بخش ۱۰۷ - گفتگوی فغفور چین و پاسخ دادن سام نریمان
شه چین چو آن سرکشان را بدید
رخش شد از اندوه چون شنبلید
بگرداند از کینه و رزم روی
دلش گشت از نو دگر مهرجوی
برانگیخت بور ابرش تیزگام
گرفت از ره ایمنی دست سام
ز دیو دژآگه پژوهش گرفت
جهانپهلوان را نکوهش گرفت
که چون رزم جستی ز دیو دژم
سزد گر بگوئی مرا بیش و کم
که تا تو شدی سوی پیکار دیو
دلم بد ز اندیشهات پر غریو
بخندید ازو سام و لب برگشاد
همه رزم و پیکار او کرد یاد
ز ناگاه فغفور چین بنگرید
به زیر قبا جعبهاش را بدید
تو گفتی که نوشش همه شد کبست
ز دستش به تندی جدا کرد دست
وز آن پس بدو گفت کای نیکبهر
سزد گر رخ آری کنون سوی شهر
سر غم درآیم در زیر بند
بسازیم با خوشدلی روز چند
بدانگه که گردی ز می بیخبر
پریدخت را اندر آری به بر
چو نام پریدخت بشنید سام
تو گفتی ورا روز شد همچو شام
چو آتش دلش اندر آمد ز جای
ز کردار فغفور و شاه ختای
ز غم چهرهاش زعفران بار شد
سرشکش نشانی ز گلنار شد
به فغفور گفت ای شه زشتخو
چه کردم ز بد با تو خود بازگو
ز خاور چو راندم سوی چین سمند
نخستین کمین برگشودم به ژند
مر او را به خنجر سر انداختم
وز آن به دژ سر برافراختم
بکندم ز بن بیخ و بنیاد را
ز محنت رهاندم پریزاد را
همه گوهر و لعل و در ثمین
کشیدم ز زرینه دژ سوی چین
سرم را ز گردان برافراختی
ولیکن به بندم درانداختی
اگرچه در آن بند بودم نژند
ولی دادگستر رهاندم ز بند
چو از کار من آگهی یافتی
سوی رزم و پیکار بشتافتی
فراوان کشیدی به من تیغ تیز
ز نابخردی باز جستی گریز
اگرچه کشیدم بسی درد و رنج
ولی شاد گشتم ز پرمایه گنج
چو گنجم به دست اندر افتاد باز
به نیکی تو را کردم آگه ز راز
همانگه یکی نامه آراستی
ز من آن پریروی را خواستی
نپیچیدم از امر تو هیچ سر
سپردم به تو لاله رخ را دگر
پذیرفتی ای شاه بیدادخوی
که آری به نیکی سوی داد روی
به خوبی دهی ماهرو را به من
نرانی ز پیکار و کینه سخن
برادر پسر را سرافراختی
مرا در جهان جفت غم ساختی
من آرم بدین رزم پرخاش را
تو سر برفرازی تمرتاش را
ز من نیکی آمد همی از تو بد
چنین بد ز شاهنشهی کی سزد
کنون چاره از نو بیاراستی
پی خون من لشکر آراستی
می جنگ و پیکار نوشیدهای
نهان آلت رزم پوشیدهای
که در بزم بر من سرآری زمان
کنی لشکرم را ازین غم نوان
بگفت و خروشید مانند میغ
همانگه بزد دست و آهیخت تیغ
سپر بر سر آورد فغفور چین
بزد بر سر نامدار گزین
چنان زد که سر تا به سر برشکافت
ز تیغش شهشاه چین سر بتافت
به تندی برانگیخت اسب نوند
به نیرنگ سر دور کرد از گزند
خروشید از آن پس به ترکان چین
که یکسر برآرید شمشیر کین
ممانید تا او شود چیردست
بکوشید با او چو پیلان مست
همانگه ز پیکار فغفور شاه
ز جا اندر آمد سراسر سپاه
برانگیختند اسب گندآوران
کشیدند یکسر پرندآوران
جهان شد به پیکار پر رستخیز
که قلواد آمد به شهر ستیز
پس و پشت او لشکر زابلی
کشیده همه خنجر کابلی
سپرهای زرین گرفته به چنگ
یکایک خروشان چو شیر و پلنگ
همان لشکر خلخ و خاوری
برافراخته سر پی داوری
درآورده بر یال مرکب عنان
به سوی هم آورد داده سنان
دو لشکر به هم آنچنان باز خورد
که گردنده گردون نهان شد ز گرد
غو کوس و شیپور و آواز نای
تو گفتی زمین اندر آمد ز جای
ز سم ستوران زمین شد ستوه
درآورد لرزه به هامون و کوه
ز خون شد دم تیغها ژالهریز
وز آن ژاله صحرای کین لالهخیز



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این بخش از «سام نامه»، فغفور چین با دیدن سرکشان از غم و کینهاش میکاهد و از سام نریمان درخواست میکند که به شهرش بیاید تا در فضای خوشی و آسایش با هم باشند. سام با یادآوری جنگهایش و زخمهایش از فغفور انتقاد میکند و او را به یادآوری نیکیهای خود وادار میسازد. سپس، سام ماجرای نبردش با دیوان در دژ را روایت میکند و میگوید چگونه به خواست فغفور پری دخت را به او سپرده است. در ادامه، سام از فغفور میخواهد که به کینه و جنگ پایان دهد و نیکی را برگزینند. بعد از این گفتگو، جنگی بزرگ میان دو لشکر آغاز میشود که زمین به لرزه در میآید و صحنهای عظیم از نبرد و خونریزی شکل میگیرد.
هوش مصنوعی: وقتی پادشاه چین آن گردنکشان را دید، رنگ چهرهاش از غم زرد شد، مانند گل شنبلید.
هوش مصنوعی: از دشمنی و جنگ روی برگرداند و دلش دوباره خواهان دوستی و آشتی شد.
هوش مصنوعی: اسب بور ابرش تندرو خود را پیش راند و از سر اطمینان و آشتی دست سام را گرفت.
هوش مصنوعی: دربارهٔ دیو بدنهاد از سام پرسید و جهانپهلوان را سرزنش کرد.
هوش مصنوعی: گفت: حالا که با آن دیو خشمگین جنگیدی، شایسته است همهٔ ماجرا را کم و زیاد برایم بگویی.
هوش مصنوعی: از وقتی به جنگ دیو رفتی، دلم از نگرانی برای تو پر از فریاد و آشوب بود.
هوش مصنوعی: سام به او خندید و لب به سخن گشود و همهٔ جنگ و نبردش با دیو را بازگفت.
هوش مصنوعی: ناگهان فغفور چین نگاه کرد و زیر قبای سام جعبهای را که همراه داشت دید.
هوش مصنوعی: گویی همهٔ شیرینیاش به تلخی بدل شد و با شتاب دستش را از دست سام جدا کرد.
هوش مصنوعی: سپس به او گفت: ای نیکبخت، شایسته است اکنون رو به شهر بیاوری.
هوش مصنوعی: تا غم را در بند کنیم و چند روزی را با شادی و خوشدلی بگذرانیم.
هوش مصنوعی: و آنگاه که از می مست و بیخبر شدی، پریدخت را در آغوش بگیری.
هوش مصنوعی: وقتی سام نام پریدخت را شنید، گویی روزش مانند شب تاریک شد.
هوش مصنوعی: از رفتار فغفور، پادشاه ختای، دلش مانند آتش برافروخت و آشفته شد.
هوش مصنوعی: از غم چهرهاش زرد مانند زعفران شد و اشکش به سرخی گل انار درآمد.
هوش مصنوعی: به فغفور گفت: ای پادشاه بدخو، خودت بگو چه بدی به تو کردهام.
هوش مصنوعی: وقتی از مشرق اسب را به سوی چین راندم، نخستین کمین و دام را بر ژند گشودم و با او درافتادم.
هوش مصنوعی: سر او را با خنجر جدا کردم و پس از آن در آن دژ سربلند و پیروز شدم.
هوش مصنوعی: ریشه و بنیاد آن بدی را از بن کندم و پریزاد را از رنج رها کردم.
هوش مصنوعی: همهٔ گوهرها و لعلها و مرواریدهای گرانبها را از دژ زرین به سوی چین آوردم.
هوش مصنوعی: تو مرا در میان پهلوانان سربلند کردی، اما بعد مرا به زندان و بند انداختی.
هوش مصنوعی: هرچند در آن بند اندوهگین بودم، خداوند دادگر مرا از بند رها کرد.
هوش مصنوعی: وقتی از کار من خبردار شدی، به جنگ و نبرد با من شتافتی.
هوش مصنوعی: بارها تیغ تیز بر من کشیدی و از سر نادانی باز به گریختن روی آوردی.
هوش مصنوعی: هرچند درد و رنج بسیار کشیدم، از آن گنج گرانبها شاد شدم.
هوش مصنوعی: وقتی گنج دوباره به دستم افتاد، با نیکی تو را از راز آن آگاه کردم.
هوش مصنوعی: سام به فغفور میگوید: همان وقت نامهای نوشتی و آن یار پریچهره را از من خواستی.
هوش مصنوعی: من از فرمان تو هیچ سرپیچی نکردم و آن معشوق لالهرخسار را به تو سپردم.
هوش مصنوعی: ای شاه ستمگر، تو پذیرفتی و پیمان بستی که از سر نیکی به راه عدل و داد روی بیاوری.
هوش مصنوعی: پیمان بستی که آن ماهرو را به خوبی به من بدهی و دیگر از جنگ و دشمنی سخن نگویی.
هوش مصنوعی: اما به جای آن، برادرزادهات را بلندمرتبه کردی و مرا در جهان همدم غم ساختی.
هوش مصنوعی: من رنج و پیکار این جنگ را بر دوش میکشم و تو تمرتاش را سرافراز و کامیاب میکنی.
هوش مصنوعی: از من به تو نیکی رسید و از تو به من بدی؛ چنین بدی کی شایستهٔ یک شاهنشاه است؟
هوش مصنوعی: اکنون نیرنگ تازهای ساختهای و برای ریختن خون من لشکر آماده کردهای.
هوش مصنوعی: گویی شراب جنگ و ستیز نوشیدهای و پنهانی جامهٔ رزم و سلاح بر تن کردهای.
هوش مصنوعی: تا در مجلس بزم عمر مرا به پایان برسانی و لشکرم را با این اندوه درمانده و ناتوان کنی.
هوش مصنوعی: سام این را گفت و مانند ابر غرید و همان دم دست برد و شمشیر کشید.
هوش مصنوعی: فغفور چین سپر را بر سر خود گرفت و سام، آن پهلوان نامدار و برگزیده، ضربهای بر سر او فرود آورد.
هوش مصنوعی: چنان ضربهای زد که سپر سراسر شکافت و شاه چین سر خود را از شمشیر او کنار کشید.
هوش مصنوعی: فغفور با شتاب اسب تیزرو خود را تاخت و با حیله سرش را از آسیب دور کرد و گریخت.
هوش مصنوعی: سپس فغفور بر ترکان چین بانگ زد که همگی شمشیر کینه برکشید.
هوش مصنوعی: نگذارید او چیره شود؛ مانند پیلان مست با او بجنگید.
هوش مصنوعی: همان زمان به فرمان فغفور برای جنگ، همهٔ سپاه از جای خود به حرکت درآمد.
هوش مصنوعی: دلاوران اسبها را تاختند و همه شمشیرهای آبدار کشیدند.
هوش مصنوعی: جهان از جنگ پر از هیاهو و قیامت شد، زیرا قلواد به میدان نبرد آمد.
هوش مصنوعی: پشت سر او لشکر زابلی بود که همه خنجرهای کابلی کشیده بودند.
هوش مصنوعی: سپرهای زرین در دست گرفته بودند و هر یک مانند شیر و پلنگ میغریدند.
هوش مصنوعی: لشکر خلخ و خاور نیز برای نبرد و داوری با شمشیر سر برافراشته بودند.
هوش مصنوعی: افسار اسبها را بر یالشان انداخته و نیزهها را به سوی هماوردان نشانه گرفته بودند.
هوش مصنوعی: دو لشکر چنان به هم برخوردند که آسمان چرخان از گرد و غبار پنهان شد.
هوش مصنوعی: از غرش کوس و شیپور و بانگ نای گویی زمین از جای خود کنده شد.
هوش مصنوعی: زمین از سم اسبها به ستوه آمد و دشت و کوه به لرزه افتاد.
هوش مصنوعی: از لبهٔ شمشیرها خون مانند ژاله میبارید و از آن ژاله، دشت جنگ لالهزار شد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.