ناقهٔ خیال در وادی سخن راندن و لعبت نظم را در هودج اندیشه نشاندن در رفتن ناظر از اقلیم وصال و خیمه زدن در سرمنزل رنج و ملال
سفر سازندهٔ این طرفه صحرا
به عزم کارسازی زد چنین پا
که چون دستور از آن راز آگهی یافت
رخ از ذوق بساط خرمی تافت
به خود زد رأی در تغییر فرزند
که گر بگذارمش در خانه یک چند
به رسوایی شود ناگه فسانه
فتد افسانهٔ او در میانه
جنون از خانه اندارد برونش
به گوش شه رسد حرف جنونش
چو خسرو پرسد از من شرح حالش
بگویم چیست باعث بر ملالش
بسی در چارهٔ آن کار کوشید
چنین در کارش آخر مصلحت دید
که همره سازدش با کاردانی
رفیق او کند بسیار دانی
تجارت کردنش سازد بهانه
به شهری دیگرش سازد روانه
که شاید درد عشق او شود کم
چو یک چندی برآید گرد عالم
اگر خواهی در این دیر مجازی
دوایی بهر درد عشقبازی
بنه بهر سفر رو در بیابان
که درد عشق را اینست درمان
وزیر دانش اندوز خردمند
چو کرد این فکر در تدبیر فرزند
طلب فرمود و پیش خود نشاندش
به گوش از هر دری حرفی رساندش
پس آنگه گفت کای تابنده خورشید
جهان را از تو روشن صبح امید
مثل باشد درین دیرینه مسکن
جهان گشتن به از آفاق خوردن
گرت باید به فر سروری دست
سفر کن زانکه این فر در سفر هست
چو لعل از خاک کان گردد سفر ساز
دهد زینت به تاج هر سرافراز
ز یکجا آب چون نبود مسافر
شود یکسان بخاک تیره آخر
بنه سر در سفر ، منشین به یک جا
گرت باید ز اسفل شد ، به اعلا
در نامی شود هر قطره باران
ز ابرش چون سفر باشد به عمان
به کار خویش حیران ماند ناظر
بسی ز آن حرف شد آشفته خاطر
نه روی آنکه گوید «نی» جوابش
نه رای آنکه سازد «با» خطابش
برو درماند پیشش آخر کار
جوابش گفت چون شد حرف بسیار
که مقصود پدر چون رفتن ماست
ز ما بودن به جای خویش بیجاست
ز سر سازم به راه مدعا پای
به جان خدمت کنم خدمت بفرمای
پدر زان گفتگو گردید خوشحال
ز فکر کار او شد فارغالبال
طلب فرمود مرد کاردانی
به غایت زیرکی بسیار دانی
ز گرم و سردعالم بوده آگاه
جفای راه دیده گاه و بیگاه
به تاج خویش دادش سر بلندی
به تشریف شریفش ارجمندی
پس آنگه گفت کای از کار آگاه
ز دامان تو دست فتنه کوتاه
نماند بر تو پنهان این حکایت
که ناظر راست سودای تجارت
چه باشد گر بود در خدمت تو
به کام خود رسد از دولت تو
جوابش گفت مرد کار دیده
که او را در قدم باشم به دیده
وزیر آماده کرد اسباب رهشان
میسر شد وداع پادشهشان
پس آنگه بهر رفتن بار بستند
به مرکبهای تازی برنشستند
ز شهر آورد ناظر روی در راه
ز پس میدید و از دل میکشید آه
نظر سوی سواد شهر میکرد
ز دل پر میکشید آه از سر درد
چو آن کش وقت رحلت کردن آید
به عالم دیدهٔ حسرت گشاید
بیا وحشی کزین دیر غم آباد
به رفتن گام بگشاییم چون باد
چنین تا چند در یکجا نشینیم
ز حد شد تا به کی از پا نشینیم
به یک جا خانه آن مقدار کردیم
که خود را پیش مردم خوار کردیم
ز ما دلگیر گردیدند یاران
به جان گشتند دشمن دوستداران
خوش آنکس را که یکجا نیست مسکن
نه کس را دوست میبیند نه دشمن



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر دربارهٔ سفر ناظر است که به قصد درمان درد عشق، راهی سفر میشود. او که در سرمنزل رنج و ملال قرار دارد، از پدرش میخواهد که برایش تدبیری بیندیشد. پدر او را به سفر به شهری دیگر سوق میدهد تا از درد و غم عشقش کاسته شود و از سویی به او میگوید که گشت و گذار در جهان بهتر از نشستن و دلسردی است. ناظر تحت تأثیر این تدبیر، با امید به بهبود وضعیت خود راهی میشود و به این فکر میافتد که اقامت در یک مکان، او را از یاران و دوستانش دور کرده و باید در جست و جوی با برکت زندگی، به سفر ادامه دهد. در پایان، ناظر با حسرت به گذشته و جدایی از این دیر غمانگیز میاندیشد و از ناخرسندی ناشی از سکونت در یکجا گلایهمند است.
هوش مصنوعی: این سفر به خوابانگیز و شگفتانگیز به سمت بیابان است و فرد برای انجام کار و هدفی خاص، قدم به این راه گذاشته است.
هوش مصنوعی: وقتی که آن شخص دستور رسیدن به آن راز را فهمید، از شادی و لذت چهرهاش درخشید و به اوج شادمانی رسید.
هوش مصنوعی: او تصمیم گرفت فرزند را تغییر دهد و میگوید که اگر او را برای مدتی در خانه بگذارد، ممکن است این تغییر ممکن شود.
هوش مصنوعی: او ناگهان رسوا میشود و داستانش به میان مردم کشیده میشود.
هوش مصنوعی: جنون او را از خانه و دیوانگیاش را از پنهانگاه بیرون میآورد تا اینکه صدای جنونش به گوش پادشاه برسد.
هوش مصنوعی: اگر خسرو از من دربارهٔ حال عاشق بپرسد، میگویم که چه چیزی باعث رنج و غم او شده است.
هوش مصنوعی: برای حل مشکل او، بسیار تلاش کرد و در نهایت به این نتیجه رسید که در این کار، نیکی و مصلحتی وجود دارد.
هوش مصنوعی: او (ناظر) را همراه با رفیقی که در کاردانی مهارت زیادی دارد، میسازند تا به این وسیله از دانش و آگاهی او بهرهمند شود.
هوش مصنوعی: عشق و دلدادگی باعث شده که برای دلخوشی و فرار از غم به شهر دیگری سفر کند و این سفر را به عنوان بهانهای برای تجارت مطرح کند.
هوش مصنوعی: شاید به مرور زمان، درد عشق او کاهش یابد و فراموشی به سراغش بیاید، مانند اینکه چندی بعد گرد و غبار دنیا برطرف شود.
هوش مصنوعی: اگر میخواهی در این مکان غیابی (که به نظر میرسد دور از حقیقت باشد) برای درد عاشقانهات درمانی پیدا کنی، باید به دنبال آن باشی.
هوش مصنوعی: برای سفری به بیابان آماده شو، زیرا این سفر میتواند درمانی برای درد عشق باشد.
هوش مصنوعی: وزیر خردمند وقتی به فکر تربیت فرزندش افتاد، تصمیمی آگاهانه و سنجیده گرفت.
هوش مصنوعی: وزیر برای فرزندش خواستههایی را مطرح کرد و او را به نزد خود فراخواند تا از هر موضوعی که به ذهنش میرسید، با او صحبت کند.
هوش مصنوعی: او سپس گفت: ای خورشید تابان، جهان به وسیلهٔ نور تو روشن است و صبح امید از تو آغاز میشود.
هوش مصنوعی: مطلوبتر است که در این مکان کهنه (این جهان) زندگی کنیم و از آن بهرهمند شویم، تا اینکه بخواهیم به زیباییهای دوردست (آفاق) و ناچیز بیندیشیم.
هوش مصنوعی: اگر میخواهی به مقام و سروری برسی، باید سفر کنی، زیرا این مقام در سفر به دست میآید.
هوش مصنوعی: زیبایی و ارزش، مانند لعل (سنگ گرانبها) در دل خاک، با سفر و تلاش به دست میآید و به مانند زینتی برای تاج (سمبل قدرت و احترام) هر کسی که سر بلند میکند، تبدیل میشود.
هوش مصنوعی: وقتی که آب از یک مکان وجود نداشته باشد، مسافر نمیتواند در یک جا بماند و سرانجام به خاک تیره و بیبرکت واریز خواهد شد.
هوش مصنوعی: اگر در سفر هستی، سر را به یک جا فرود نیاور، زیرا اگر بخواهی از جای پایینی به مقام بالاتری برسی، باید حرکت کنی و درجا نزنید.
هوش مصنوعی: وقتی باران از ابر میبارد، هر قطرهٔ آن نامی پیدا میکند، مثل اینکه در سفر به عمان باشد. این تصویر نشاندهندهٔ تاثیرات و معنای سفر است که میتواند بر هر چیزی اثر بگذارد.
هوش مصنوعی: ناظر، در پی کار خود متحیر و گیج مانده و به خاطر آن سخن و حرفی که شنیده، دچار آشفتگی و نگرانی شده است.
هوش مصنوعی: ناظر که حیران و آشفته است، نمیتواند به کسی که میگوید «نی» پاسخی بدهد و همچنین نمیتواند به کسی که «با» خطابش میکند، پاسخ مناسب دهد.
هوش مصنوعی: در نهایت، وقتی که به بیپاسخی و بیچارهگی به او مراجعه کردی، متوجه میشوی که جوابش همان است که در پایان به تو گفته است، زیرا صحبت کردن بیش از حد منجر به هیچ نتیجهای نمیشود.
هوش مصنوعی: مقصود پدر (که احتمالا به شخصیتی چون خدا یا یکی از بزرگان اشاره دارد) مثل رفتن ما (انسانها از این دنیا) است و بودن ما در این دنیا بهعنوان موجوداتی جدا از او، بیفایده و نادرست به نظر میرسد.
هوش مصنوعی: میخواهم برای رسیدن به هدفم تلاش کنم و به عشق و ارادت خدمتگذاری به شما بپردازم.
هوش مصنوعی: پدر از شنیدن این صحبتها خوشحال شد و از اینکه به فکر کار او (فرزند) بود، آرام و بیخبر از نگرانی و دغدغه شد.
هوش مصنوعی: مردی با مهارت و زیرکی بسیار، آیاتی را طلب میکند که نشاندهندهٔ پیچیدگی و هوش اوست.
هوش مصنوعی: او از همه فراز و نشیبهای دنیا آگاه است و به سختیها و ناملایمات زندگی در لحظههای گوناگون توجه دارد.
هوش مصنوعی: ناظر (شاعر) به خاطر مقام و ارجمندیش، به او (شخصی که در موردش صحبت میکند) هدیهای باارزش میدهد و او را با تاج و نشانههایی از افتخار و عظمت بزرگ میدارد.
هوش مصنوعی: او به کسی که از کارهای او آگاهی دارد میگوید که دست فتنه و مشکلات از دامن تو دور باشد و تو را از این مشکلات و فتنهها بینیاز کند.
هوش مصنوعی: این حکایت به خوبی بر تو روشن است که ناظر (وحشی بافقی) به دنبال سود و تجارتی است.
هوش مصنوعی: اگر کسی در خدمت تو باشد، چهاش به حالش میشود که به خواستهاش برسد و از خیر و برکت تو بهرهمند شود؟
هوش مصنوعی: جواب او را مردی میدهد که تجربهاش او را به این فکر میاندازد که برای دیدن او، در قدمهایش همراه خواهیم بود.
هوش مصنوعی: وزیر وسایل لازم برای سفر آنان را فراهم کرد و وداع پادشاهشان بهراحتی انجام شد.
هوش مصنوعی: پس از آمادهسازی برای سفر، بار خود را جمع کردند و سوار بر اسبهای عربی شدند.
هوش مصنوعی: ناظر که از شهر خارج شده، در راه، به جلو نگاه میکند و از پشت سر، خود را احساس میکند که در دلش آهی از ناراحتی میکشد.
هوش مصنوعی: ناظر به سواد شهر نگاه میکرد و از دلش آهی به خاطر درد و رنجی که داشت، بلند میشد.
هوش مصنوعی: زمانی که وقت جدایی و رفتن برسد، در دل انسان چنان حسرتی به وجود میآید که در دیدگانش به روشنی میتابد.
هوش مصنوعی: وحشی، بیا که از این مکان پر از غم و اندوه خارج شویم و مانند باد به سوی آزادی و راحتی برویم.
هوش مصنوعی: چند وقت دیگر باید در یک جا بمانیم؟ این وضعیت دیگر زیاد شده و باید هرچه زودتر حرکت کنیم و از این وضعیت رهایی یابیم.
هوش مصنوعی: ما در یک جا آنقدر استقامت کردیم که خود را در نظر مردم بیارزش و خوار کردیم.
هوش مصنوعی: یاران از ما دلگیر و ناراضی شدند و به خاطر این ناراحتی، دوستان به دشمن تبدیل شدند.
هوش مصنوعی: خوش به حال کسی که خانه و مسکن خاصی ندارد، چون در این حالت نه دوستی را میبیند و نه دشمنی.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.