بخش ۹ - قصهٔ اهل سبا و طاغی کردن نعمت ایشان را و در رسیدن شومی طغیان و کفران در ایشان و بیان فضیلت شکر و وفا
تو نخواندی قصهٔ اهل سبا
یا بخواندی و ندیدی جز صدا
از صدا آن کوه خود آگاه نیست
سوی معنی هوشِ کُه را، راه نیست
او همی بانگی کند بی گوش و هوش
چون خمُش کردی تو، او هم شد خموش
داد حق اهل سبا را بس فراغ
صد هزاران قصر و ایوانها و باغ
شکر آن نگزاردند آن بد رگان
در وفا بودند کمتر از سگان
مر سگی را لقمهٔ نانی ز در
چون رسد بر در همیبندد کمر
پاسبان و حارس در میشود
گرچه بر وی جور و سختی میرود
هم بر آن در باشدش باش و قرار
کفر دارد کرد غیری اختیار
ور سگی آید غریبی روز و شب
آن سگانش میکنند آن دم ادب
که برو آنجا که اول منزل است
حق آن نعمت گروگان دل است
میگزندش که «برو بر جای خویش
حق آن نعمت فرو مگذار بیش»
از در دل و اهل دل آب حیات
چند نوشیدی و وا شد چشمهات
بس غذای سکر و وجد و بیخودی
از در اهل دلان بر جان زدی
باز این در را رها کردی ز حرص
گرد هر دکان همیگردی ز حرص
بر در آن منعمانِ چربدیگ
میدوی بهر ثرید مرده ریگ
چربش اینجا دان که جان فربه شود
کار نااومید اینجا به شود



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این قصه، مولانا به اهل سبا اشاره میکند که از نعمتهای الهی بهرهمند بودند، ولی به طغیان و کفران نسبت به آن نعمتها پرداختند. باوجود داشتن باغها و قصرهای فراوان، شکرگزاری نکردند و وفای آنها به حداقل رسید. مولانا با مثال سگان، وفاداری و شکر را به تصویر میکشد و میگوید حتی سگی هم برای لقمهاش وفادار است. او به ما یادآوری میکند که زندگی در نعمتها و خوشیها نباید ما را از شکر و وفا بازدارد و باید به سراغ درون دل و حقیقت نعمتها برویم، نه اینکه تنها به ظواهر بپردازیم. در نهایت، او تاکید میکند که کفران نعمتها، انسان را از آب حیات دور و به حرص سوق میدهد.
هوش مصنوعی: تو داستان اهل سبا را نخواندهای یا اگر خواندهای فقط صدایش را شنیدهای و معنای عمیق و واقعی آن را درک نکردهای.
هوش مصنوعی: کوه از صدا و ندا، هیچ آگاهی ندارد و نمیتواند به عمق و معنای آن پی ببرد، زیرا هوش و درک واقعی مانند کوه به معنای بزرگ و عمیق نیاز دارد که در اینجا وجود ندارد.
هوش مصنوعی: او (صدا) بدون اینکه شنوندهای داشته باشد، صدایی میزند و به هیچکس توجه نمیکند؛ وقتی تو (شنونده) ساکت میشوی، آن صدا هم خاموش میشود.
هوش مصنوعی: خداوند به اهل سبا برکت و نعمت فراوانی عطا کرده بود؛ به طوری که صدها قصر، ایوان و باغ برای آنها فراهم کرده بود.
اما اهالی پست سبا شکر این همه نعمت را بهجا نیاوردند و در وفای به صاحب خود، از سگ کمتر بودند!
هوش مصنوعی: سگها وقتی لقمهای نانی پیدا کنند، در برابر در، نگران و محتاط میشوند و برای حفاظت از آن، خود را محکم و آماده نگه میدارند.
هوش مصنوعی: هر چند پاسبان و نگهبان در میشود و تحت فشار و سختی قرار میگیرد، اما همچنان به وظیفه خود ادامه میدهد و از در محافظت میکند.
هوش مصنوعی: انسان باید در برابر درب الهی پایبند و متعهد باشد، اما اگر کفر و ناسپاسی را انتخاب کند، به سرنوشت بدی دچار خواهد شد.
هوش مصنوعی: اگر سگی بیگانه روز و شب به اینجا بیاید، سگهای خودی او را با ادب و احترام میپذیرند و با او رفتار میکنند.
هوش مصنوعی: به آن مکان برو که آغاز راه است، زیرا آنجا دل تو گروگذار نعمتهاست.
هوش مصنوعی: و به او میگوید: «به جای خود برگرد و نعمت را بیشتر از حد خود رها نکن و به آن بیاحترامی نکن.
هوش مصنوعی: از در دل و از اهل دل چندبار آب حیات، یعنی دانش و معرفت، نوشیدی و چشمانت باز شدند و بینایی و آگاهی پیدا کردی؟
هوش مصنوعی: از در دل اهل حقیقت، بسی خوردی و شربت سکر و وجد و حالتهای بیخودیشان را بر جانت نشاندی.
هوش مصنوعی: تو این در را به خاطر حرص و طمع رها کردی و فقط به دور هر دکان میگردی به همین دلیل.
هوش مصنوعی: برای خوردن غذای لذیذ که در ظرفهای چرب آماده شده، به در خانهٔ ثروتمندانی که نعمتهای زیادی دارند میروی، اما در واقع این تلاشها تو را به مقصد نمیرساند و جز خاک را چیزی به دست نمیآوری.
هوش مصنوعی: چرب بودن در اینجا به معنای دلپذیر و خوشمزه بودن است که باعث میشود جان انسان سرزنده و شاداب گردد. در مقابل، انجام کارهای ناامیدکننده و نامناسب، باعث ظهور بدبختی و مشکلات میشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۵ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.