در چمن آیید و بربندید دید
تا نیفتد بر جماعت هر نظر
من زیانها کردهام من دیدهام
زخمها از چشم هر بیپا و سر
چشم بد دیدیم ما کز زخم او
روسیه گردد عیان شمس و قمر
دور باد از رزم شیران چشم سگ
دور باد از مهد عیسی کون خر
تیر پرانست از چشم بدان
خلوت آمد تیر ایشان را سپر
لیک چشم نیک و بد آمیختهست
قلب را هر کس بنشناسد ز زر
زاهدانش آهها پنهان کنند
خلوتی جویند در وقت سحر
لیک این مستان به حکم خود نیند
نیستشان جز حفظ حق حصنی دگر
باد کم پران مزن لاف خوشی
باد آرد خاک و خس را در بصر



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به خطرات و آسیبهای ناشی از نگاههای ناپاک و چشمهای بد میپردازد و از مردم دعوت میکند که با دیده دل به حقیقت بنگرند. او از زخمهایی که این نگاهها به انسانها میزنند، سخن میگوید و تذکر میدهد که چشمها نیک و بد را در خود دارند. همچنین، او به تفاوت بین زاهدان و مستان اشاره میکند و تأکید میکند که مستان واقعی فقط به دنبال حفظ حق و حقیقت هستند. در نهایت، شاعر هشدار میدهد که فریادهای بیهوده و تظاهر به خوشی، فقط به گرد و خاک میانجامد و حقیقت را پنهان میکند.
هوش مصنوعی: به باغ بیایید و از زیبا رویان لذت ببرید تا کسی بواسطهٔ هر نظری به خطر نیفتد.
هوش مصنوعی: من آسیبهایی به دیگران زدهام و زخمهای زیادی از نگاه هر کسی که بیفکر و نادان بوده، دیدهام.
هوش مصنوعی: ما چشمی بدی را دیدهایم که از زخم او، روشنایی و زیبایی شمس و قمر (خورشید و ماه) نمایان میشود.
هوش مصنوعی: استعارهای از دور کردن خطر و بدی، به ویژه از دلیری و شجاعت (رزم شیران) و از پاکی و نیکی (مهد عیسی)، که در آن چشم بد و نظرهای ناپاک (چشم سگ) نیز در نظر گرفته شده است. این بیت به نوعی به دوری از شیطنت و ناپاکی اشاره دارد.
هوش مصنوعی: چشم آن افراد که در خلوت هستند، مانند تیرهایی است که به جانب دیگران پرتاب میشود و کسانی که مراقب هستند، مانند سپر در برابر این تیرها عمل میکنند.
هوش مصنوعی: اما چشم نیک و بد با هم مخلوط شده است، بنابراین هر کسی که دل را بشناسد، از طلا (زر) واقعی و نادر را تشخیص میدهد.
هوش مصنوعی: زاهدان، همان کسانی که به نماز و عبادت مشغول هستند، در دل خود آه و حسرت دارند و میخواهند در هنگام سحرگاه، در مکانی تنها و دور از دیگران، خلوت کنند تا به رازهای خود بپردازند.
هوش مصنوعی: این مستان، بر خلاف زاهدان، در پی لذتهای دنیوی نیستند و در واقع تنها به حفاظت از حقیقت و معانی عمیق زندگی مشغولند.
هوش مصنوعی: باد، به آرامی، شادیهای نادرست را سر و صدا نکن؛ زیرا این باد، خاک و علف را به چشم میآورد و باعث آزار میشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
هیچ شادی نیست اندر این جهان
برتر از دیدار روی دوستان
هیچ تلخی نیست بر دل تلخ تر
از فراق دوستان پر هنر
آشکوخد بر زمین هموار بر
همچنان چون بر زمین دشوارتر
ای شده با عزم تو مقرون ظفر
همت تو کرده از گردون گذر
نامه و نام ترا عالی محل
رایت و رأی ترا میمون اثر
با جلال تو بود گردون زمین
[...]
سیمبر یارم شد از من سیم بر
سیم یارم نی و یارم سیمبر
عاشق سیم ار بخواند وی مرا
من ورا معشوق دانم سیم بر
زان نگار سیمبر با من نماند
[...]
بت سرو قدی و سرو سمن بر
نگار سخن گوی و ماه سخن ور
قد و عارض توست شمشاد و لاله
لب و بوسه توست یاقوت و شکر
سرین تو و عشق من هست فربه
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.