همچنانک هر کسی در معرفت
می‌کند موصوف غیبی را صفت
فلسفی از نوع دیگر کرده شرح
باحثی مر گفت او را کرده جرح
وآن دگر در هر دو طعنه می‌زند
وآن دگر از زرق جانی می‌کند
هر یک از ره این نشانها زان دهند
تا گمان آید که ایشان زان ده‌اند
این حقیقت دان نه حق‌اند این همه
نه به کلی گمرهانند این رمه
زانک بی حق باطلی ناید پدید
قلب را ابله به بوی زر خرید
گر نبودی در جهان نقدی روان
قلبها را خرج کردن کی توان
تا نباشد راست کی باشد دروغ
آن دروغ از راست می‌گیرد فروغ
بر امید راست کژ را می‌خرند
زهر در قندی رود آنگه خورند
گر نباشد گندم محبوب‌نوش
چه برد گندم‌نمای جو فروش
پس مگو کین جمله دمها باطل‌اند
باطلان بر بوی حق دام دل‌اند
پس مگو جمله خیالست و ضلال
بی‌حقیقت نیست در عالم خیال
حق شب قدرست در شبها نهان
تا کند جان هر شبی را امتحان
نه همه شبها بود قدر ای جوان
نه همه شبها بود خالی از آن
در میان دلق‌پوشان یک فقیر
امتحان کن وانک حقست آن بگیر
مؤمن کیس ممیز کو که تا
باز داند حیزکان را از فتی
گرنه معیوبات باشد در جهان
تاجران باشند جمله ابلهان
پس بود کالاشناسی سخت سهل
چونک عیبی نیست چه نااهل و اهل
ور همه عیبست دانش سود نیست
چون همه چوبست اینجا عود نیست
آنکه گوید جمله حق‌اند احمقی‌ست
وانکه گوید جمله باطل او شقی‌ست
تاجران انبیا کردند سود
تاجران رنگ و بو کور و کبود
می‌نماید مار اندر چشم مال
هر دو چشم خویش را نیکو بمال
منگر اندر غبطهٔ این بیع و سود
بنگر اندر خسر فرعون و ثمود
اندرین گردون مکرر کن نظر
زانک حق فرمود ثم ارجع بصر
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به تردید در مذهب‌ها و دیدگاه‌های مختلف اشاره دارد و به روش‌هایی که افراد تلاش می‌کنند حقیقت را درک کنند، می‌پردازد. شاعر توضیح می‌دهد که افراد با نظر و دیدگاه‌های مختلف، گاهی به طعنه زدن و نقد یکدیگر مشغول می‌شوند و در این میان، حقیقت گم می‌شود. او به این نکته می‌پردازد که وقتی افرادی به باطل گرایش دارند، نمی‌توانند به حقیقت پی ببرند و در نهایت بر پایه‌ی باطل قضاوت می‌کنند. لذا، در این شعر به جستجوی حقیقت و امتحان راستین و باطل اشاره می‌شود و این نکته که نه همه‌ی شبها برابرند و باید از میان ظواهر به حقیقت پی برد. شاعر تأکید می‌کند که باید در انتخاب حق از باطل دقت کرد و به عیوب افراد نظر داشت تا به درک واقعی حقیقت رسید.
هوش مصنوعی: هر کس به تناسب درک و آگاهی‌اش، ویژگی‌های خاصی برای حقیقت‌های غیبی بیان می‌کند.
هوش مصنوعی: فیلسوفی از نوعی متفاوت، توضیحاتی دربارهٔ بحثی ارائه کرده و به نحوی به انتقاد از او پرداخته است.
هوش مصنوعی: او (فردی که در گفته‌هایش به دو مذهب مختلف انتقاد می‌کند) به هر دو مراد طعنه می‌زند و دیگری با فریب و نیرنگ خودش را به‌عنوان شخصیتی عاقل و هوشمند جلوه می‌دهد.
هوش مصنوعی: هر یک از این افراد با نشانه‌هایی که از خود نشان میدهند، باعث می‌شوند که تصور شود آنان از آن گروهی هستند که به آن تعلق دارند.
هوش مصنوعی: این سخن را بدان که همه این افراد به حق دست نیافته‌اند و به صورت کامل گمراه نیستند، بلکه به نوعی در گمراهی هستند.
هوش مصنوعی: چون بی‌حق و باطل چیزی نمی‌تواند به وجود آید، قلب ابله (نادان) فقط به خاطر بوی زر (طلا) به فریب می‌آید و چیزی را می‌خرد.
هوش مصنوعی: اگر در جهان چیزی به عنوان نقد و ارزش واقعی وجود نداشت، چگونه می‌توانستیم قلبها را برای چیزی خرج کنیم؟
هوش مصنوعی: چون راست وجود نداشته باشد، دروغ هم وجود ندارد، زیرا دروغ از راست و حقیقت نشأت می‌گیرد و روشنایی خود را از آن می‌گیرد.
هوش مصنوعی: انسان‌ها به امید حقیقت، حقیقت را به چیزهای نادرست نیز می‌فروشند و از همین رو، زهر را در قند پنهان می‌کنند تا آن را بپذیرند و بخورند.
هوش مصنوعی: اگر در کار گندم محبوب و خوشمزه‌ای وجود نداشته باشد، چه سودی دارد که کسی که فقط جو را می‌فروشد، گندم را به نمایش بگذارد؟
هوش مصنوعی: نگو که تمام این سخنان بی‌فایده و بی‌اساس‌اند، زیرا باطل‌ها به دلیل وجود نکات حقیقی، دل انسان را به دام می‌اندازند.
هوش مصنوعی: نباید بگویی که همه چیز فقط خیال و گمراهی است، زیرا در عالم خیال هم بی‌حقیقت وجود ندارد و برخی واقعیات می‌توانند اتفاق بیفتند.
هوش مصنوعی: شب قدر در شبهای دیگر پنهان است تا جان هر شب را آزمایش کند.
هوش مصنوعی: هر شب به ارزش شب قدر نیست، ای جوان، زیرا برخی شبها از این نعمت بی‌بهره‌اند و تنها در بعضی شبها این فیض الهی وجود دارد.
هوش مصنوعی: در میان افرادی که به ظاهرِ دین و تقوا می‌پردازند، یک فرد فقیر را آزمایش کن؛ زیرا اگر حقیقت را پیدا کردی، آن شخص را بپذیر.
هوش مصنوعی: مؤمن کیست که بتواند خوب و بد و فریبکاران را از راستگفتاران تشخیص دهد.
هوش مصنوعی: اگر در دنیا عیب و نقصی وجود داشته باشد، پس همه‌ی تاجرها نادان و بی‌خبر خواهند بود.
هوش مصنوعی: شناخت کالای خوب و بد کار ساده و در عین حال دشواری است، زیرا وقتی عیبی در کار نباشد، تفاوت میان افراد ناآگاه و آگاه به هم نزدیک می‌شود.
هوش مصنوعی: اگر دانش فقط عیب‌ها را ببیند و نتواند سودی برساند، مانند چوبی است که به درد نمی‌خورد و در اینجا به نیکویی و خوش‌بو بودن عود (چوب عود) نیست.
هوش مصنوعی: کسی که بگوید همه‌ی عقاید راست و حق‌اند، فردی نادان است و کسی که بگوید همه‌ی عقاید دروغ و باطل‌اند، آدمی بدبخت و شقاوت‌زده است.
هوش مصنوعی: تاجران (یعنی افرادی که به تجارت و کسب و کار اشتغال دارند) به پیامبران (انبیا) سود و نفع خود را می‌برند، اما آنها (تاجران) به خاطر رنگ و جلای ظاهری، دلیلی بر حقایق نمی‌بینند و در حقیقت کور و نابینا هستند.
هوش مصنوعی: مار در این بیت象徴ی از شر و خطر است که در نگاه به مال و ثروت ایجاد می‌شود. هر دو چشم شخص به خوبی بر مال و ثروت می‌تابد، اما این توجه می‌تواند باعث فریب و آسیب شود. به عبارتی، تمرکز بر مال ممکن است به مشکلاتی خفی در زندگی شخص منجر شود.
هوش مصنوعی: به این حاشیه‌ها و حسرت‌های ناشی از خرید و فروش توجه نکن. بلکه به عاقبت و ضررهای فرعون و ثمود (قوم‌های سرکش تاریخ) نظر بیفکن که چگونه به عذاب‌های سخت مبتلا شدند.
هوش مصنوعی: در این دنیا، دائماً کارها و امور در حال تغییر و تحول هستند. به همین خاطر، از آنچه که خداوند گفته است، عبرت بگیر و دقت کن که بارها توجهت را به سمت او برگردانی.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۷ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.