گنجور » مولانا » مثنوی معنوی » دفتر اول » بخش ۷۴ - جمع شدن نخچیران گرد خرگوش و ثنا گفتن او را

وزن:	فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)
قالب شعری:	مثنوی
منبع اولیه:	ویکی‌درج
تعداد ابیات:	۱۲

رونوشت متن رونوشت نشانی نمای مشابه کتابهای چاپی (فقط رایانه)

خلاصه

هوش مصنوعی: در این شعر، گروهی از جانوران گرد خرگوش جمع می‌شوند و او را ستایش می‌کنند. آنها با شادمانی و شوق، خرگوش را به عنوان موجودی فرشته‌گون و قدرتمند می‌ستایند و از او می‌خواهند قصه‌ها و درمان‌های خود را بازگو کند. خرگوش در پاسخ تاکید می‌کند که این قوت و نور از جانب خداوند به او داده شده است و او تنها وسیله‌ای برای انتقال آن قدرت و روشنایی است. در نهایت، او به حقیقت تفضل و تغییرات الهی اشاره می‌کند و پیامدهای ظن و دیدگاه انسان‌ها را به چالش می‌کشد.

اخطار: خلاصه‌های تولید شده توسط هوش مصنوعی در بسیاری از موارد نادرستند. اگر این متن به نظرتان نادرست است می‌توانید آن را ویرایش کنید.

برگردان به زبان ساده

# جمع گشتند آن زمان جمله وحوش

شاد و خندان از طرب در ذوق و جوش

هوش مصنوعی: در آن موقع، همهٔ حیوانات وحشی دور هم جمع شدند و از خوشحالی و شادی در حال خندان و شادابی بودند.

اخطار: برگردان‌های تولید شده توسط هوش مصنوعی در بسیاری از موارد نادرستند. اگر این متن به نظرتان نادرست است می‌توانید آن را ویرایش کنید.

# حلقه کردند او چو شمعی در میان

سجده آوردند و گفتندش که هان

هوش مصنوعی: همه حیوانات دور خرگوش جمع شدند و او را مانند شمعی محترم حلقه‌وار احاطه کردند و در حالی که سجده کردند، به او گفتند که توجه کن.

# تو فرشتهٔ آسمانی یا پری

نی تو عزرائیل شیرانِ نری

هوش مصنوعی: تو نه فرشتهٔ آسمانی هستی و نه پری، بلکه عزرائیل، فرشتهٔ مرگ، هستی که همانند شیر نر قوی و بی‌رحم است.

# هرچه هستی جان ما قربان تُست

دست بُردی دست و بازویت درست

هوش مصنوعی: هرچه که هستی، جان ما فدای توست؛ تو با دستان و بازوهای قوی‌ات ما را نجات دادی.

# راند حق این آب را در جوی تو

آفرین بر دست و بَر بازوی تو

هوش مصنوعی: خداوند این آب را به حرکت درآورده و آن را در جوی تو روان کرده است. چه خوب است دست و بازوی تو که این کار را انجام داده است.

# باز گو تا چون سگالیدی به مکر

آن عوان را چون بمالیدی به مکر

هوش مصنوعی: بگو که چگونه با فریبکاری و نیرنگ، آن عوان (دزد) را به خود مثل یک سگ زحمتکش، بهو مالی کردی.

# بازگو تا قصّه درمانها شود

بازگو تا مرهمِ جانها شود

هوش مصنوعی: بگو تا داستان درمان‌ها بیان شود و بگو تا آرامشی برای جان‌ها فراهم گردد.

# بازگو کز ظلم آن اِستم‌نُما

صد هزاران زخم دارد جان ما

هوش مصنوعی: بگو که ظلم این آدم ظالم، که خود را به نیکویی می‌زند، باعث شده است که جان ما صدها زخم داشته باشد.

# گفت تأییدِ خدا بُد ای مِهان

ورنه خرگوشی که باشد در جهان

هوش مصنوعی: خداوند از شما حمایت و تأیید می‌کند، ای مهمانان (کسانی که دور هم جمع شده‌اید). وگرنه در این جهان، خرگوشی جز همین نیست که وجود دارد.

# قوّتم بخشید و دل را نور داد

نورِ دل مر دست و پا را زور داد

هوش مصنوعی: خدا به من قدرت و نیرویی عطا کرد و دل مرا روشن ساخت. روشنی دل باعث شد که دست و پاهای من توان بیشتری پیدا کنند.

# از بَرِ حق می‌رسد تفضیلها

باز هم از حق رسد تبدیلها

هوش مصنوعی: از جانب خداوند، نعمت‌ها و مزایا به انسان می‌رسد و بار دیگر از همان خداوند، تغییرات و تحولات نیز به او داده می‌شود.

# حق بدور نوبت این تأیید را

می‌نماید اهل ظنّ و دید را

هوش مصنوعی: خداوند این تأیید و تایید نمی‌کند مگر برای افرادی که به ظن و بصیرت خود به آن رسیده‌اند.

بخش ۷۴ - جمع شدن نخچیران گرد خرگوش و ثنا گفتن او را به خوانش فرید حامد
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.

بخش ۷۴ - جمع شدن نخچیران گرد خرگوش و ثنا گفتن او را به خوانش عندلیب

فعال یا غیرفعال‌سازی قفل متن روی خوانش من بخوانم

پیشنهاد مشق شعر

معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است

مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین

تا به حال ۱۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...

شکوه در ‫۱۳ سال و ۵ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۴ خرداد ۱۳۹۲، ساعت ۰۱:۰۰ نوشته:

سگالیدن هم به معنی اندیشه کردن است و هم به معنی خصومت که در واقع خصومت هم یک نوع اندیشیدن است و فکر کردن به دشمنی

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

شکوه در ‫۱۳ سال و ۵ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۴ خرداد ۱۳۹۲، ساعت ۰۱:۰۲ نوشته:

بازگو تا قصه درمان ها شود شاید به معنی قصه درمانی امروز باشد

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

شکوه در ‫۱۳ سال و ۵ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۴ خرداد ۱۳۹۲، ساعت ۰۱:۰۵ نوشته:

استم همان ستم است و جور وجفا

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

امین کیخا در ‫۱۳ سال و ۵ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۴ خرداد ۱۳۹۲، ساعت ۰۱:۲۰ نوشته:

شکوه جان بدسگال یعنی بد اندیش ولی سگالیدن معنی دشمنی ندارد گالیدن هم رفتن و عزیمت است

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

امین کیخا در ‫۱۳ سال و ۵ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۴ خرداد ۱۳۹۲، ساعت ۰۱:۲۳ نوشته:

همسگالی هم میشود سمپوزیوم

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

شکوه در ‫۱۳ سال و ۵ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۴ خرداد ۱۳۹۲، ساعت ۰۱:۳۸ نوشته:

با درود و سپاس فراوان از شما هم در فرهنگ علامه دهخدا و هم فرهنگ نامه دکتر معین سگالیدن و سگالش را هم به معنی اندیشه کردن دانسته اند و هم خصومت و دشمنی کردن باس پاس به خاطر واژه بد سگال و هزاران واژه دیگر

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

امین کیخا در ‫۱۳ سال و ۵ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۴ خرداد ۱۳۹۲، ساعت ۰۲:۰۵ نوشته:

البته درست می فرمایید استاد دهخدا این گونه ترجمه کرده اند

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

مهدی کاظمی در ‫۱۰ سال و ۱۱ ماه قبل، سه‌شنبه ۱۷ آذر ۱۳۹۴، ساعت ۰۰:۲۲ نوشته:

جمع گشتند آن زمان جمله وحوش
شاد و خندان از طرب در ذوق و جوش
همه حیوانات جمع شدن و از شدت خوشی بلوا و جوش و خروشی بپا شده بود
حلقه کردند او چو شمعی در میان
سجده آوردند و گفتندش که هان
خرگوش مثل شمع و نخجیران هم مثل پروانه دورش جمع شده بودن و بهش سجده کردن و گفتند:
تو فرشتهٔ آسمانی یا پری
نی تو عزرائیل شیران نری
ای خرگوش تو فرشته ای از اسمان هستی یا از پری چهرگانی؟ یا نه عزراییل شیران نر هستی (شیر گیر)
هرچه هستی جان ما قربان تست
دست بردی دست و بازویت درست
هر کسی که هستی باش ای جان ما بفدای تو دست و بازوی تو کار را درست کرد
راند حق این آب را در جوی تو
آفرین بر دست و بر بازوی تو
تو دست حق شدی و اراده اورا جاری کردی افرین بر دست و بازوی کارساز تو
باز گو تا چون سگالیدی به مکر
آن عوان را چون بمالیدی به مکر
بگو ببینیم چکار کردی و چه تدبیری(سگالیدن) بکار یردی تا ان ستمکار را نابود کردی
بازگو تا قصه درمانها شود
بازگو تا مرهم جانها شود
ترفندی که انجام دادی را برای ما بازگو کن تا درمان جان زخم خورده ما باشد
بازگو کز ظلم آن استم‌نما
صد هزاران زخم دارد جان ما
بگو که از دست ستم ان شیر نابکار هزاران زخم خورده است جان ما
گفت تایید خدا بد ای مهان
ورنه خرگوشی کی باشد در جهان
خرگوش گفت ای بزرگان (مهان)خواست و اراده خداوندی بود و همه عنایات حق و گرنه کسی در حد و اندازه من کی میتونه این پیروزی ارزشمند رو کسب کنه و چه کسی در مقام خرگوش میتونه اینکارو انجام بده ؟
قوتم بخشید و دل را نور داد
نور دل مر دست و پا را زور داد
خداوند بمن قدرت و روشن دلی داد و از روشن بودن دل من دست و پایم به انجام کارامد و قوی شد
از بر حق می‌رسد تفضیلها
باز هم از حق رسد تبدیلها
هر فضیلت و عنایتی از طرف خداوند میرسد و هرگونه تغییر احوال و دگرگونی هم باز از سمت حق میرسد
حق بدور نوبت این تایید را
می‌نماید اهل ظن و دید را
خداوند متعال به نوبت طعم این توفیقها نصیب ها به ناباوران و برعکس ان اهل بینش و اهل نظر میچشاند

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

بی نام در ‫۶ سال و ۶ ماه قبل، سه‌شنبه ۹ اردیبهشت ۱۳۹۹، ساعت ۰۴:۱۸ نوشته:

شرح و تفسیر بیت 1357
جمع گشتند آن زمان جمله وحوش / شاد و خندان از طرب در ذوق و جوش
پس از شنیدن چنین مژده ای ، همه نخچیران و وحوش در یک جا جمع شدند و از شدت خوشحالی ، جوش و خروش می کردند .
شرح و تفسیر بیت 1358
حلقه گشتند ، او چو شمعی در میان / سجده کردندش همه صحرائیان
نخچیران ، پیرامون خرگوش جمع شدند و دورش را گرفتند و همه حیوانات صحرا او را همچو شمع در میان گرفتند و سجده و تعظیمش کردند .
شرح و تفسیر بیت 1359
تو فرشته آسمانی ، یا پری ؟ / نی تو عزرائیل شیران نری
نخچیران به خرگوش گفتند : آیا تو فرشته آسمانی هستی یا جزو خوبرویان جنی هستی ؟ نه ، تو عزرائیل شیران نر زورمند هستی . یعنی جان آنان را می ستانی و مقهورشان می کنی .
شرح و تفسیر بیت 1360
هر چه هستی ، جان ما قربان توست / دست بردی ، دست و بازویت درست
هر چه هستی ، همین قدر هست که جان ما فدای تو باد . تویی که توانستی آن شیر را مقهور سازی . دستت درد نکنه .
شرح و تفسیر بیت 1361
راند حق این آب را در جوی تو / آفرین بر دست و بر بازوی تو
حضرت حق این آب را در جوی تو روان کرد . یعنی تو وسیله اجرای مشیت الهی شدی و اراده حق از مجرای فعل تو به اجرا درآمد . زهی بر دست و بازوی تو که بدین کار یارستی و بر این مهم توانا آمدی . [ “آب در جوی کسی راندن” کنایه از “کسی را به کام و مراد رساندن” است ]
شرح و تفسیر بیت 1362
باز گو تا چه سگالیدی به مکر ؟ / آن عوان را چون بمالیدی به مکر ؟
برای ما آشکارا بگو که چه مکر و حیلتی بر ضد آن شیر اندیشدی ؟ و آن ستمگر را چگونه مقهور کردی ؟
شرح و تفسیر بیت 1363
باز گو ، تا قصه درمانها شود / باز گو ، تا مرهم جانها شود
حیله ای را که در باره آن شیر ستمکار بکار گرفتی برای ما نقل کن تا درمان جان ما شود و مرهم جان خسته ما گردد .
شرح و تفسیر بیت 1364
باز گو ، کز ظلم آن استم نما / صد هزاران زخم دارد جان ما
به ما آشکارا بگو ، زیرا از ستم آن شیر ستمکار ، زخم های فراوانی بر جانمان نشسته است .
شرح و تفسیر بیت 1365
گفت : تایید خدا بود ای مهان / ورنه خرگوشی که باشد در جهان ؟
خرگوش گفت : ای بزرگان ، این پیروزی و امثال این گونه پیروزی ها ، همه به واسطه عنایات حق است والا خرگوشی خردک اندام همچون من در این جهان پهناور کیست و چه کاره است . [ درسی است به آدمیان که توفیقات خود را به حساب سعی و جهد شخصی خود نگذارند . چه بسیارند کسانی که بیش از حد ، سعی و تلاش کرده اند ولی جز حرمان و ناکامی چیزی بدست نیاورده اند . ]
شرح و تفسیر بیت 1366
قوتم بخشید و دل را نور داد / نور دل ، مر دست و پا را زور داد
حق تعالی از روی بزرگواری و کرامت به من آن قدرتی بخشید و دلم را چنان بصیرتی داد که دست و پایم بدان بصیرت و نور قلبی ، نیرومند شد .
شرح و تفسیر بیت 1367
از بر حق می رسد تفضیل ها / باز هم از حق رسد تبدیل ها
هر فضیلتی که برای انسان حاصل می شود از جانب حق تعالی است . و هر گونه دگرگونی و تبدیلی نیز از جانب حق تعالی می رسد . [ تحویل حال ها و تقلیب قلوب و ابصار به دست اوست و و لاغیر ]
شرح و تفسیر بیت 1368
حق به دور و نوبت ، این تایید را / می نماید اهل ظن و دید را
حق تعالی این تایید و توفیق را از روی نوبت به اصحاب گمان و نیز به اصحاب یقین نشان می دهد . [ منظور بیت این است که توفیقات الهی به صنوف مردم ، نوبتی حاصل می شود . چنانکه مثلا از میان مشتغلان به علوم ظاهری در هر دوره ، شماری موفق می شوند و در دوره ای دیگر عده ای دیگر . همینطور اصحاب عرفان نیز نوبتی موفق می شوند ]
شرح و تفسیر بیت 1369
هین به ملک و نوبتی شادی مکن / ای تو بسته نوبت ، آزادی مکن
ای اسیر در ملک نوبتی و موقتی دنیا ، به داشتن این گونه ملک ها ، شادمانی مکن چون هیچ ملکی ماندگار نیست . و ای کسی که اسیر و مقید به توفیقات نوبتی و دوره ای هستی . بیهوده دم از آزادی مزن . یعنی مگو که من ز هر چه رنگ تعلق پذیرد آزادم . زیرا کسی که به تعیینات دل می بندد قطعا آزاد نتواند بود .
شرح و تفسیر بیت 1370
آنکه ملکش برتر از نوبت تنند / برتر از هفت انجمش نوبت زنند
ولی آنکس که ملکش را بالاتر و عالی تر از نوبتهای موقتی ترتیب دهند . نوبتی او را از هفت فلک نیز بالاتر زنند . یعنی صاحبدلان و اولیاءالله صاحب ملکی معنوی اند و چنین ملکی هرگز زوال نپذیرد و از حیث بلندی و رفعت از افلاک نیز برتر و بالاتر آمده است . [ نوبت زدن به معنی طبل و نقاره زدن است و در اینجا به معنی ترتیب دادن آمده . به هر حال منظور این است که شان اهل الله از هفت فلک که مظهر علو و رفعت است رفیع القدرتر است ]
شرح و تفسیر بیت 1371
برتر از نوبت ، ملوک باقی اند / دور دائم ، روح ها با ساقی اند
آنکه از گردونه نوبت های موقتی جهان برتر و بالاتر هستند . آنان همانا شاهان جاودانه اند . جان آنان همواره همنشین و باده نوش ساقی ازل و ابد است . [ در اینجا ساقی کنایه از خداوند است و مراد از ملوک ارواح پاک اولیاءالله است . استناد سقایت و شراب سالاری به خداوند به واسطه آیه 21 سوره انسان (دهر) است . ” و پروردگارشان به آنان باده ای پاک و پاک کننده بنوشاند ” ]
شرح و تفسیر بیت 1372
ترک این شرب ار بگویی یک دو روز / درکنی اندر شراب خلد ، پوز
اگر یکی دو روز از نوشیدن باده دنیوی دست بداری . لب بر شراب جاودانه حقیقت و باده کبرای معرفت خواهی زد

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

فجر زنده بودی در ‫۲ سال و ۱۱ ماه قبل، دوشنبه ۲۰ آذر ۱۴۰۲، ساعت ۲۰:۱۱ نوشته:

دربارهٔ هرچه هستی جان ما قربان تُست ...

دست بردی اینجا به معنای اینه که این دست یا بازی رو بردی و در واقع به معنای پیروز شدی می باشد

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

در سکوت در ‫۲ سال و ۹ ماه قبل، یکشنبه ۱ بهمن ۱۴۰۲، ساعت ۱۶:۴۵ نوشته:

مثنوی معنوی :: در سکوت.... بشنوید

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

HRezaa در ‫۱ سال و ۲ ماه قبل، پنجشنبه ۳۰ مرداد ۱۴۰۴، ساعت ۱۴:۱۵ نوشته:

دربارهٔ حق بدور نوبت این تأیید را ...

یگانه پروردگارا بنامت

درود بر همزبانان گرامی

از نظر این کمترین، منظور از نوبت این نیست که الان نوبت یک شخص است و دمی دیگر نوبت شخصی دیگر و....

بنظرم منظور این است که این تاییدات طبق قوانینی گاه‌گاهی به افراد میرسند تا اهل تفکر و تجسس در آن بنگرند و گام در مسیر کمال نهند. و اگر در مسیر کمال حرکت کنند، این تاییدات بیشتر می‌گردد.

{عبارت گاه‌گاهی که بکار بردم، شاید این شائبه را ایجاد کند که بصورت دلخواهی یا تصادفی این تاییدات فرستاده میشود. همانطور که بسیاری افراد «خواست خدا» را بگونه‌ای بیان میکنند که انگار خدا اون بالا نشسته و هرکسی‌رو دلش خواست بالا میبره و هرکسی‌رو دلش خواست میبره پایین... نه اینگونه نیست.

آن یگانه وجود مطلق، این جهان رو برپایه قوانینی بنا نهاده، که ما شاید هنوز یک هزارم آن قوانین را ندانیم. و هر فعلی (عمل، حس، فکر، گفتار و...) که از ما سربزنه، در سیکل این قوانین خواهد افتاد و نتیجه‌ای ببار خواهد آورد. خواست خداوند یعنی عملکرد جهان هستی بر طبق قوانین هستی که خداوند وضع کرده.

کافیست که ما درک کنیم که قوانین بسیاااری هنوز هست که بشر آنرا کشف نکرده، و با دانسته فعلی خودمان را عقل کل فرض نکنیم.

و هرگاه طبق قوانین جهان هستی شرایط رسیدن تاییدات الهی به ما تامین شده باشد، این امر صورت میگیرد.}

کما اینکه در ابیات بعد میفرمایند بابت این یکبار لطف و تایید خوشحالی مکن....

و انبیا و انسانهای به کمال رسیده کسانی هستند که مرتبا این تاییدات را دریافت میکنند. یا به عبارتی دیگر، علم و توانایی آن را دارند که در هرچه به آنها میرسد تاییدات و الطاف الهی را تشخیص میدهند

reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link

برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.

	غیرفعال و فعال کردن دوبارهٔ حالت چسبانی نوار ابزار به بالای صفحات
	راهنمای نوار ابزار
	پیشخان کاربر
	اشعار و ابیات نشان‌شدهٔ کاربر
	اعلان‌های کاربر
	ادامهٔ مطالعه (تاریخچه)
	خروج از حساب کاربری گنجور
	لغزش به پایین صفحه
	لغزش به بالای صفحه
	لغزش به بخش اطلاعات شعر
	فعال یا غیرفعال کردن لغزش خودکار به خط مرتبط با محل فعلی خوانش
	فعال یا غیرفعال کردن شماره‌گذاری خطوط
	کپی نشانی شعر جاری در گنجور
	کپی متن شعر جاری در گنجور
	همرسانی متن شعر جاری در گنجور
	نشان کردن شعر جاری
	ویرایش شعر جاری
	ویرایش خلاصه یا برگردان نثر سادهٔ ابیات شعر جاری
	شعر یا بخش قبلی
	شعر یا بخش بعدی

ورود به گنجور

بخش ۷۴ - جمع شدن نخچیران گرد خرگوش و ثنا گفتن او را

تازه‌های نرم‌افزار گنجور