حدیث تلخ را جاهل شراب ناب می گیرد
نمک در دیده بیدرد رنگ خواب می گیرد
یکی صد شد فروغ حسن گل از صحبت شبنم
چراغ نیک بختان روشنی از آب می گیرد
اگر سرگشتگان را بحر نزد خویش نگذارد
به گرد خویش گشتن را که از گرداب می گیرد؟
نیم در حالت مستی زغم ایمن که می دانم
مرا در رهگذار سیل دایم خواب می گیرد
همیشه وقت فیض از عرض مطلب می شوم غافل
سگ نفس مرا در صبح دایم خواب می گیرد
از ان از سایه خود می گریزم هر طرف صائب
که صید وحشی من سایه را قصاب می گیرد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل دربارهٔ غفلت و بیدردی است: نادان از سخن تلخ هم بیدار نمیشود و شاعر خود نیز در گذرگاه سیل و در سحرگاهِ فیض به خواب میرود. در میانه، از اثر همنشینی نیک (شبنم و گل) و پناه دادن دریا به سرگشتگان سخن میگوید. در پایان، شاعر خود را صیدی رمیده میداند که حتی از سایهٔ خویش میگریزد.
هوش مصنوعی: نادان سخن تلخ و پند ناخوشایند را مانند شراب ناب میپذیرد و از آن مست و بیخبر میشود؛ همانگونه که نمکی که در چشم آدم بیدرد بریزند برای او رنگ خواب دارد و بیدارش نمیکند. یعنی آنچه دیگران را میآزارد و بیدار میکند، در بیدردان اثری ندارد.
هوش مصنوعی: زیبایی و درخشش گل از همنشینی با شبنم صدچندان شد. چراغ خوشبختان از آب روشنی میگیرد؛ یعنی برای نیکبختان حتی چیزی که باید چراغ را خاموش کند، مایهٔ روشنی میشود.
هوش مصنوعی: اگر دریا سرگشتگان را نزد خود نپذیرد، گرداب این گشتن به دور خویش را از چه کسی آموخته است؟ گرداب که در خود دریاست سرگشته است، پس دریا پناه سرگشتگان است.
هوش مصنوعی: در حال مستی هم از غم در امان نیستم، چون میدانم که همیشه در گذرگاه سیل خوابم میبرد؛ یعنی مستی و بیخبری من در جایی خطرناک است و بلا در کمین است.
هوش مصنوعی: همیشه در هنگام رسیدن فیض و اجابت، از گفتن خواستهٔ خود غافل میمانم، زیرا سگ نفس من همواره سحرگاه، که وقت دعا و فیض است، به خواب میرود.
هوش مصنوعی: صائب، از این رو از سایهٔ خود به هر سو میگریزم که صید وحشی و رمیدهٔ وجود من، سایه را قصاب و کشندهٔ خود میپندارد؛ یعنی چنان رمیدهام که حتی از سایهٔ خودم میترسم.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.