آن همت از کجاست که منزل یکی کنیم
با آن یگانه دو جهان دل یکی کنیم
انگوروار آب شویم از هوای می
چندین هزار عقده مشکل یکی کنیم
مجنون صفت میانه لیلی و ما ز عشق
نقش دویی نمانده که محمل یکی کنیم
ما را به نور شمع ز فانوس سنگدل
یک پرده مانده است که محفل یکی کنیم
شاید رسد به دست کریمی ز راه عجز
دامان خود به دامن سایل یکی کنیم
دیوانه ای دگر نتواند ز بند جست
گر پیچ و تاب خود به سلاسل یکی کنیم
داریم امید آن که چو مردان درین بساط
با قتل، رقص خویش چو بسمل یکی کنیم
چون با جنون عشق بسنجیم عقل را؟
صائب چگونه ما حق وباطل یکی کنیم؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با ردیف «یکی کنیم» آرزوی یگانگی کامل عاشق با معشوق و از میان رفتن دوگانگیها را بیان میکند. شاعر برای این یگانگی از انگور و می، مجنون و لیلی، پروانه و شمع، سائل و کریم، دیوانه و زنجیر و رقص بسمل تمثیل میآورد. در بیت پایانی این روند وارونه میشود: عقل و جنون عشق را نمیتوان یکی کرد، همانگونه که حق و باطل یکی نمیشوند.
هوش مصنوعی: کجاست آن همت و توان که با آن معشوقِ یگانه هممنزل شویم و دلِ دوجهانی و پراکندهٔ خود را یکی و یکدل کنیم؟
هوش مصنوعی: مانند انگور که آب میشود تا به شراب بدل گردد، ما نیز از شوق می آب شویم و گرههای بیشمار دشوار را یکی کنیم و بگشاییم، چنانکه دانههای جدای خوشه در شراب یکی میشوند.
هوش مصنوعی: مانند مجنون، میان ما و لیلی به سبب عشق دیگر نقشی از دوگانگی نمانده است. تنها کافی است محمل را هم یکی کنیم و در یک کجاوه باشیم.
هوش مصنوعی: میان ما، که پروانهایم، و نور شمع فقط یک پرده، یعنی فانوسِ سنگدل، فاصله مانده است تا با شمع در یک محفل باشیم.
هوش مصنوعی: شاید اگر از راه فروتنی و ناتوانی دامن خود را با دامن گدا یکی کنیم و خود نیز سائل شویم، دستمان به دامن بخشندهای برسد.
هوش مصنوعی: اگر پیچ و تاب جنون خود را با حلقههای زنجیر یکی کنیم، دیگر هیچ دیوانهای نمیتواند از بند بگریزد. یعنی جنون و بیقراری ما زنجیر را محکمتر میکند.
هوش مصنوعی: امیدواریم که مانند مردان راه، در این جهان، همچون مرغ نیمبسمل رقص و جاندادن خود را یکی کنیم و در حال کشته شدن، شادمانه برقصیم.
هوش مصنوعی: صائب، چگونه عقل را با جنون عشق برابر بدانیم و بسنجیم؟ این کار مانند یکی کردن حق و باطل است و ممکن نیست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.