خمار من نشکست از ایاغ چشم غزال
فزود داغ جنونم ز داغ چشم غزال
به داغ لاله کجا التفات خواهد کرد
رمیده ای که ندارد دماغ چشم غزال
به دیده ای که زوحدت سیاه مست شده است
یکی است داغ پلنگ و ایاغ چشم غزال
اگر ز باد خزان شمع لاله کشته شود
بس است بر سر مجنون چراغ چشم غزال
ز آتشی که به دامان دشت مجنون زد
هنوز زیر سیاهی است داغ چشم غزال
نمی شود نکند شوق سرمه خاکم را
مرا که سوخت نفس در سراغ چشم غزال
خوشا کسی که چو مجنون ازین جهان صائب
کشید رخت به کنج فراغ چشم غزال



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با ردیف «چشم غزال» چشم آهو را جانشین چشم معشوق و همدم مجنون در صحرا میگیرد. شاعر میگوید نگاه به آن چشم خمار عشق را نمیشکند و جنون را بیشتر میکند. در نگاه کسی که از وحدت مست است لطف و قهر یکی است، و سیاهی چشم آهو اثر آتش عشق مجنون است. غزل با ستایش کسی پایان مییابد که مانند مجنون از جهان برید و در پناه چشم آهو آسوده شد.
هوش مصنوعی: سرمستی و خمار عشق من با جام چشم آهو برطرف نشد؛ بلکه داغ دیوانگیام از داغ (سیاهی) چشم آهو بیشتر شد. چشم آهو یادآور چشم معشوق است و جنون عاشق را میافزاید.
هوش مصنوعی: عاشق رمیده و وحشیای که حتی حوصله و دماغ نگاه به چشم آهو را ندارد، چگونه به داغ (لکهٔ سیاه) لاله توجه خواهد کرد؟ یعنی کسی که از زیباترین جلوهها هم گریزان است به جلوههای کمتر اعتنایی نمیکند.
هوش مصنوعی: برای چشمی که از باده وحدت سخت مست شده است، داغ و لکههای پوست پلنگ (نماد درندگی و خطر) با جام چشم آهو (نماد زیبایی و لطف) یکسان است؛ عارف در مقام وحدت میان قهر و لطف فرقی نمیبیند.
هوش مصنوعی: اگر باد پاییز شمع لاله را خاموش کند، برای روشنی شب مجنون چراغ چشم آهو کافی است؛ چشم آهو که یادآور چشم لیلی است، مونس و روشنیبخش مجنون در صحراست.
هوش مصنوعی: از آتش عشقی که مجنون به دامن صحرا زد، هنوز داغ چشم آهو سیاه و سوخته مانده است؛ سیاهی چشم آهو را اثر آن آتش دانسته است.
هوش مصنوعی: من که نفسم در جستوجوی چشم آهو سوخت، ممکن نیست خاک گورم آرزوی سرمه شدن نداشته باشد؛ یعنی حتی پس از مرگ نیز خاکم میخواهد سرمهٔ آن چشم شود.
هوش مصنوعی: صائب، خوشا به حال کسی که مانند مجنون از این جهان بار سفر بست و در گوشهٔ آسوده و بیدغدغهٔ چشم آهو منزل گرفت؛ یعنی از مردم برید و با یاد معشوق در خلوت صحرا آرام یافت.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.