وَ إِنَّکَ لَتَدْعُوهُمْ إِلیٰ صِرٰاطٍ مُسْتَقِیمٍ (۷۳) وَ إِنَّ اَلَّذِینَ لاٰ یُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ عَنِ اَلصِّرٰاطِ لَنٰاکِبُونَ (۷۴) وَ لَوْ رَحِمْنٰاهُمْ وَ کَشَفْنٰا مٰا بِهِمْ مِنْ ضُرٍّ لَلَجُّوا فِی طُغْیٰانِهِمْ یَعْمَهُونَ (۷۵) وَ لَقَدْ أَخَذْنٰاهُمْ بِالْعَذٰابِ فَمَا اِسْتَکٰانُوا لِرَبِّهِمْ وَ مٰا یَتَضَرَّعُونَ (۷۶) حَتّٰی إِذٰا فَتَحْنٰا عَلَیْهِمْ بٰاباً ذٰا عَذٰابٍ شَدِیدٍ إِذٰا هُمْ فِیهِ مُبْلِسُونَ (۷۷) وَ هُوَ اَلَّذِی أَنْشَأَ لَکُمُ اَلسَّمْعَ وَ اَلْأَبْصٰارَ وَ اَلْأَفْئِدَةَ قَلِیلاً مٰا تَشْکُرُونَ (۷۸) وَ هُوَ اَلَّذِی ذَرَأَکُمْ فِی اَلْأَرْضِ وَ إِلَیْهِ تُحْشَرُونَ (۷۹) وَ هُوَ اَلَّذِی یُحْیِی وَ یُمِیتُ وَ لَهُ اِخْتِلاٰفُ اَللَّیْلِ وَ اَلنَّهٰارِ أَ فَلاٰ تَعْقِلُونَ (۸۰) بَلْ قٰالُوا مِثْلَ مٰا قٰالَ اَلْأَوَّلُونَ (۸۱) قٰالُوا أَ إِذٰا مِتْنٰا وَ کُنّٰا تُرٰاباً وَ عِظٰاماً أَ إِنّٰا لَمَبْعُوثُونَ (۸۲) لَقَدْ وُعِدْنٰا نَحْنُ وَ آبٰاؤُنٰا هٰذٰا مِنْ قَبْلُ إِنْ هٰذٰا إِلاّٰ أَسٰاطِیرُ اَلْأَوَّلِینَ (۸۳) قُلْ لِمَنِ اَلْأَرْضُ وَ مَنْ فِیهٰا إِنْ کُنْتُمْ تَعْلَمُونَ (۸۴) سَیَقُولُونَ لِلّٰهِ قُلْ أَ فَلاٰ تَذَکَّرُونَ (۸۵) قُلْ مَنْ رَبُّ اَلسَّمٰاوٰاتِ اَلسَّبْعِ وَ رَبُّ اَلْعَرْشِ اَلْعَظِیمِ (۸۶) سَیَقُولُونَ لِلّٰهِ قُلْ أَ فَلاٰ تَتَّقُونَ (۸۷) قُلْ مَنْ بِیَدِهِ مَلَکُوتُ کُلِّ شَیْءٍ وَ هُوَ یُجِیرُ وَ لاٰ یُجٰارُ عَلَیْهِ إِنْ کُنْتُمْ تَعْلَمُونَ (۸۸) سَیَقُولُونَ لِلّٰهِ قُلْ فَأَنّٰی تُسْحَرُونَ (۸۹) بَلْ أَتَیْنٰاهُمْ بِالْحَقِّ وَ إِنَّهُمْ لَکٰاذِبُونَ (۹۰)
و بدرستی که تو هر آینه میخوانی ایشان را براه راست (۷۳) و بدرستی که آنان که نمیگروند بآخرت از راه هر آینه بیرون روندگانند (۷۴) و اگر ببخشائیم ایشان را و رفع نمائیم آنچه بایشان رسیده از ضرر هر آینه لجاج کنید در زیاده رویشان که حیران باشند (۷۵) و بتحقیق گرفتیم ایشان را بعذاب پس ذلیل نشدند مر پروردگارشان را و زاری ننمودند (۷۶) تا چون گشادیم بر ایشان دری صاحب عذاب سخت آنگاه ایشان در آن بودند ناامیدان (۷۷) و اوست که آفرید برای شما گوش و دیدهها و دلها کم شکر میکنید (۷۸) و اوست که آفرید شما را در زمین و بسوی او حشر میشوید (۷۹) و اوست که زنده میکند و میمیراند و مر او راست اختلاف شب و روز آیا پس در نمییابید بعقل (۸۰) بلکه گفتند مانند آنچه گفتند پیشینیان (۸۱) گفتند آیا چون بمیریم و باشیم خاک و استخوانها آیا مائیم برانگیختهشوندگان (۸۲) بحقیقت وعده داده شدیم ما و پدرانمان این را پیش از این نیست این مگر افسانههای پیشینیان (۸۳) بگو مر کراست زمین و آنکه در آنست اگر هستید که میدانید (۸۴) بزودی خواهند گفت مر خدا راست بگو آیا پس پند نمیگیرید (۸۵) بگو کیست پروردگار آسمانهای هفتگانه و پروردگار عرش عظیم (۸۶) بزودی خواهند گفت مر خدا راست بگو آیا پس نمیپرهیزید (۸۷) بگو کیست که بدست اوست پادشاهی همه چیز و او پناه میدهد و پناه داده نمیشود بر او اگر هستید که میدانید (۸۸) بزودی خواهند گفت مر خدا راست پس از کجا فریب داده میشوید (۸۹) بلکه دادیم ایشان را حق و بدرستی که ایشانند هر آینه دروغگویان (۹۰)
خود تو خوانیشان به سوی راه راست
نگروند ایشان بدانچه مدعاست
وآن کسان که نگروند از ناقبول
بر قیامت هستشان وز ره عدول
ور ببخشاییم و برداریم ما
آنچه از سختی است ایشان را به جا
هستشان در گمرهیِ خود لجاج
واله و سرگشته تر در اعوجاج
باز بگرفتیمشان چون بر عذاب
پس نکردند استکانت بر صواب
نه نمودند از تضرّع و اضطرار
در شدائد روی بر پروردگار
تا گشودیم اندر ایشان را پدید
کآن خداوند عذابی بُد شدید
آنکه ایشان ناامید از خویش سخت
اندر آن خواری بُدند از سوء بخت
وین مراد از روز فتح مکه بود
که بر ایشان باب خواری برگشود
اوست آن کس کآفرید اندر شما
چشم و گوش و قلب از محض عطا
تا کنید آیات او فهم از تمیز
اندکی باشید شاکر لیک نیز
آفرید او مر شما را در زمین
هم نماید حشرتان زین پس یقین
اوست آن کس که نماید زنده هم
می بمیراند چو آید وقت غم
باشد از وی اختلاف روز و شب
پس کنید آیا تعقل در طلب
بلکه گفتند این بود مانند آن
که بگفتستند مر پیشینیان
می بگفتند اینکه آیا بعد موت
چونکه خاک و استخوان گردیم و فوت
می نمانَد اندر اعضاء امتیاز
می شویم آیا برانگیزنده باز
وعده داده ما و آبامان همه
بوده ایم این گفتگو را آن همه
پیش از آن کآید محمّد(ص) در عیان
نیست جز این قصۀ پیشینیان
گو بر ایشان از که می باشد زمین
وآنکه اندر اوست گر دانید این
زود باشد که بگویند از خداست
گو پس آیا پند نی گیرید راست
کیست بر گو رب این هفت آسمان
رب این عرش عظیم اندر نشان
زود گویند اینکه می باشد خدا
گو، نپرهیزید آیا پس چرا
کیست آن کس گو، که هست او را به دست
شاهیِ هر چیز از بالا و پست
می دهد زنهار بر وی زینهار
کس بندهد گر که دانید آشکار
زود باشد که بگویند این شئون
هست حق را قُلْ فَأنَّی تُسحَرُون
بلکه آوردیمشان بر حق و راست
وعده ای کز حشر و نشر آن برملاست
وآنکه ایشان بر دروغند و دغل
بر هر آنچه می پرستند از محل



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این بخش ترجمه و تفسیر منظوم آیات ۷۳ تا ۹۰ سورهٔ مؤمنون است. منکران آخرت با وجود دعوت پیامبر به راه راست، نه در آسایش از سرکشی دست میکشند و نه در سختی به خدا زاری میکنند تا آنکه به عذاب و ناامیدی میافتند؛ صفی این عذاب را به روز فتح مکه تفسیر میکند. سپس نعمتهای خدا و قدرت او بر زندگی و مرگ یادآوری میشود، و منکران که رستاخیز را افسانه میدانند، با پرسشهایی روبهرو میشوند که ناچار پاسخ میدهند همهچیز از آنِ خداست؛ در پایان، دروغگویی آنان آشکار میگردد.
هوش مصنوعی: متن عربی آیات ۷۳ تا ۹۰ سورهٔ مؤمنون: پیامبر مردم را به راه راست میخواند، اما منکران آخرت از آن راه رویگرداناند و حتی با رفع سختی در سرکشی پافشاری میکنند. خدا شنوایی و بینایی و دل را آفریده، زنده میکند و میمیراند، و منکران با آنکه میپذیرند زمین و آسمانها و فرمانروایی همهچیز از خداست، رستاخیز را افسانهٔ پیشینیان میشمارند.
هوش مصنوعی: ترجمهٔ فارسی تحتاللفظی همین آیات است: دعوت پیامبر به راه راست، رویگردانی منکران آخرت، نافرمانی آنان در سختی و آسایش، نعمتهای خدا و انکار رستاخیز، و پرسشهایی که منکران ناچار در پاسخشان میگویند همه از آنِ خداست.
هوش مصنوعی: ای پیامبر، تو ایشان را به راه راست فرا میخوانی، اما آنان به آنچه ادعا و دعوت توست ایمان نمیآورند.
هوش مصنوعی: و کسانی که از سر نپذیرفتن به قیامت ایمان نمیآورند، از راه راست منحرفاند.
هوش مصنوعی: و اگر بر آنان رحم کنیم و سختی و رنجی را که به آنان رسیده برطرف سازیم،
هوش مصنوعی: باز در گمراهی خود لجاجت میکنند و در کجروی سرگشتهتر و حیرانتر میشوند.
هوش مصنوعی: و آنگاه که ایشان را به عذاب گرفتار کردیم، در برابر حق فروتنی و خواری نشان ندادند.
هوش مصنوعی: و در سختیها از روی زاری و درماندگی به پروردگار روی نیاوردند.
هوش مصنوعی: تا آنکه دری را بر ایشان گشودیم و آشکار شد که آن دری پر از عذاب سخت بود.
هوش مصنوعی: در آن هنگام آنان سخت ناامید شدند و از بدبختی خود در آن خواری فرو ماندند.
هوش مصنوعی: شاعر در تفسیر میگوید مقصود از این در عذاب، روز فتح مکه است که در خواری بر ایشان گشوده شد.
هوش مصنوعی: خدا همان است که از روی بخشش محض، چشم و گوش و دل را در شما آفرید.
هوش مصنوعی: تا با قوهٔ تشخیص، نشانههای او را دریابید؛ اما با این همه اندکی شکرگزارید.
هوش مصنوعی: او شما را در زمین آفرید و بیگمان پس از این شما را در رستاخیز گرد میآورد.
هوش مصنوعی: اوست که زنده میکند و چون هنگام اجل و اندوه فرا رسد، میمیراند.
هوش مصنوعی: آمدوشد و دگرگونی شب و روز از اوست؛ پس آیا در جستجوی حقیقت اندیشه نمیکنید؟
هوش مصنوعی: بلکه آنان همان سخنی را گفتند که پیشینیانشان گفته بودند.
هوش مصنوعی: میگفتند: آیا پس از مرگ، وقتی خاک و استخوان شدیم و از میان رفتیم،
هوش مصنوعی: و اعضای ما از هم بازشناخته نمیشود، آیا دوباره برانگیخته میشویم؟
هوش مصنوعی: به ما و همهٔ پدرانمان این وعده داده شده و ما این گفتگو را بارها شنیدهایم.
هوش مصنوعی: پیش از آنکه محمد آشکارا بیاید نیز این وعده بوده است؛ این چیزی جز داستانها و افسانههای پیشینیان نیست.
هوش مصنوعی: به ایشان بگو: اگر میدانید، زمین و هر که در آن است از آنِ کیست؟
هوش مصنوعی: به زودی میگویند از آنِ خداست؛ بگو پس چرا به درستی پند نمیگیرید؟
هوش مصنوعی: بگو پروردگار این هفت آسمان و پروردگار عرش بزرگ کیست؟
هوش مصنوعی: به زودی میگویند خداست؛ بگو پس چرا پرهیزگاری نمیکنید و از او نمیترسید؟
هوش مصنوعی: بگو کیست که فرمانروایی هر چیزی، از بالا تا پایین، در دست اوست؟
هوش مصنوعی: او پناه میدهد و هیچکس نمیتواند در برابر او به کسی پناه دهد؛ اگر به روشنی میدانید بگویید.
هوش مصنوعی: به زودی میگویند این شأنها از آنِ خداست؛ بگو پس چگونه فریفته و گمراه میشوید؟
هوش مصنوعی: بلکه ما حق و راستی را برایشان آوردیم، یعنی وعدهٔ حشر و رستاخیز که آشکار است.
هوش مصنوعی: و ایشان در هر آنچه از روی جایگاه و پندار خود میپرستند، دروغگو و نیرنگبازند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.