بخش ۳۷ - ستایش امام ابوحنیفه رضیاللّٰه عنه
ذکر الامامین الهادیین ابیحنیفة نعمانبن ثابت الکوفی و محمدبن ادریس الشافعی رحمةاللّٰه علیهما. فی مناقب الامام الاعظم الزاهد مفتاح الشریعة کنوز الذریعة نظامالدّین قوامالاسلام ابی حنیفة نعمانبن ثابت الکوفی رحمةاللّٰه علیه، ذکرالنعمان صون عنالحرمان، قال الشافعی رضیاللّٰه عنه: الفقهاء کلّهم عیال ابیحنیفة رحمةاللّٰه.
دین چو بگذشت از این جوانمردان
خلق در دین شدند سرگردان
همه را باز رای نعمانی
آشتی داد با مسلمانی
آفتابِ سپهر معروفی
بدرِ دین بوحنیفهٔ کوفی
همه را از پی صلاح جهان
مغز سنّت نهاده اندر جان
بوده در زیرِ گنبد ارزق
حجّت صدق در محجّت حق
دل او چون سرِ خرد هشیار
تن او چون دل قضا بیدار
کرسی دین ز راه او حد بود
لوح محفوظ شرع احمد بود
پیشوای ائمهٔ دین بود
علم و حلم سخاش آئین بود
کرده توفیق پادشاه خودش
شاه شاهان رعیّت خردش
از پی فطنت و هدایت او
پادشاهان به زیر رایت او
دیده بیواسطهٔ حکایت و نقل
چهرهٔ سنّت از دریچهٔ عقل
حجّت اصل و فرعِ ایمان بود
نعمتِ خوان شرع نعمان بود
چون پدر در اصول ثابت بود
چون نبی کار کرد و راه نمود
روزگارش به علم مستغرق
جمله آسوده از جدال فِرق
شحنهٔ راهِ دین صلابت او
روح عشق نبی مثابت او
آسمان رای و مشتری دیدار
متّقی خلق و منتجب کردار
کرده در شاهراه فتح و ظفر
شاخ و بیخ هدی چو نام پدر
میکند روز و شب دعا افلاک
از دل آفتاب روشن و پاک
باد در راه جان بد عملان
دست او چارهگاه تنگدلان
دل همی گوید از طریق دعا
به تضرّع چو مادرِ شهدا
که روان ابوحنیفه ز ما
شادمان باد تا به روز جزا
* * *
چون درآمد به باغ دین نبی
کرد روشن چراغ دین نبی
راه دین بر خلایق آسان کرد
همه را در اصول یکسان کرد
هرکس از خود گرفته راهی پیش
این ره دین گرفته وان ره کیش
برگرفت از فلک پلنگی را
دور کرد از جهان دورنگی را
علم او کرد جمله را یکرنگ
گشت ناچیز زرق و حیلت و رنگ
تاج بر فرقِ هر خطیب او بود
تخت در زیر هر ادیب او بود
زان عنان سوی آسمان برتافت
تا چو خورشید بر جهان برتافت
تیغ از روی خشم برنکشید
سپر از هیچ خصم در نکشید
قابل تابش نبوّت بود
لوح محفوظ شرع و سنّت بود
بود مفتاح گنجْ خانهٔ خود
بود مصباح آسمانِ وجود
صورتش دیو را پریوش کرد
سیرتش مغز نافه را خوش کرد
در طریقت دواج امّت بود
در شریعت سراجِ امّت بود
کرم و جودش از شتابِ نوال
از جهان برگرفت رسمِ سؤال
در رهِ بوحنیفهٔ کوفی
پایتان همچو خرقهٔ صوفی
باز بهر کمال و کسبِ یسار
دستتان چون قبای روز بهار
باز پای جهان به وقت صبوح
در ره او چو دست و دل مفتوح
صدقِ او در فضای قدّوسی
بازگشته چو بالِ طاوسی
خلق پیش وی از طریق صواب
مانده حیران چو گوی در طبطاب
همه خود را گرفته اندر چنگ
همه با دین و سنّت اندر جنگ
داده او را برای دولت و دین
دل و جانش به فضل و علم یقین
چون نشد آز و کبر از املت
پس مه علم تو باد و مه عملت
نقش معنی ز خط او در صدر
بود روزِ نهفته در شب قدر
بختِ او چون بهار امیر جهان
خردش چون شکوفه پیر و جوان
خرّم از علم او روان رسول
کو بر امّت نگاه داشت اصول
بر روانش ز ما درود و سلام
با ویم حشر کن بدار سلام
هر امامی که گفت خواهد قال
تا قیامت ورا بُوَند عیال
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به عظمت و مقام امام ابوحنیفه نعمان بن ثابت و تاثیر او بر علم فقه و دین اسلام اشاره میکند. او را به عنوان پیشوای فقها و راهنمای مسلمانان معرفی میکند که با دانش و سیرت خوب خود، مردم را به هدایت و صلاح دعوت کرده است. ابوحنیفه به دلیل علم و حلمش در میان دانشمندان همواره مورد احترام و اقتدا قرار گرفته و به او لقبهایی چون «مفتاح الشریعة» و «نظام الدین» دادهاند. شاعر به صفات او همچون صدق و دیانت اشاره کرده و بر این نکته تاکید دارد که علم و راهنمایی او مانند چراغی در تاریکی برای مسلمانان بوده است. همچنین، او به قدرت و توفیق امام در تشریح اصول دین و دوری از جدلهای بیفایده اشاره میکند. در نهایت، شاعر برای او دعا کرده و با نیکپنداری از او یاد میکند.
هوش مصنوعی: در این متن به دو شخصیت بزرگ اسلامی، ابوحنیفه و شافعی، اشاره شده است. ابوحنیفه به عنوان یک عالم و فقیه بزرگ شناخته میشود و او را به دلیل زهد و تقوایش مورد تمجید قرار میدهند. شافعی نیز به او ادای احترام کرده و گفته است که تمام فقها به نوعی وابسته به آراء و دانش ابوحنیفه هستند. این نشان از تأثیر عمیق ابوحنیفه بر علم فقه در میان دیگر فقها دارد.
هوش مصنوعی: وقتی که اصول دین از سوی این مردان بزرگوار نادیده گرفته شد، مردم در دین دچار سردرگمی و بلاتکلیفی شدند.
هوش مصنوعی: همه با نظر نعمان به دوستی و همبستگی رسیدند و به روحیه مسلمانانه برگشتند.
هوش مصنوعی: خورشید آسمان، نامآور در دین، همچون ماهی است که در کوفه به دنیا آمده است.
هوش مصنوعی: همه چیز به خاطر خیر و نیکی دنیا در فکر و وجود انسانها قرار داده شده است.
هوش مصنوعی: در زیر گنبد آسمان، حقیقتی وجود دارد که بیانگر صداقت و راستی است.
هوش مصنوعی: دل او مانند سر عقل و هوش، آگاه و بیدار است، در حالی که جسم او همچون دل سرنوشت، بیداری را تجربه میکند.
هوش مصنوعی: مبنای دین از مسیر او تعیین شده است و اصول دین در لوح محفوظ، بر اساس قوانین و شریعت پیامبر احمد ثبت شده است.
هوش مصنوعی: پیشوای دین، به علم و بردباری معروف بود و بخشندگیاش به عنوان روش و رسم او شناخته میشد.
هوش مصنوعی: پادشاه با لطف و موفقیت خود، به مقام اعلی و عظمت دست یافته و در دل مردم خردمند خود جا دارد.
هوش مصنوعی: پادشاهان به دنبال فهم و رهبری او هستند و تحت حمایت او قرار میگیرند.
هوش مصنوعی: چشم، بدون واسطه، داستان و چهره سنت را از منظر عقل مشاهده میکند.
هوش مصنوعی: ایمان به عنوان اصل و فرع، بر حُجّت و دلیل استوار است و نعمت و لطفی که به واسطهی قوانین شرع فراهم میشود، به مانند خوانی پربرکت است.
هوش مصنوعی: چون پدر در اصول و بنیادها ثابت و استوار بود، مانند پیامبر عمل کرد و راهنمایی کرد.
هوش مصنوعی: زمانه او در علوم غرق شده است و همه از نزاع و بحثهای فرقهای آسودهاند.
هوش مصنوعی: راهنمای دین، با استقامت و قدرت خود، عشق پیامبر را در دلها زنده و پابرجا نگه میدارد.
هوش مصنوعی: آسمان نظر و توجهی به انسانهای با تقوا و برگزیده دارد که اعمال نیکو انجام میدهند.
هوش مصنوعی: در دنیای پیروزی و موفقیت، همچنان که درخت هدی (هدی به معنی هدایت و راهنمایی) ریشه و شاخهای دارد، نام پدر نیز به عنوان منبع الهام و هدایت در زندگی فرد اهمیت دارد.
هوش مصنوعی: آسمان به طور مداوم از دل خورشید نورانی و پاک، برای همه دعا و آرزوی خیر میکند.
هوش مصنوعی: باد در مسیر خود به افرادی که اعمال نادرست دارند آسیب میزند و میتواند به نیازمندان کمک کند.
هوش مصنوعی: دل به دعا و نالهای تضرّعآمیز میگوید، مانند مادری که برای عزیزانش در سختیها و بلاها دعا میکند.
هوش مصنوعی: روح ابوحنیفه از ما خوشحال باشد تا روز قیامت.
هوش مصنوعی: این بیت به شوق و علاقه کسی اشاره دارد که فردی دیگر در دلش جای ویژهای دارد و این عشق به اندازهای عمیق و دلنشین است که او نمیتواند آن را در کلمات بیان کند. احساسات آن شخص به حدی قوی است که گویی فقط در قلب او وجود دارد و نمیتواند به زبانی دیگر ترجمه شود.
هوش مصنوعی: زمانی که دین نبی به صحن باغی وارد شد، نور دین نبی را تابان کرد.
هوش مصنوعی: راه دین را برای مردم ساده و دسترسیپذیر کرد و در اصول دین همه را در یک سطح قرار داد.
هوش مصنوعی: هر کسی که راهی را انتخاب کرده و در مسیر دین و آیین خود پیش میرود، به نوعی به باورها و اعتقادات خود توجه کرده و بر اساس آن عمل میکند.
هوش مصنوعی: از آسمان یک پلنگ را برداشت و دورنگی را از جهان دور کرد.
هوش مصنوعی: دانش او سبب شد که همهی انسانها یکدست و یکپارچه شوند و دیگر ارزش و فریب و تزویر برایشان اهمیتی نداشت.
هوش مصنوعی: تاج بر سر هر سخنران او بوده و بهعنوان جایگاه و مقام شناخته میشده و در زیر هر نویسنده و دانشمند نیز به همین شکل فعالیت میکرده است.
هوش مصنوعی: او افسار را به سوی آسمان کشید تا مانند خورشید بر دنیا تابید.
هوش مصنوعی: با خشم تیغ را به میان نیاورید و در برابر هیچ دشمنی از خود محافظت را کنار نگذارید.
هوش مصنوعی: لوح محفوظ، که حاوی علم و دانش الهی است، برای دریافت وحی و رسالت مناسب و آماده بود و قوانین و اصول دین در آن به ثبت رسیده است.
هوش مصنوعی: کلید گنجینهٔ خانهٔ خود، چراغ آسمان وجود است.
هوش مصنوعی: چهرهاش چنان زیباست که شیطانی را تحت تأثیر قرار میدهد و باطن او به اندازهای خوب است که عطر خوشی را به وجود میآورد.
هوش مصنوعی: در مسیر دین، ازدواج به عنوان یک اصل و راه مهم برای جامعه محسوب میشود و در قوانین شرعی، نور و روشنی زندگی مردم به شمار میآید.
هوش مصنوعی: خوشی و بخشش او به قدری سریع و بینقص است که دیگر مردم از پرسش و درخواست چیزی از دنیا بازماندهاند.
هوش مصنوعی: در مسیر بوحنیفه کوفی، پاهای شما مانند لباس یک صوفی است.
هوش مصنوعی: دستهای شما مانند لباس زیبای بهار، پر از زیبایی و رونق است، به همین خاطر برای رسیدن به کمال و ثروت تلاش کنید.
هوش مصنوعی: در صبح زود، گشودهترین حالتهایمان را مانند دست و دل به سوی او میگسترانیم و به دنیا نگاه میکنیم.
هوش مصنوعی: راستگویی او در فضایی مقدس بازگشته است، مانند بالهای طاووس.
هوش مصنوعی: مردم در برابر او به درستی و حقایق گیج و سردرگم ماندهاند، مانند گویای که در حال چرخش و حرکت است.
هوش مصنوعی: همه بهدنبال منافع و خواستههای خود هستند و در این مسیر به اصول و آئینها توجهی ندارند.
هوش مصنوعی: او با فضل و دانشش، دل و جان خود را برای خدمت به دولت و دین تقدیم کرده است.
هوش مصنوعی: اگر خودخواهی و تنوع طلبی در وجود تو وجود نداشته باشد، پس ستاره علم و عمل تو درخشان خواهد بود.
هوش مصنوعی: معنی عمیق و ارزشمندی که از نوشتههای او به دست میآید، در بالاترین مرتبه قرار دارد، مانند روزی که در شب قدر نهفته است.
هوش مصنوعی: سعادت او مانند بهار و خوشبختیاش در اوج است، و عقلش مانند شکوفهای است که هم جوانان و هم بزرگترها را تحت تاثیر قرار میدهد.
هوش مصنوعی: خوشحالی و شادمانی از علمی است که پیامبر به مردم منتقل کرد و اصول درست را برای آنان نگه داشت.
هوش مصنوعی: سلام و درود بر روح او باد. در روز قیامت به ما بپیوندد و درود ما را دریافت کند.
هوش مصنوعی: هر امامی که بگوید به او خواهیم پابرجا بود تا روز قیامت، او را در زمره اهل بیت خود قرار خواهیم داد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.