اگر از موج خطر چشم به ساحل داری
در دل بحر همان آینه در گل داری
از دل تنگ کنی شکوه، نمی دانی حیف
که گشاد دو جهان در گره دل داری
گر شوی آه، نفس راست نخواهی کردن
گر بدانی چه قدر راه به منزل داری
چون توانی سبک این بادیه را طی کردن؟
تو که از نقش قدم پا به سلاسل داری
نسبت حسن چو خورشید به ذرات یکی است
تو ز کوته نظری چشم به محمل داری
باد پروانه کجا گرد دلت می گردد؟
تو که چون شمع دو صد کشته به محفل داری
آب از دیده آیینه روان می گردد
گر به رخسار خود آیینه مقابل داری
می توان یافتن از تلخی گفتار ترا
که ز خط زیر نگین زهر هلاهل داری
پرده شرم تو غمازتر از فانوس است
می توان یافت ز سیما که چه در دل داری
از نظربازی این لاله عذاران صائب
چه به غیر از جگر سوخته حاصل داری؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل نخست سالک را از ترس، دلبستگی و کوتهبینی برحذر میدارد: گشایش دو جهان در همان دل تنگ است، راه دراز است و پای بسته به نشانهها نمیتواند آن را بپیماید، و زیبایی حق مانند خورشید بر همه یکسان میتابد. سپس روی سخن به معشوق میگردد و از بیاعتنایی او به عاشقان، تابش رخسار، تلخی گفتار و رازفاشی سیمایش سخن میگوید. در پایان صائب به خود یادآور میشود که حاصل نظربازی با زیبارویان جز جگر سوخته نیست.
هوش مصنوعی: اگر در میان موجهای خطرناک چشمت به ساحل باشد و از خطر بترسی، حتی در دل دریا هم آینهٔ دلت گلآلود و تیره است و از صفای دریا بهرهای نمیبری. یعنی ترس و دلبستگی به امنیت، دل را از روشنی بازمیدارد.
هوش مصنوعی: از تنگی دلت شکایت میکنی و افسوس که نمیدانی گشایش هر دو جهان در همان گرهِ دل تو نهفته است.
هوش مصنوعی: اگر بدانی چه راه درازی تا منزل مقصود در پیش داری، حتی اگر مانند آه شتابان شوی، فرصت نفس تازه کردن و آسودن به خود نمیدهی.
هوش مصنوعی: تو که جای پاهایت همچون حلقههای زنجیر پایت را بسته است، یعنی به هر نشان و اثری دل بستهای، چگونه میتوانی این بیابان را سبکبار بپیمایی؟
هوش مصنوعی: زیبایی حق مانند خورشید است که به همهٔ ذرهها یکسان میتابد؛ اما تو از کوتهبینی فقط به محمل یک معشوق خاص چشم دوختهای.
هوش مصنوعی: خطاب به معشوق: تو که مانند شمع صدها کشتهٔ عاشق در مجلس داری، کی بالزدن پروانهای ناچیز دلت را به خود مشغول میکند؟
هوش مصنوعی: اگر آینه را در برابر رخسارت بگیری، از شکوه و تابش چهرهات اشک از چشم آینه روان میشود و آینه آب میشود.
هوش مصنوعی: از تلخی سخنانت میتوان فهمید که زیر نگینِ لبت که خط گرداگردش روییده، زهر کشنده پنهان داری؛ همچنان که در زیر نگین انگشتر زهر پنهان میکردند.
هوش مصنوعی: پردهٔ شرم و حیای تو از فانوس هم رازفاشکنتر است؛ چنانکه از سیمایت میتوان دریافت در دلت چه میگذرد.
هوش مصنوعی: شاعر به خود میگوید: ای صائب، از نظربازی با این زیبارویانِ لالهچهره جز جگری سوخته، مانند داغ میان لاله، چه بهرهای داری؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.