کمین گشادن دهر و کمان کشیدن چرخ
برای چیست ندانی، برای کینهٔ من
ز نوک ناوک این ریمنِ خُماهَن فام
هزار چشمه چو ریماهن است سینهٔ من
من آفتابم سایه نیَم که گم کندم
چو گم کند به کف آرد دگر قرینهٔ من
نه نه به بحر درم بر فلک کمان نکشم
که سرنگون چو کمانه کند سفینهٔ من
اگر قناعت مال است گنج فقر منم
که بگذرد فلک و نگذرد خزینهٔ من
به دخل و خرج دلم بین بدان درست که هست
خراج هر دو جهان یک شبه هزینهٔ من
چو خاتم ار همه تن چشم شد دلم چه عجب
که حسبی الله نقش است بر نگینهٔ من
چو آبگینه دلی بشکنم به سنگ طمع
که جام جم کند ایام از آبگینهٔ من
به کلبتینم اگر سر جدا کنی چون شمع
نکوبد آهن سرد طمع گزینهٔ من
همای همت خاقانی سخن رانم
که هیچ خوشه نگردد برای چینهٔ من



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: خاقانی از دشمنی روزگار و آسمان با خود مینالد و میگوید تیرهای فلک سینهاش را سوراخسوراخ کرده است. سپس از ستیز با فلک دست میکشد و به قناعت و توکل پناه میبرد. او خود را گنج فقر، خورشیدی بیهمتا و همای بلندهمت میخواند که حتی اگر سرش را ببرند، به طمع آلوده نمیشود.
هوش مصنوعی: میدانی چرا روزگار کمین گشوده و آسمان کمان کشیده است؟ همه برای دشمنی و کینه با من است.
هوش مصنوعی: از نوک تیرهای این آسمانِ پلید و فریبکارِ تیرهرنگ، سینهٔ من مانند تفالهٔ آهن هزار سوراخ شده است.
هوش مصنوعی: من خورشیدم، نه سایه که آسمان بتواند مرا گم و نابود کند. اگر هم مرا از دست بدهد، کجا میتواند همتای دیگری برای من پیدا کند؟
هوش مصنوعی: نه، من در دریای مروارید و گوهر هستم و با آسمان دشمنی نمیکنم و کمان نمیکشم، مبادا کشتیام مانند کمانی خمیده واژگون شود.
هوش مصنوعی: اگر قناعت همان ثروت است، من گنج فقر و قناعتم. آسمان روزی از میان میرود، اما گنج من از میان نمیرود.
هوش مصنوعی: به درآمد و هزینهٔ دل من بنگر تا یقین کنی که مالیات هر دو جهان تنها هزینهٔ یک شب من است؛ یعنی دلم از هر دو جهان بزرگتر و بینیازتر است.
هوش مصنوعی: اگر دلم مانند انگشتری سراپا چشم و بیدار شده، شگفت نیست؛ چون بر نگین من «خدا مرا بس است» نقش بسته است.
هوش مصنوعی: دل شیشهمانند خود را بر سنگ طمع میشکنم و طمع را رها میکنم، و روزگار از این شیشهٔ من جام جهاننمای جمشید میسازد.
هوش مصنوعی: اگر مانند شمع سرم را با گاز انبر جدا کنی، باز هم سرشت من آهن سرد طمع را نمیکوبد و به کار بیهودهٔ طمعورزی تن نمیدهد.
هوش مصنوعی: من، خاقانیِ سخنور، همای بلندهمتی هستم و هیچ خوشهای برای دانهخوردن من نمیروید؛ یعنی چشمی به روزی و مال دنیا ندارم.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
منم که همچو کمان دستمال ترکانم
همه ز غمزه خدنگ آخته به کینهٔ من
خدنگ غمزهٔ ترکان نکرد با دلم آنک
نهیب رنج عرب میکند به سینهٔ من
اگر نه کعبه بدی، در عرب چکار مرا
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.