در ایّام کسری روشن روان
که عدلش متین بود و حکمش روان
ستاره شناسان آن روزگار
مگر بازگفتند با شهریار
که یک هفته بارندگی ها بود
وزان پس پراکندگی ها بود
چنان آب ها جمله گردد تباه
شود مردمان را دگر رسم و راه
وزان آب دیوانه گردند خلق
بساط خرد درنوردند خلق
چنین گفت کسری بدیشان جواب
که یک ماهه دارند آماده آب
مگر این نحوست زما بگذرد
زمانه طریق جفا نسپرد
چو وقتش درآمد بیارید میغ
نیاهیخت خورشید یک هفته تیغ
پس از هفته ای کاسمان گشت صاف
هوا میغ را زد به هم بر، مصاف
ملک ماند کز خود نه بیگانه بود
دگر جمله خلق دیوانه بود
چو شه را ندیدند همرنگ خویش
برو نیز کردند آهنگ خویش
گروهی ز خمر جنون گشته مست
به کشتن کشیدند در شاه دست
چو کسری چنان دید عاجز بماند
حکیمان دانسته را پیش خواند
ملک گفت درمان این درد چیست
بباید درین بد، نکو بنگریست
چنان دید رأی حکیمی صواب
که شاه و حکیمان نخوردند آب
سپاه و رعایا و شاه و وزیر
نبودند همرنگ چون آب و شیر
خوشا وقت مردان یکروی و رنگ
برون رفته از معرض نام و ننگ
بریده ز کلّ علایق طمع
گرفته کم خمر وترک ورع
برآورده در گوشه انزوا
چو داود در پرده حق نوا
خلیلانه آتش برافروخته
تر و خشک هستی خود سوخته
ز فرعون ببریده همچون کلیم
زده نیل غالی و قاصر دو نیم
چو عیسی ز امّت تبرّا زده
سم خر ز بهر خران وازده
شده چون حبیب خدا مردوار
به نان جوین قانع از روزگار
به دامن درآورده پای سفر
ز سبع السّموات خوانده خبر



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: حکایت انوشیروان است که اخترشناسان به او خبر دادند پس از یک هفته باران، آبها مردم را دیوانه میکند. شاه آب ذخیره کرد و هوشیار ماند، اما مردمِ دیوانه چون او را همرنگ خود ندیدند قصد جانش کردند و حکیمان سبب را ناهمرنگی شاه با مردم دانستند. شاعر سپس از این ماجرا به ستایش مردان یکرنگی میرسد که از نام و ننگ و طمع رستهاند و به شیوهٔ داوود و ابراهیم و موسی و عیسی و پیامبر اسلام به خلوت و قناعت و سیر روحانی روی آوردهاند.
هوش مصنوعی: در روزگار انوشیروان روشندل، که دادگریاش استوار و فرمانش روا و نافذ بود.
هوش مصنوعی: اخترشناسان آن زمان روزی به پادشاه خبر دادند و پیشگویی کردند.
هوش مصنوعی: گفتند یک هفته باران خواهد بارید و پس از آن پریشانی و آشفتگی پیش خواهد آمد.
هوش مصنوعی: همهٔ آبها چنان فاسد میشود که آیین و رفتار مردم دگرگون میگردد.
هوش مصنوعی: مردم از نوشیدن آن آب دیوانه میشوند و بساط خرد را برمیچینند و عقل را کنار میگذارند.
هوش مصنوعی: انوشیروان در پاسخ گفت که آب یک ماه را از پیش آماده و ذخیره کنند.
هوش مصنوعی: تا شاید این نحسی از ما بگذرد و روزگار راه ستم بر ما نپیماید.
هوش مصنوعی: چون زمانش رسید ابر بارید و یک هفته خورشید تیغ پرتو خود را بیرون نکشید و پنهان ماند.
هوش مصنوعی: پس از یک هفته آسمان صاف شد و هوا با ابر نبرد کرد و آن را پراکند.
هوش مصنوعی: تنها پادشاه که از آن آب ننوشیده بود هوشیار و به خود ماند و همهٔ مردم دیگر دیوانه شدند.
هوش مصنوعی: چون مردم شاه را همرنگ و همحال خود ندیدند، بر او نیز قصد شوریدن کردند.
هوش مصنوعی: گروهی که از شراب جنون مست شده بودند دست به کشتن شاه دراز کردند.
هوش مصنوعی: انوشیروان چون چنین دید درمانده شد و حکیمان دانا را نزد خود خواند.
هوش مصنوعی: شاه گفت چارهٔ این درد چیست؟ باید در این بلا نیک اندیشید.
هوش مصنوعی: حکیمی چنین تشخیص داد که سبب گرفتاری این بوده که شاه و حکیمان از آن آب ننوشیدهاند؛ گویا پیشنهادش این بود که آنان نیز از آن بنوشند.
هوش مصنوعی: چون سپاه و رعیت با شاه و وزیر مانند آب و شیر درهم نیامیخته و همرنگ نبودند، این دشمنی پدید آمده بود.
هوش مصنوعی: خوشا حال مردانی که یکرو و یکرنگاند و از بند نام و ننگ بیرون رفتهاند.
هوش مصنوعی: طمع را از همهٔ دلبستگیها بریدهاند و هم شراب و هم پارسایی ظاهری را کنار گذاشتهاند.
هوش مصنوعی: در گوشهٔ خلوت، مانند داوود، در پردهٔ حق نغمه سر دادهاند.
هوش مصنوعی: مانند ابراهیم خلیل آتش افروخته و همهٔ تر و خشک هستی خود را سوزاندهاند.
هوش مصنوعی: مانند موسی از فرعون بریدهاند و رود نیل افراط و تفریط را دو نیم کرده و از میانه گذشتهاند.
هوش مصنوعی: مانند عیسی از امت گمراه خود بیزاری جستهاند و تبرک ساختن سم خر را به نادانان واگذاشتهاند.
هوش مصنوعی: مانند پیامبر، حبیب خدا، جوانمردانه از روزگار به نان جو قناعت کردهاند.
هوش مصنوعی: پای سفر ظاهری را در دامن کشیده و آرام گرفتهاند و از هفت آسمان خبر یافتهاند؛ یعنی سیر درونی و روحانی کردهاند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.