از سرانجام سفر غافل نمی باید شدن
دل نهاد عمر مستعجل نمی باید شدن
در طریق شوق می باید گذشت از برق و باد
همسفر با مردم کاهل نمی باید شدن
عرض ره بر طول افزودن طریق عقل نیست
همچو مستان هر طرف مایل نمی باید شدن
تا به دریا می توان دست و بغل رفتن چو موج
خشک بر یک جای چون ساحل نمی باید شدن
کشتی نوح است صاحبدل درین دریای خون
در شکست هیچ صاحبدل نمی باید شدن
ناخنی تا هست در کف آه درد آلود را
دلگران از عقده مشکل نمی باید شدن
گوهری جز عقده دل نیست در بحر سراب
طالب دنیای بی حاصل نمی باید شدن
در نگارستان وحدت هر غباری محملی است
همچو مجنون محو یک محمل نمی باید شدن
نیست غیر از خوردن دل روزی ماه تمام
مرد دل خوردن نه ای، کامل نمی باید شدن
دعوی آزادگی بر طاق می باید گذاشت
چون صنوبر زیر بار دل نمی باید شدن
نشأه این باده مغز هوشمندی می خورد
از شراب عجب لایعقل نمی باید شدن
شکر خودکامی به ناکامان مدارا کردن است
غافل از ناکامی سایل نمی باید شدن
شمع را هنگامه آرایی به کشتن داده است
گرم در آرایش محفل نمی باید شدن
حسن معنی لیلی و الفاظ رنگین محمل است
پیش لیلی واله محمل نمی باید شدن
ملک دل را یاد مردم لشکر بیگانه است
صائب از یاد خدا غافل نمی باید شدن



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل مجموعهای از اندرزهاست که همه با ردیف «نمیباید شدن» بیان شدهاند: نباید از پایان سفر عمر غافل بود، در راه عشق کاهلی کرد یا دل به دنیای بیحاصل بست. شاعر به مدارا با ناکامان، نیازردن صاحبدلان، پرهیز از غرور و خودنمایی و برتری دادن معنا بر لفظ سفارش میکند. غزل با این سخن پایان مییابد که یاد مردم دل را اشغال میکند و باید دل را به یاد خدا سپرد.
هوش مصنوعی: نباید از پایان این سفر، یعنی مرگ و آخرت، غافل بود. نباید به عمری که شتابان میگذرد دل بست.
هوش مصنوعی: در راه عشق و اشتیاق باید از برق و باد هم تندتر رفت. نباید با آدمهای تنبل و سست همسفر شد.
هوش مصنوعی: اینکه آدم بهجای پیش رفتن به چپ و راست برود و پهنای راه را به درازایش بیفزاید، کار عاقلانه نیست. نباید مثل مستان به هر طرف کج شد.
هوش مصنوعی: تا وقتی میتوان مثل موج دست در آغوش دریا انداخت و به آن پیوست، نباید مثل ساحل خشک و بیحرکت در یک جا ماند.
هوش مصنوعی: انسان صاحبدل در این دریای خونین روزگار مانند کشتی نوح است و مایهٔ نجات. پس نباید در پی شکستن و آزردن هیچ صاحبدلی بود.
هوش مصنوعی: تا آه دردآلود ناخنی در دست دارد که گرهها را باز کند، نباید از گره کارهای دشوار دلگران و نومید شد.
هوش مصنوعی: در دریای سرابمانند دنیا هیچ گوهری جز گره و گرفتگی دل به دست نمیآید. پس نباید خواهان دنیای بیحاصل بود.
هوش مصنوعی: در نگارخانهٔ وحدت، هر ذرهٔ غبار محملی است که معشوق را در خود دارد. نباید مثل مجنون فقط شیفتهٔ یک محمل شد، بلکه باید جلوهٔ او را در همهچیز دید.
هوش مصنوعی: ماه وقتی تمام و کامل شد، روزیاش جز کاستن و غصه خوردن نیست. اگر مرد تحمل غم و خون دل خوردن نیستی، نباید در پی کمال باشی، چون کمال با رنج همراه است.
هوش مصنوعی: ادعای آزادگی را باید کنار گذاشت، اگر مانند صنوبر که آزاد خوانده میشود اما میوهای دلمانند بر دوش دارد، بار دلبستگی را میکشی. آزاده نباید زیر بار تعلق برود.
هوش مصنوعی: مستی شراب خودپسندی مغز هوشیاری را میخورد. نباید از شراب غرور و خودبینی بیخرد و از خود بیخود شد.
هوش مصنوعی: شکرانهٔ کامروا بودن، مدارا و مهربانی با ناکامان است. نباید از محرومی و نیاز گدا و نیازمند غافل ماند.
هوش مصنوعی: آراستن و گرم کردن مجلسها سرانجام شمع را به خاموشی و نابودی کشانده است. پس نباید سرگرم آراستن محفلها و خودنمایی در جمع شد.
هوش مصنوعی: زیبایی معنا مانند لیلی است و واژههای رنگین مانند محملی که او را حمل میکند. نباید در برابر خود لیلی شیفتهٔ محمل شد، یعنی نباید ظاهر لفظ را بر معنا برتری داد.
هوش مصنوعی: یاد مردم در کشور دل همچون سپاهی بیگانه است که آن را اشغال میکند. صائب، نباید از یاد خدا غافل شد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.