اهل نار و خلد را بین هم دکان
در میانشان برزخ لایبغیان
اهل نار و اهل نور آمیخته
در میانشان کوه قاف انگیخته
همچو در کان خاک و زر کرد اختلاط
در میانشان صد بیابان و رباط
همچنانک عقد، دَر دُر و شبه
مختلط چون میهمان یک‌شبه
بحر را نیمیش شیرین چون شکر
طعم شیرین رنگ روشن چون قمر
نیم دیگر تلخ همچون زهر مار
طعم تلخ و رنگ مظلم همچو قار
هر دو بر هم می‌زنند از تحت و اوج
بر مثال آب دریا موج موج
صورت بر هم زدن از جسم تنگ
اختلاط جانها در صلح و جنگ
موجهای صلح بر هم می‌زند
کینه‌ها از سینه‌ها بر میکند
موجهای جنگ بر شکل دگر
مهرها را میکند زیر و زبر
مهر تلخان را به شیرین می‌کشد
زانک اصل مهرها باشد رشد
قهر شیرین را به تلخی می‌برد
تلخ با شیرین کجا اندر خورد
تلخ و شیرین زین نظر ناید پدید
از دریچهٔ عاقبت دانند دید
چشم آخربین تواند دید راست
چشم آخُربین غرورست و خطاست
ای بسا شیرین که چون شکر بود
لیک زهر اندر شکر مضمر بود
آنک زیرک تر، به بو بشناسدش
و آن دگر چون بر لب و دندان زدش
پس لبش ردش کند پیش از گلو
گرچه نعره می‌زند شیطان کلوا
و آن دگر را در گلو پیدا کند
و آن دگر را در بدن رسوا کند
وان دگر را در حدث سوزش دهد
ذوق آن زخم جگردوزش دهد
وان دگر را بعد ایام و شهور
وان دگر را بعد مرگ از قعر گور
ور دهندش مهلت اندر قعر گور
لابد آن پیدا شود یوم النشور
هر نبات و شکری را در جهان
مهلتی پیداست از دور زمان
سالها باید که اندر آفتاب
لعل یابد رنگ و رخشانی و تاب
باز تره در دو ماه اندر رسد
باز تا سالی گل احمر رسد
بهر این فرمود حق عز و جل
سورة الانعام در ذکر اجل
این شنیدی مو بمویت گوش باد
آب حیوانست خوردی نوش باد
آب حیوان خوان مخوان این را سخن
روح نو بین در تن حرف کهن
نکتهٔ دیگر تو بشنو ای رفیق
همچو جان او سخت پیدا و دقیق
در مقامی هست هم این زهر مار
از تصاریف خدایی خوش‌گوار
در مقامی زهر و در جایی دوا
در مقامی کفر و در جایی روا
گرچه آنجا او گزند جان بود
چون بدینجا در رسد درمان بود
آب در غوره ترش باشد ولیک
چون به انگوری رسد شیرین و نیک
باز در خم او شود تلخ و حرام
در مقام سرکگی نعم الادام
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر به بررسی رابطه اهل بهشت و جهنم می‌پردازد و نشان می‌دهد که افراد این دو عالم به نوعی با هم در ارتباط هستند. آنها مانند آب دریا با طعم‌های شیرین و تلخ در زندگی آمیخته‌اند و در میان آنها برزخ وجود دارد. این برزخ برای اهل نور و آتش، ادراک‌های مختلفی را به نمایش می‌گذارد و در عین حال تأثیرات متقابل آنها را بر یکدیگر نشان می‌دهد. مولانا با مثال‌هایی از زندگی روزمره، به پیچیدگی‌های انسانی و عواقب اعمال او در طول زمان اشاره میکند. او تأکید میکند که در بطن تلخی‌ها و شیرینی‌ها، حقیقتی نهفته است که تنها با بینش عمیق قابل درک است. در نهایت، این موضوع از دیدگاه الهی و تجریبی بر جنبه‌های مختلف زندگی انسان به بحث گذاشته میشود.
هوش مصنوعی: اهل جهنم و اهل بهشت در کنار هم قرار دارند، اما میان آنها حائلی وجود دارد که باعث نمی‌شود به یکدیگر آسیب برسانند.
هوش مصنوعی: اهل جهنم و اهل بهشت در کنار هم قرار دارند، و در فاصله‌شان کوه قاف قرار گرفته است که مانع از درگیری آنها میشود.
هوش مصنوعی: مانند مخلوط شدن خاک و طلا در یک معدن، در میان اهل آتش و اهل نور، بسیار از ناپاکی‌ها و مکان‌های دورافتاده وجود دارد.
هوش مصنوعی: نظیر این‌که عروس و داماد در شب عروسی به هم پیوند می‌خورند و در یک شب با هم مختلط می‌شوند، در اینجا هم دریا‌ها به هم می‌پیوندند و در عین حال هویت مستقل خود را حفظ می‌کنند.
هوش مصنوعی: نیمی از دریا شیرین است و طعمش مانند شکر خوشمزه است، رنگش هم روشن و مانند نور ماه (قمر) است.
هوش مصنوعی: دریا قلیایی و شور است و مزه‌اش به تلخی زهر مار می‌ماند و رنگش نیز تیره و سیاه است مانند سنگ سیاه.
هوش مصنوعی: این بیت به تشابه امواج دریا اشاره دارد، که هر دو طرف دریا (عمیق و سطحی) همدیگر را تحت تاثیر قرار می‌دهند و با حرکت‌های خود در صلح و جنگ در تعامل‌اند. این تناقض در زندگی و روابط انسانی نیز وجود دارد که افراد در عین تفاوت‌هایشان، همواره بر هم تأثیر می‌گذارند.
هوش مصنوعی: اختلاط جانها در صلح و جنگ تنها به ظاهر و جسم مربوط نمی‌شود، بلکه تأثیر عمیق‌تری در روابط انسانی دارد. این تغییرات روحی و احساسی به شکل ظاهری و فیزیکی سرایت میکند و بر احساسات اثر می‌گذارد.
هوش مصنوعی: امواج صلح موجب میشود که کینه‌ها از دل‌ها بیرون بیایند و از بین بروند.
هوش مصنوعی: موجهای جنگ به گونه‌ای دیگر موجب به هم ریختن مهر و محبت‌ها میشود و آنها را برای همدیگر ناپسند میکند.
هوش مصنوعی: عشق تلخ را به عشق شیرین می‌کشاند، زیرا اساس عشق‌ها باید به رشد و بهبود بینجامد.
هوش مصنوعی: محبت شیرین، تلخی را به خودش جلب میکند، اما تلخی با شیرینی چگونه می‌تواند در هم بیامیزد؟
هوش مصنوعی: تلخی و شیرینی از این نظر قابل مشاهده نیست و فقط از دریچهٔ بینش عاقبت‌نگر می‌توان آنها را دید.
هوش مصنوعی: چشم برای دیدن حقیقت آخر و عاقبت کارها توانایی دارد، اما چشم غضبناک و دچار غرور، به حقیقت نمی‌نگرد و دچار اشتباه و خطا میشود.
هوش مصنوعی: بسیاری از چیزها که به ظاهر شیرین و خوشمزه به نظر می‌رسند، ممکن است در حقیقت حاوی خطر و زهر باشند. این بیت به این نکته اشاره دارد که ظواهر فریبنده می‌توانند پنهان‌کننده‌ی حقایق تلخ و مضر باشند.
هوش مصنوعی: فرد زیرک می‌تواند با حس بویایی‌اش، شخصی را بشناسد، اما فرد دیگر تنها با دیدن لب و دندان او می‌تواند او را شناسایی کند.
هوش مصنوعی: بنا به مضمون این بیت، اگر کسی لب‌های دیگران را بشناسد و بر اساس آنها به او توجه کند، ممکن است پیش از رسیدن به درون و عمق وجود فرد (گلو) او را تشخیص دهد، حتی اگر آن فرد به شدت جیغ و فریاد کند (نعره بزند) مانند شیطان که فریاد می‌زند.
هوش مصنوعی: شیطان، بوسیله‌ی وسوسه‌ها و گناهان، فرد را در گلو و بدنش رسوا و گرفتار میکند. به‌عبارتی، او را به سبب اعمال خویش عذاب می‌دهد و شرمنده میکند.
هوش مصنوعی: یکی از آنها را در درد و سوزش قرار می‌دهد و احساس آن زخم عمیق را در دلش به وجود می‌آورد.
هوش مصنوعی: پس از مدت‌ها و سالها، و بعد از مرگ، او (یعنی انسانی که در اینجا مورد اشاره است) از عمق گور (به نشانه قیامت) برمی‌خیزد.
هوش مصنوعی: اگر در قعر گور به او مهلت دهند، آن‌گاه در روز قیامت (یوم النشور) ظاهر و نمایان خواهد شد.
هوش مصنوعی: هر گیاه و هر چیز شیرینی در دنیا مدتی برای رشد و بالندگی دارند که تحت تأثیر گذر زمان قرار می‌گیرد.
هوش مصنوعی: سالیان درازی طول می‌کشد تا زیر نور آفتاب، لعل (یاقوت) رنگ و درخشندگی و تاب و روشنی بگیرد.
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به طبیعت و تغییرات آن اشاره میکند. تره (سبزی) در دو ماه دوباره به بار می‌نشیند و پس از یک سال گل احمر (گل سرخ) می‌رسد که مظهر زیبایی و شکوفایی است. این بیان نشان‌دهندهٔ تغییرات و مراحل زمانی در زندگی و طبیعت است.
هوش مصنوعی: برای این موضوع، خداوند در سوره انعام دربارهٔ پایان عمر و اجل انسان‌ها سخن گفته است.
هوش مصنوعی: گوش باد، یعنی طوری که باد در گوش تو می‌پیچد، شبیه به موی توست؛ و وقتی طعم و لذت آب حیات را می‌چشی، در واقع نیروی زندگی و تازگی را درک می‌کنی.
هوش مصنوعی: آب حیوان، که به معنای آب زندگی یا نوشیدنی جادویی است، را به عنوان طعام روح و نه به شکل یک واژه یا مفهوم قدیمی بشناس؛ زیرا این روح جدیدی است که در بدن انسان جاری است، نه صحبت‌ها و سخن‌های قدیمی.
هوش مصنوعی: ای رفیق، نکتهٔ مهمی را بشنو: همان‌طور که جان انسان همواره واضح و دقیق است، این حقیقت نیز باید با دقت مورد توجه قرار گیرد.
هوش مصنوعی: در برخی موقعیت‌ها، سم مار که از ویژگی‌های طبیعت است، با خواص خداوندی به طوری که دلپذیر و خوشایند است، جلوه میکند.
هوش مصنوعی: در برخی مواقع درد و رنج وجود دارد و در برخی دیگر، آرامش و درمان. در جایی ممکن است کفر و disbelief وجود داشته باشد و در مکانی دیگر، ایمان و حقایق درست.
هوش مصنوعی: هرچند در آن مکان آسیب و جراحت وجود دارد، اما هنگامی که به اینجا می‌رسد، به مرگ و درمان می‌انجامد.
هوش مصنوعی: آب در غوره (مشتقات انگور) ترش و ناگوار است، اما وقتی که به انگور می‌رسد، شیرین و خوشمزه میشود.
هوش مصنوعی: در ظرف ملاقات دو دریا، آب تلخ و حرام میشود و این جا به جایی و تغییر کیفیت، به بالاتر بودن مقام نیکو و خوشی در نهایت اشاره دارد. این بیان نشان می‌دهد که ممکن است در مسیر زندگی یا در مراحل مختلف، طعم‌ها و تجربیات نامطلوبی پیش بیایند، اما در نهایت به خوشی و حلالی نیز منتهی خواهند شد.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۶ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.