مولانا
»
مثنوی معنوی
»
دفتر اول
»
بخش ۱۲۵ - در معنی آنک آنچ ولی کند مرید را نشاید گستاخی کردن و همان فعل کردن کی حلوا طبیب را زیان ندارد اما بیماران را زیان دارد و سرما و برف انگور را زیان ندارد اما غوره را زیان دارد کی در راهست کی لیغفرلک الله ما تقدم من ذنبک و ما تاخر
گر ولی زهری خورد نوشی شود
ور خورد طالب سیههوشی شود
رب هب لی از سلیمان آمدست
که مده غیر مرا این ملک دست
تو مکن با غیر من این لطف و جود
این حسد را ماند اما آن نبود
نکتهٔ لا ینبغی میخوان بجان
سرّ من بعدی ز بخل او مدان
بلک اندر ملک دید او صد خطر
موبمو ملک جهان بد بیم سر
بیم سَر با بیم سِر با بیم دین
امتحانی نیست ما را مثل این
پس سلیمان همتی باید که او
بگذرد زین صد هزاران رنگ و بو
با چنان قوت که او را بود هم
موج آن ملکش فرو میبست دم
چون برو بنشست زین اندوه گرد
بر همه شاهان عالم رحم کرد
شد شفیع و گفت این ملک و لوا
با کمالی ده که دادی مر مرا
هرکه را بدهی و بکنی آن کرم
او سلیمانست وانکس هم منم
او نباشد بعدی او باشد معی
خود معی چه بود منم بیمدعی
شرح این فرضست گفتن لیک من
باز میگردم به قصهٔ مرد و زن


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این بخش از مثنوی معنوی به اهمیت و نیازمندیهای مرید و ولی اشاره میکند. مولانا میگوید باید مریدان به درست و بجا از ولی خود پیروی کنند و از گستاخی بر حذر باشند. او با مثالهایی همچون زیاندیدن بیماران از حلوا و غوره از سرما، به درک لطیفتری از ارتباط مرید و ولی اشاره میکند. سلیمان به تواضع و جود پرداخته و از خداوند میخواهد که این کرم را تنها به او عطا کند و نه به دیگران. در اینجا، حکایت به رویارویی مریدان با چالشها و خطرات در مسیر معنوی اشاره دارد و بر لازم بودن همت و اراده قوی برای عبور از موانع تأکید میکند. در نهایت، مولانا به داستان مرد و زن برمیگردد که نشاندهندهٔ تعالیم اخلاقی و عرفانی است.
هوش مصنوعی: اگر ولی (ولی خدا یا رهبری معنوی) زهر بخورد، برای او تبدیل به نوشی (مفید) میشود، اما اگر طالب (جستجوگری) بیخردی چیزی بخورد، برای او به شقاوت (سیههوشی یا بدی) تبدیل میشود.
هوش مصنوعی: این بیت اشاره دارد به دعای حضرت سلیمان که از خدا خواسته بود هیچ سلطنت و قدرتی به غیر از او داده نشود. در اینجا، شاعر میگوید که مانند سلیمان از خدا میخواهد که قدرت و نعمت را فقط به خود او عطا کند و از دیگران نگیرد.
هوش مصنوعی: تو این محبت و سخاوت را با دیگران انجام نده، زیرا این کار باعث حسادت میشود، ولی این حسادت در مورد من وجود ندارد و بر خلاف آن نیست.
هوش مصنوعی: نکتهای که باید بدان توجه کنی این است که از داستانهای من و از رازهای مگویم بعد از من قضاوت نکن و به خاطر بخیل بودن او، این معانی را نادیده نگیر.
هوش مصنوعی: بلکه او در دنیای خود خطرهای زیادی را میبیند و دنیا را همچون یک ملک، سرشار از فراز و نشیب میداند.
هوش مصنوعی: بیم و ترس ناشی از خطرات ظاهری و باطنی و دین، برای ما امتحان و آزمایش نیست، بلکه مانند سایر خطرات به نظر میرسد.
هوش مصنوعی: برای رسیدن به هدفهای بالا، سلیمان باید از این همه رنگ و بوهای دنیوی بگذرد و بر آنها فائق آید.
هوش مصنوعی: مولانا اشاره میکند که سلیمان به واسطهٔ قدرت و صلاحیتی که دارد، میتواند به راحتی بر مشکلات و چالشهای موجود غلبه کند، به گونهای که آن مشکلات مانند امواج دریا، نتوانند او را دچار بحران کنند.
هوش مصنوعی: وقتی او (ولی یا شخصیتی روحانی) از این اندوه برخواست و آرام گرفت، بر همهی شاهان و سران دنیا رحم و شفقت ورزید.
هوش مصنوعی: شفیع (شفاعتکننده) گفت: این ملک (سرزمین) و پرچم (دولت) را به من عطا کن، به خاطر کمال و خوبیای که به من دادهای.
هوش مصنوعی: هر کسی که به دیگران بخشش و احسان کند، از نظر سخاوت به مقام سلیمان نزدیک شده است و این نشان میدهد که خود من نیز در این راستا قرار دارم.
هوش مصنوعی: او (خدا) در آینده نیست و همیشه حاضر است. «من» چه کسی هستم که ادعای بیمدعی بودن دارم، در حالی که خودم هم به او وابستهام.
هوش مصنوعی: این بیت بیان میکند که موضوعی که مطرح شده است نیاز به توضیح دارد، اما من همچنان به داستان مرد و زن برمیگردم، که موضوع اصلی بحث است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.