حُسن را آیینهای در کار بود
جوهر دل قابل دیدار بود
روبرو کردند اندک تار بود
اندک این جا در نظر بسیار بود
عشق را صیقلگری آموختند
آتشی تابنده شد روز الست
حکم شد بر امتثال هر چه هست
هر که بر آتش زد از اندوه رست
آن که سستی کرد در آتش نشست
یار از ما گشت و یاران سوختند
آن یکی شد خلق از خاک بهشت
وآن دگر از طینت اعمال زشت
شد به سوی کعبه رندی از کنشت
زاهدی پا از حرم در دیر هشت
در خور هر کس قبایی دوختند
سر هوای سجده آن شاه داشت
آشناییها در آن درگاه داشت
هر طرف میگشت و عزم راه داشت
راه ناهموار بود و چاه داشت
شمع دل را در جهان افروختند
شاهد دنیا به افسون و فریب
تا به چندین رنگ خود را داد زیب
حرص دل داد از کف و شد بینصیب
کیمیاسازان به اکسیر شکیب
از قناعت گنجها اندوختند
مهوشان چین و ماچین و فرنگ
سروقد و لالهرنگ و شوخ و شنگ
قصد دل کردند و این ره بود تنگ
بیبصر را پای دل آمد به سنگ
پاکبینان از هوس واسوختند
روز و شب از سیر ماه و آفتاب
عمر را کردند سرگرم شتاب
بیغمان دادند تن بر خورد و خواب
عشقبازان از غم یوم الحساب
از نماز شب چراغ افروختند
پنج روزی این حیات مستعار
در حقیقت بود پر بیاعتبار
آخر اندیشان استغنا شعار
گنج را بر رنج کردند اختیار
دین به دنیای دنی نفروختند
تا سرم پا از عدم بیرون نهاد
ذرّهام بال هواداری گشاد
دل به فکر ننگ عریانی فتاد
از وفا و صبر و نور اعتقاد
جامهای بر قامت دل دوختند
آسمان تا گوهرم را شد صدف
تاج شاهی خواستم آرم به کف
یک طواف روضهٔ شاه نجف
بر رخم درها گشود از هر طرف
در ازل این سجدهام آموختند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این مسمط از آفرینش دل بهعنوان آیینهٔ جمال الهی و صیقل یافتن آن با عشق آغاز میشود و از پیمان الست و تقدیر گوناگون آدمیان سخن میگوید. سپس فریب دنیا، زیبارویان، گذر عمر و بیاعتباری زندگی را در برابر قناعت، پاکنظری، شبزندهداری و دینداری عاقبتاندیشان مینهد. در پایان شاعر از خود میگوید که جامهٔ دلش از وفا و صبر و ایمان دوخته شد و طواف آرامگاه امام علی همهٔ درها را به رویش گشود و این سجده را از ازل آموخته بود.
هوش مصنوعی: زیبایی ازلی به آیینهای نیاز داشت تا خود را در آن ببیند و گوهر دل شایستهٔ این دیدار و تجلّی بود.
هوش مصنوعی: دل را در برابر جمال قرار دادند اما اندکی تیره بود؛ و همین تیرگی اندک در آن پیشگاه بسیار به چشم میآمد.
هوش مصنوعی: از این رو به عشق صیقلدادن آموختند تا زنگار دل را بزداید و آن را آیینهٔ جمال کند.
هوش مصنوعی: در روز الست آتشی درخشان پدید آمد و فرمان رسید که همهٔ موجودات از آن فرمان ببرند.
هوش مصنوعی: هر کس بیدرنگ خود را به آن آتش زد از اندوه رهایی یافت و هر که سستی و درنگ کرد در آتش گرفتار ماند.
هوش مصنوعی: یار از آنِ ما شد و یاران در این آتش سوختند؛ یعنی وصال با فدا شدن در عشق به دست آمد.
هوش مصنوعی: یکی از خاک بهشت آفریده شد و دیگری از سرشت کردارهای زشت.
هوش مصنوعی: رندی از بتکده به سوی کعبه رفت و زاهدی از حرم پا به دیر گذاشت؛ سرانجام کار هر کس پیدا نیست.
هوش مصنوعی: برای هر کس جامهای به اندازهٔ استعداد و سرنوشتش دوختند.
هوش مصنوعی: سرم آرزوی سجده بر درگاه آن شاه را داشت و با آن درگاه آشنایی دیرینه داشت.
هوش مصنوعی: به هر سو میگشت و آهنگ رفتن داشت، اما راه ناهموار و پر از چاه بود.
هوش مصنوعی: پس شمع دل را در جهان روشن کردند تا راه را بنماید.
هوش مصنوعی: شاهد فریبندهٔ دنیا با جادو و نیرنگ خود را به رنگهای گوناگون آراست.
هوش مصنوعی: آزمند دل از دست داد و بیبهره ماند، اما کیمیاگرانِ معنا با اکسیر صبر،
هوش مصنوعی: از قناعت گنجها گرد آوردند.
هوش مصنوعی: زیبارویان ماهچهرهٔ چین و ماچین و فرنگ، با قامت سرو و رخسار لالهگون و شوخ و دلربا،
هوش مصنوعی: آهنگ ربودن دل کردند و این راه تنگ و خطرناک بود؛ پای دل نابینایان به سنگ خورد و لغزید.
هوش مصنوعی: اما پاکنظران از هوس دست کشیدند و از آن بیزار شدند.
هوش مصنوعی: گردش ماه و خورشید در شب و روز عمر را به شتاب انداخت و زود گذراند.
هوش مصنوعی: بیدردان تن به خوردن و خوابیدن سپردند، اما عاشقان از اندوه روز حساب،
هوش مصنوعی: با نماز شب چراغ شبزندهداری روشن کردند.
هوش مصنوعی: این زندگی عاریتیِ چندروزه در حقیقت بسیار بیاعتبار بود.
هوش مصنوعی: عاقبتاندیشانِ بینیاز، گنج آخرت را که با رنج به دست میآید برگزیدند.
هوش مصنوعی: و دین خود را به دنیای پست نفروختند.
هوش مصنوعی: از آن هنگام که از نیستی به هستی آمدم، ذرهٔ وجودم بال شوق و هواداری گشود.
هوش مصنوعی: دل از برهنگی خود شرمسار شد و به فکر پوشش افتاد؛ پس از وفا و صبر و نور ایمان،
هوش مصنوعی: جامهای بر قامت دل دوختند.
هوش مصنوعی: از آن زمان که آسمان صدف گوهر وجودم شد، خواستم تاج شاهی به دست آورم.
هوش مصنوعی: یک بار طواف آرامگاه امام علی، شاه نجف، درهای گشایش را از هر سو به رویم باز کرد.
هوش مصنوعی: این سجده بر آستان او را از روز ازل به من آموخته بودند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.