نشانی بود این در ترک آزت
دگر از بخل گویم نکته بازت
بترکش گر ترا پای ثبات است
بر احوال بخیلان التفات است
که مالی جمع کرد او با دو صد رنج
بمرد و برد وزرا و دیگری گنج
گر آید پیش فکرت گاهگاهی
که جمع مال را نبود گناهی
توئی درویش نی اهل و عیالت
کشی رنج ار نباشد ملک و مالت
شوی محتاج و بی‌دمساز مانی
ز ذکر و فکر یکجا باز مانی
بمال اجرای دین حق توان کرد
نه بهر هر کسی دنیا زیان کرد
غرض گر آیدت اینها بخاطر
هنوز استت بجای از بخل آن سر
اگر با حق شوی در ملک‌الله
ندارد بتسگی و خستگی راه
در آنجا نیست غیر از نور و نعمت
همه فتح است و فوز و بسط و وسعت
وگر بگذشته باشی زین خطرها
نباید نفس دستی زین نظرها
نکوتر امتحانی گویمت باز
ز نفش بخل خاطر شویمت باز
توانی گر دهی مال و نوائی
فزون یا کم بشخصی در خفائی
که او نشناسد آن معطی تو بودی
بود گرچه محبی یا عنودی
نیاری در نظر حب و عنادش
باو پنهان کنی جود از ودادش
ور از دستت بر آید در غیابش
کنی فارغ ز رنج و اضطرابش
بدون اطلاع او و غیری
دریغ از وی نداری هیچ خیری
اگر باشی چنین صوفی نشانی
گذشته نفست از هر امتحانی
اگر باشی چنین فارغ ز خلقی
مطهر دوده و پاکیزه دلقی
و گر زین امتحان نائی برون راست
مشو ایمن که رأس بخل برجاست
هنوز آن مرده دارد جنبجوئی
اگر خیزد تو در کامش فروئی
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به نقد بخل و پیامدهای آن می‌پردازد و توصیه می‌کند که انسان باید از بخل پرهیز کند و در مسیر صداقت و بخشش گام بردارد. او می‌گوید که جمع‌آوری مال و ثروت نباید سبب فاصله گرفتن از دین و اخلاق شود و برعکس، در راه خدا و کمک به دیگران می‌توان از مال بهره برد. همچنین به این نکته اشاره می‌کند که حتی در عدم شناخت دیگران، باید کار نیک و بخشش را انجام داد تا از بار گناهان آزاد شد. شاعر در پایان تاکید می‌کند که اگر کسی در آزمایش بخل ناکام بماند، همچنان در مهار نفس بخل به سر خواهد برد و این صفت زشت همیشه او را شکننده خواهد کرد.
هوش مصنوعی: این جمله اشاره دارد به این که به خاطر حسادت و بخلی که نسبت به تو داشتم، نشانه‌ای از این حس را در کلمات خودم بروز می‌دهم.
هوش مصنوعی: اگر پایت در راستای استقامت و ایستادگی است، از کسانی که بخیل هستند و به حال دیگران توجهی ندارند، دوری کن.
هوش مصنوعی: او با سختی و زحمت فراوان مالی جمع کرد، اما در نهایت مرد و این ثروت به وزرا و دیگران منتقل شد.
هوش مصنوعی: اگر گاهی به ذهنت می‌آید که جمع کردن ثروت کار نادرستی نیست، این فکر بد نیست.
هوش مصنوعی: تو درویشی و نی اهل و عیالت، پس چه رنجی داری اگر داری از نظر ملک و مال چیزی نیست؟
هوش مصنوعی: اگر محتاج و بی‌همدم شوی، از یاد و فکر یک جا نمی‌توانی بمانی.
هوش مصنوعی: با تلاش و کوشش برای اجرای اصول و عقاید درست، می‌توان به هدف رسید؛ اما نباید فراموش کرد که دنیا برای هر کس سودمند نیست.
هوش مصنوعی: اگر هدف تو از این کارها تنها برای به دست آوردن است، باید بدانی که هنوز در دل تو به خاطر بخل، جایی برای خوبی‌ها وجود ندارد.
هوش مصنوعی: اگر با حقیقت و خلوص در مسیر خداوند قرار بگیری، هیچ چیز نمی‌تواند تو را خسته یا دلسرد کند.
هوش مصنوعی: در آنجا فقط نور و نعمت وجود دارد و همه چیز در دسترسی و گشایش و فراخی است.
هوش مصنوعی: اگر از این خطرها عبور کرده‌ای، نباید از این دیدگاه دلسرد شوی.
هوش مصنوعی: بهتر است که بگویم تو را آزمایش می‌کنم، تا از خودخواهی‌ات فاصله بگیری و در دل، به آرامش برسی.
هوش مصنوعی: اگر بتوانی از مال و ثروت خود به کسی کمک کنی، چه کم و چه زیاد، این عمل در حقیقت به نوعی پنهان‌کاری و راز نگهداری از خوبی‌هایت مربوط می‌شود.
هوش مصنوعی: اگر کسی تو را نشناسد، باید بداند که تو آن کسی هستی که محبت می‌ورزی یا حتی دشمنی می‌کنی، هر دو حالت متعلق به تو است.
هوش مصنوعی: اگر بخواهی بین عشق و دشمنی او را پنهان کنی، نمی‌توانی چشمه بخشندگی‌اش را از محبتش پنهان کنی.
هوش مصنوعی: اگر بتوانی در غیاب او، بی‌توجهی و آرامش را تجربه کنی، می‌توانی از رنج و تنش‌های ناشی از نبودش رها شوی.
هوش مصنوعی: هرگز نباید از کسی که نمی‌داند یا در جریان نیست، چیزی را بگیری یا کم بگذاری.
هوش مصنوعی: اگر تو چنین صوفی باشی، نشانه‌ای از گذشته‌ات و آزمون‌هایی که گذرانده‌ای، در وجودت نخواهد بود.
هوش مصنوعی: اگر از مردم و دنیای اطراف بی‌نیاز و آزاد باشی، در آن صورت دارای نیکویی و پاکی هستی.
هوش مصنوعی: اگر از این آزمایش آزاد شدی، مطمئن نباش که از بخل و خودخواهی در امان هستی.
هوش مصنوعی: هنوز آن مرده حرکت می‌کند، اگر برخیزد، تو در شگفتی‌اش قرار خواهی گرفت.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیه‌ای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.