ما به ناسازی ابنای زمان ساخته ایم
وسعت حوصله را مهر دهان ساخته ایم
وقت ما را نکند موج حوادث ناصاف
ما به این سلسله چون آب روان ساخته ایم
نه سر گفتن و نه ذوق شنیدن داریم
با لب خامش و با گوش گران ساخته ایم
نقش امید جهان روی به ما آورده است
تا چون آیینه به چشم نگران ساخته ایم
چون مه عید عزیزم به چشم همه کس
تا ز الوان نعم با لب نان ساخته ایم
با گل روی تو در پرده نظر می بازیم
ما از آن آینه با آینه دان ساخته ایم
از مروت نبود روی ز ما پوشیدن
ما که با داغی از آن لاله ستان ساخته ایم
هوس بوسه زیاد از دهن ساغر ماست
ما به پیغامی از آن غنچه دهان ساخته ایم
از هم آغوشی آن قامت چون تیر خدنگ
ما به خمیازه خشکی چو کمان ساخته ایم
داغ سودای ترا در دل سی پاره خود
چون شب قدر نهان در رمضان ساخته ایم
غوطه در آتش سوزنده چو پیکان زده ایم
تا دل خویش موافق به زبان ساخته ایم
صائب از کلک سخنور چو عصای موسی
چشمه ها از جگر سنگ روان ساخته ایم



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل بر محور «ساختن» به معنای سازگاری و قناعت است: شاعر با ناسازی مردم، حوادث روزگار، خاموشی و اندکروزی کنار آمده و همین قناعت او را عزیز کرده است. در میانهٔ غزل این قناعت به عشق میرسد و عاشق به پیغام، داغ و حسرتی از معشوق خرسند است و عشق را چون شب قدر پنهان میدارد. در پایان، صائب از یکرنگی دل و زبان و از قدرت قلمش میگوید که مانند عصای موسی از سنگ چشمه روان میکند.
هوش مصنوعی: ما با ناسازگاری و بدرفتاری مردم زمانه کنار آمدهایم و گشادگی و بردباری خود را مُهری بر دهان کردهایم تا شکایت نکنیم.
هوش مصنوعی: موج حوادث آرامش و صفای وقت ما را تیره نمیکند، چون ما مانند آب روان با این زنجیرهٔ موجها (پیچوتاب روزگار) سازگار شدهایم.
هوش مصنوعی: نه میل سخن گفتن داریم و نه لذتی از شنیدن؛ به لب خاموش و گوش سنگین قناعت کردهایم.
هوش مصنوعی: از وقتی مانند آیینه به چشمی نگران و منتظر بسنده کردهایم، نقش امیدهای جهان خود به سوی ما آمده است؛ یعنی با انتظار و صفا، مرادها خود میرسند.
هوش مصنوعی: مانند ماه نو عید در چشم همه عزیز و گرامی هستیم، چون از نعمتهای رنگارنگ به لبهٔ نانی (اندکی) قناعت کردهایم؛ ماه نو باریک چون کنارهٔ نان است.
هوش مصنوعی: با چهرهٔ گلمانند تو در پنهان عشقبازی میکنیم؛ برای همین است که به جای آن آیینه (روی تو)، به آیینهدان (پوشش و غلاف آن) قناعت کردهایم.
هوش مصنوعی: روی پوشاندن از ما دور از جوانمردی است، چرا که ما از آن لالهزار (روی تو) تنها به داغی بسنده کردهایم.
هوش مصنوعی: آرزوی بوسه برای دهان ساغر ما زیادی است؛ ما از آن یار غنچهدهان به پیغامی قانع شدهایم.
هوش مصنوعی: به جای در آغوش گرفتن آن قامت راست چون تیر خدنگ، به خمیازهٔ خشکی چون کمانِ خمیده قناعت کردهایم؛ یعنی تنها حسرت و آغوش تهی نصیب ماست.
هوش مصنوعی: داغ عشق و سودای تو را در دل پارهپارهٔ خود، مانند شب قدر که در ماه رمضان پنهان است، نهان نگاه داشتهایم؛ «سیپاره» هم به سی روز رمضان و هم به سی جزء قرآن اشاره دارد.
هوش مصنوعی: مانند پیکان که در آتش گداخته میشود تا یکدست شود، در آتش سوزان فرو رفتهایم تا دل خود را با زبانمان هماهنگ و یکرنگ کنیم.
هوش مصنوعی: صائب میگوید: با قلم سخنآفرین خود، مانند عصای موسی که از سنگ چشمه جاری کرد، از دل سنگها چشمهها روان کردهایم؛ یعنی سخن ما دلهای سخت را نرم کرده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.