کعبه روی چند به گرمای تیز
تشنه فتادند به دشت حجیز
چون به قدم طاقت گامی نماند
خون به حد جرعه به جامی نماند
بر تل تفسیده قضا میزدند
ز انده مردن سر و پا میزدند
دود اجل خاست ز هر بندشان
بی خودی از پای در افگندشان
ناگه از اطراف بیابان و دشت
ناقه سواری سوی ایشان گذشت
سوزششان دید درونش بسوخت
از تف هر سوخته خونش بسوخت
گریهکنان آمد از اشتر فرود
بر سر هر تشنه روان کرد رود
شربتی از مطهره در طاس ریخت
زانچه خضر در لب الیاس ریخت
پیش یکی برد که این را بگیر
چشمهٔ حیوان خور و تشنه ممیر
او طرفی کرد اشارت به یار
کوست ز من تشنه تر او را سپار
چون سوی آن برد چنان کوثری
کرد روان او به سوی دیگری
جست چنان هر یک از ایثار خویش
مرگ خود و زندگی یار خویش
دور چو ساقی ز سر آغاز کرد
چشم حریفان قدری باز کرد
مست نخستین که نخورد آن شراب
گشت مزاج از سکراتش خراب
خواجه صلا گفت و جوابش نبود
خاک شد آن تشنه که آبش نبود
بر دگران برد چو آن آب سرد
آن همه را نیز نماند آب خورد
آب نزد کاتششان مرده بود
جان ز میان زحمت خود برده بود
شربت خود خورد نف از دل نشاند
و آنچه ز لب خورد ز مژگان فشاند
ماند به حیرت ز چنان مردیی
کاینست جداگانه جوان مردیی
هست جوان مرد درم صد هزار
کار چو با جان فتد آنجاست کار
ای که نداری روش آن سران
چند چو خسرو صفت دیگران



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، گروهی از جوان مردان به شدت تشنه و در حال زار و نزار در دشت حجیز افتادهاند و در ناامیدی به قضا و قدر میزنند. ناگاه سوارناکی به سراغ آنها میآید و از دلی سوخته، آبی برایشان میآورد. این آب به نوعی شربت زندگی برای آنهاست و برخی از جوانان به خاطر ایثار به یکدیگر، جان خود را فدای دیگران میکنند. در این میان، عدهای نمیتوانند آن آب را بنوشند و در نتیجه جان خود را از دست میدهند. حکایت به تمجید از جوان مردی و ایثار در سختیها میپردازد و نشان میدهد که در مواقع بحرانی، اخلاق و فداکاری چه جایگاهی دارد.
هوش مصنوعی: چند نفر به خاطر گرمای شدید و تشنگی، به سمت کعبه که در دشت حجیز واقع شده است، افتادند و به خاک افتادهاند.
هوش مصنوعی: زمانی که تحمل قدم گرفتن باقی نماند، حتی خون هم به اندازه یک جرعه در جامی باقی نمانده است.
هوش مصنوعی: بر بلندی که نشانهٔ بدبختی و سرنوشتی تلخ است، به خاطر غم از دست دادن زندگی، خود را به زمین میزدند و به نشانهٔ درد و اندوه، سر و پا میزدند.
هوش مصنوعی: دود مرگ از هر یک از بندهای آنها بلند شد و آنها را از حال خود خارج کرد و به زمین انداخت.
هوش مصنوعی: ناگهان از اطراف بیابان و دشت، سوارکاری با شتر به سمت آنها آمد.
هوش مصنوعی: امیرخسرو از درد و سوزی که جوانان تشنه در درون خود احساس میکنند سخن میگوید، به طوری که این سوز و آتش در دلشان باعث میشود که به شدت رنج بکشند و خون آنها نیز از شدت عطش به آتش بیفتد.
هوش مصنوعی: او اشتر را سوار بر آن به سراغ هر تشنهای میآید و با گریه بر حال آنها، آب را به سویشان روانه میکند.
هوش مصنوعی: شربتی پاک و زلال را در ظرفی ریختند، همانطور که خضر، پیامبر، در لب الیاس، پیامبر دیگر، ریخته بود.
هوش مصنوعی: به یک نفر اشاره میکند که این آب را بگیر و از چشمهٔ حیات بنوش، تا از تشنگی نمیرم.
هوش مصنوعی: او به یاری اشاره کرد و گفت که کسی را که از من تشنهتر است، به او بسپارید.
هوش مصنوعی: وقتی او (یار) به سوی آن (شخص دیگر) رفت، مانند آب زلال کوثر (که بهشتی است) جان او (معشوق) به سمت دیگری روان شد.
هوش مصنوعی: هر یک از آن جوانمردان به خاطر فدای جان خود و نجات زندگی محبوبشان، به ایثار و فداکاری میپردازند.
هوش مصنوعی: ساقی به دوردست رفت و شروع به ریختن شراب کرد، در این حین حریفان را ترغیب کرد تا قدری چشمهایشان را باز کنند و بیغفلت به شراب نگاه کنند.
هوش مصنوعی: کسی که در ابتدا آن شراب را نخورده بود، به خاطر عوارض مستی، حالش به هم ریخته و نازکشیده است.
هوش مصنوعی: خواجه صلا (که به معنای کسی است که صدای فراخوان میدهد) صدا زد، اما کسی پاسخ نداد. آن تشنهای که به آب نیاز داشت، اکنون خاک شده و در اثر تشنگی از بین رفته است.
هوش مصنوعی: این مرد تشنه که نتوانسته بود آب بنوشد، وقتی به دیگران آب سرد میدهد، نشان میدهد که خودش هم قبل از آن، از آب محروم بوده و اکنون دیگران هم به این سرنوشت دچار خواهند شد و آب برای آنها نیز نخواهد ماند.
هوش مصنوعی: آب در آتش آنها خشک شده بود و جانشان به دلیل زحمت و تلاش خود از میان رفته بود.
هوش مصنوعی: او شربتی را که نوشید، به دل مینشیند و آنچه را که از لبانش میچکد، از مژگانش میریزد.
هوش مصنوعی: ناظر از دیدن آن جوانمرد شگفتزده مانده است و از خود میپرسد که چه ویژگیهایی دارد که او را از دیگر جوانمردان متمایز کرده است.
هوش مصنوعی: جوانمرد در کار و عملش ارزش زیادی دارد، زیرا وقتی جان در خطر باشد، آنجا حقیقت کار و شجاعت او نمایان میشود.
هوش مصنوعی: ای کسی که مانند سران بزرگ، مانند خسرو، روش و منش نداری.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.