ای که تو چشمه حیوان و بهار چمنی
چو منی تو خود ,خود را که بگوید چو منی؟
من شبم تو مه بدری مگریز از شب خویش
مه که باشد که تو خورشید دو صد انجمنی
پاسبان در تو ماه، براین بام فلک
تو که در مقعد صدقی چو شه اندر وطنی
ماه پیمانه عمر است گهی پر گه نیم
تو به پیمانه نگنجی تو نه عمر زمنی
هر که در عهد تو از جور زمانه گله کرد
سزد ار کفش جفا بر دهن او بزنی
کاین زمانه چو تن است و تو در او چون جانی
جان بود، تن نبود تن، چو تو جان، جان تنی
سجده کردند ملایک تن آدم را زود
پرتو جان تو دیدند در آن جسم سنی
اهرمن صورت گل دید و سرش سجده نکرد
چوب رد بر سرش آمد که برو اهرمنی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این غزل، شاعر به توصیف و ستایش خداوند میپردازد و او را چشمه حیات و اصل وجود میداند. او به بیان رابطهی میان وجود ابدی و دنیوی میپردازد و بر این باور است که خداوند در هر حال و هر زمانی فراتر از محدودیتهای جسمی و زمانی است. شاعر به نقد زمانه و بیوفایی آن اشاره میکند و میگوید که انسان در گله از مشکلات زندگی حق دارد، اما باید به یاد داشته باشد که حقیقت وجودی او فراتر از تن است. در پایان، مولانا به تفاوت میان جان و جسم اشاره میکند و تأکید میکند که جان، اصل و ذات انسان است، در حالی که تن تنها مظاهر دنیوی را تشکیل میدهد.
هوش مصنوعی: تو چشمهٔ حیات و بهار باغی، چطور ممکن است کسی مانند تو که اینقدر ارزشمند است، خودش را نشناسد و برایش بگوید که چه کسی است؟
هوش مصنوعی: من شب هستم و تو مانند ماهی درخشان هستی، از شب خود فرار نکن. ای ماه، چه کسی میتواند باشد که همچون تو نورانی و درخشان است، در حالی که تو مانند خورشید در کانونی از دو صد انجمن میدرخشی؟
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به وجود ماه به عنوان نگهبان زیبایی و حقیقت در دل هر شخص اشاره میکند و میگوید که تو همچون پادشاهی هستی که در جایگاه صدق و راستی قرار داری، مانند کسی که در شهر خود، امن و آرام است.
هوش مصنوعی: ماه، سمبل عمر انسان است که گاهی پر و گاهی خالی میشود. تو نمیتوانی در این پیمانهٔ عمر جا شوی، و نه عمر تو به معنای واقعی از آن است.
هوش مصنوعی: هر کسی که در زمانهٔ تو از ظلم و سختیها شکایت کرد، حق دارد که اگر تو پای او را بهخاطر نارضایتیاش با کفش زخم بزنی.
هوش مصنوعی: این دنیا مانند یک جسد است و تو در آن مانند روحی هستی که جان میبخشد. وجود تو باعث میشود که این جسد، جان داشته باشد و بدون تو، دیگر چیزی از آن باقی نمیماند.
هوش مصنوعی: ملایکه (فرشتگان) به زودی به خاطر روشنایی جان تو که در بدن آدم وجود داشت، بر او سجده کردند. این سجده به خاطر جلال و عظمت روح تو در جسم او بود، نه به خاطر جسم سنی (زودگذر) آدم.
هوش مصنوعی: اهرمَن (شیطان) به زیبایی و پاکی گل نگاه کرد اما نتوانست با آن سر فرود آورد و سجده کند. در اینجا به او میگویند که اگر به این زیبایی اعتنا نکند، به او میگویند که برایش چوبی آمده تا بر سرش زند، یعنی عذاب و تنبیه در انتظارش است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
این چه لطفست که ناموس صبا میشکنی
وین چه حلمست که دشمن به غلط میفکنی
دشمنان از سخن نرم تو مغرور شدند
وقت باشد که زیانکار شود خوشسخنی
چند ازین قاعدهها وقت درآمد که کنون
[...]
در همه شهر خبر شد که تو معشوق منی
این همه دوری و پرهیز و تکبر چه کنی
حد و اندازهٔ هرچیز پدیدار بود
مبر از حد صنما سرکشی و کبر و منی
از پی آنکه قضا عاشق تو کرد مرا
[...]
به شکرخنده بتا نرخ شکر میشکنی
چه زند پیش عقیق تو عقیق یمنی
گلرخا سوی گلستان دو سه هفته بمرو
تا ز شرم تو نریزد گل سرخ چمنی
گل چه باشد که اگر جانب گردون نگری
[...]
من چرا دل به تو دادم که دلم میشکنی
یا چه کردم که نگه باز به من مینکنی
دل و جانم به تو مشغول و نظر در چپ و راست
تا ندانند حریفان که تو منظور منی
دیگران چون بروند از نظر از دل بروند
[...]
مست و شوریده چنانم که ز بی خویشتنی
من توام هیچ نمیدانم اگر خود تو منی
شرطِ اخلاص چنان است ز مبدایِ وجود
که نه من بر تو گزینم نه تو بر من شکنی
وقت وقتی چه شود گر به سرِ ما گذری
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.