بخش ۱۹ - صحبت اول با پیر روشن ضمیر در تاریکی شب ظن و تخمین و رسیدن مرید به واسطه وی به دولت علم الیقین
دوش که چون نور یقین در گمان
روز شد اندر تتق شب نهان
پرده شب روی زمین را نهفت
ظلمت شک نور یقین را نهفت
برق هدایت ز سحاب کرم
شعله برافراخت علم بر علم
چشم گشادند به هم روشنان
ظلمتیان را همه چشمک زنان
کامشب از آنجا که طلبگاری است
نی شب خفتن شب بیداری است
چشم من از چشمک شان باز شد
دولت بیداریم آغاز شد
روشنیی در دل تنگم فتاد
تیرگی غفلتم آمد به یاد
آه تلهف ز دلم تاب زد
اشک تأسف به گلم آب زد
سر ز گریبان وفا بر زدم
دست به دامان دعا در زدم
بهر دعا از گره مشت من
بند گشا گشت هر انگشت من
دست طلب بر فلک افراختم
تیر دعا بر هدف انداختم
گفتم کای قبله آزادگان
راهنمای ز ره افتادگان
صنع تو اکسیری هر جا مسی
فضل تو سرمایه هر مفلسی
همت دون رونق دینم ببرد
ظلمت شک نور یقینم ببرد
پیش رهم رهبر دینی فرست
بهر شبم شمع یقینی فرست
لب ز دعا سیر نگشته هنوز
وقت تضرع نگذشته هنوز
ناگهم از دور چراغی نمود
در دل من نور فراغی فزود
پیشتر آمد علم نور گشت
زنگ زدای شب دیجور گشت
چون علم نور گریبان شکافت
طلعت خضرش ز گریبان بتافت
خضر چه گویم که چو خضرش هزار
بود ز سرچشمه دل جرعه خوار
آب خضر آتش سوداش داشت
زندگی از باد مسیحاش داشت
چشم من القصه چو بر وی فتاد
شعله درین خشک شده نی فتاد
نور یقینم ز درون برفروخت
خار و خس وهم و گمان را بسوخت
زود بجستم چو مصلی ز جای
همچو مصلاش فتادم به پای
روی چو نعلیم به پا سودمش
پای ز بس بوسه بفرسودمش
دست کرم کرد به فرقم دراز
کای سر تو خاک به راه نیاز
روی به من کن که حبیب توام
نبض به من ده که طبیب توام
ره که بدین مرحله ام داده اند
خاص برای تو فرستاده اند
باز نما علت بیماریت
شرح ده اسباب گرفتاریت
گفتمش ای خضر مسیحا نفس
خضر و مسیحا تویی امروز و بس
از قدمت سبزه عیشم دمید
وز نفست ذوق حیاتم رسید
عین شفا شد ز تو بیماریم
به ز صد اطلاق گرفتاریم
صحت من دولت دیدار توست
شربت من لذت گفتار توست
روی تو شد حجت ایمان من
نور یقین زد علم از جان من
آنچه رسید از تو به جان سقیم
باشد ازان حجت و برهان عقیم
وانچه شدم از تو به آن ره شناس
منتج آن نیست دلیل و قیاس
بر من ازین پس غم و باری نماند
بر رخ مقصود غباری نماند
لیک ازین بیم ز پا اوفتم
کز تو مبادا که جدا اوفتم
اختر بختم متواری شود
صبح یقینم شب تاری شود
گفتم که جامی مشو اندیشه ناک
چون شدت آیینه اندیشه پاک
باش همیشه ز ره دل به من
آینه ات دار مقابل به من
تا ز فروغی که ز من بر تو تافت
دانش تو دید شود دید یافت
یافت تو را از تو رهاند تمام
جمله یکی یابی و بس والسلام



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر، یک مرید در شب تار به گفتگو با پیر روشن ضمیر میپردازد و از او خواستار علم و یقین میشود. مرید از تاریکی و جهل خسته شده و به نور یقین و علم نیاز دارد. او در دعا و تضرع به راستهی پروردگار میپردازد و از پیر میخواهد که او را به نور هدایت برساند. در نهایت، پیر به او علم را میبخشد و مرید با دریافت نور یقین، از جهل رهایی مییابد و به آگاهی و آرامش دست مییابد.
هوش مصنوعی: دیشب، هنگامی که روز در پردهٔ شب پنهان شد، همانگونه که نور یقین در تاریکی گمان پنهان میشود.
هوش مصنوعی: پردهٔ شب روی زمین را پوشاند، همچنان که تاریکی شک نور یقین را میپوشاند.
هوش مصنوعی: برق هدایت از ابر بخشش الهی درخشید و شعلهاش را مانند پرچمی بر فراز کوه برافراشت.
هوش مصنوعی: ستارگان روشن چشم گشودند و همه به اهل تاریکی و غفلت چشمک میزدند.
هوش مصنوعی: گویی با چشمک خود میگفتند که امشب چون شب طلب است، شب خوابیدن نیست، بلکه شب بیداری است.
هوش مصنوعی: از اشارهٔ ستارگان چشمم باز شد و سعادت بیداری برایم آغاز گشت.
هوش مصنوعی: روشناییای در دل تنگم افتاد و تاریکی غفلت گذشتهام را به یاد آوردم.
هوش مصنوعی: آه حسرت از دلم شعله کشید و اشک پشیمانی چنان ریخت که خاک وجودم را تر کرد.
هوش مصنوعی: با وفاداری به عهد سر برآوردم و دست در دامن دعا زدم.
هوش مصنوعی: برای دعا مشت بستهام باز شد و هر انگشتم گشوده گشت.
هوش مصنوعی: دست نیاز را به سوی آسمان بلند کردم و تیر دعا را به سوی هدف پرتاب کردم.
هوش مصنوعی: گفتم: ای قبلهٔ آزادگان و ای راهنمای گمراهان.
هوش مصنوعی: آفرینش و قدرت تو برای هر مس وجودی چون کیمیاست و آن را زر میکند، و فضل تو سرمایهٔ هر تهیدستی است.
هوش مصنوعی: همت پست رونق دینم را از میان برد و تاریکی شک نور یقینم را زایل کرد.
هوش مصنوعی: پیش راهم راهنمایی دینی بفرست و برای شب تاریکم شمع یقینی روانه کن.
هوش مصنوعی: هنوز لبم از دعا سیر نشده و زمان زاریام به پایان نرسیده بود.
هوش مصنوعی: ناگهان از دور چراغی پیدا شد و در دلم نور آسودگی و آرامش افزود.
هوش مصنوعی: نزدیکتر آمد و همچون پرچمی از نور شد و تیرگی شب تاریک را زدود.
هوش مصنوعی: چون آن پرچم نور گریبان تاریکی را شکافت، چهرهٔ خضرمانند آن پیر از میان آن درخشید.
هوش مصنوعی: چرا او را خضر بنامم، که هزار کس چون خضر از سرچشمهٔ دل او جرعه مینوشیدند.
هوش مصنوعی: آب حیات خضر از آتش عشق او مایه داشت و زندگیبخشی از دم مسیحایی او بود.
هوش مصنوعی: خلاصه چون چشمم به او افتاد، گویی شعلهای در نی خشکیدهٔ وجودم افتاد و سراپا شوق شدم.
هوش مصنوعی: دیدار آن پیر، نور یقین را در درون من روشن کرد و خار و خس پندار و گمان را سوزاند.
هوش مصنوعی: مانند نمازگزار بهسرعت از جا برخاستم و مانند سجادهاش بر پای او افتادم.
هوش مصنوعی: چهرهام را مانند کفش بر پای او ساییدم و از بس بوسه زدم، پایش را فرسودم. این مبالغهای است در فروتنی مرید.
هوش مصنوعی: پیر از سر بزرگواری دست بر سرم کشید و گفت: ای کسی که سرت در راه نیاز خاک شده است.
هوش مصنوعی: پیر گفت: رو به من کن که دوست تو هستم، و نبضت را به من بده که پزشک تو هستم.
هوش مصنوعی: پیر گفت: راهی که مرا به این منزل رساندهاند، تنها برای این بوده که مرا نزد تو بفرستند.
هوش مصنوعی: پیر گفت: علت بیماریات را آشکار کن و سببهای گرفتاریات را شرح بده.
هوش مصنوعی: به او گفتم: ای خضری که دمی چون مسیح زندهکننده داری، امروز خضر و مسیح فقط تو هستی.
هوش مصنوعی: از قدم تو سبزهٔ شادیام رویید و از دم تو لذت زندگی به من رسید.
هوش مصنوعی: بیماریام به لطف تو خود عین شفا شد و گرفتاریام در بند تو از صد بار رهایی بهتر است.
هوش مصنوعی: تندرستی من در سعادت دیدار توست و داروی من شیرینی سخن توست.
هوش مصنوعی: چهرهٔ تو دلیل ایمان من شد و نور یقین از جانم سر برآورد و آشکار شد.
هوش مصنوعی: آنچه از تو به جان بیمار من رسید، از راه استدلال و برهان به دست نمیآید و برهان در برابر آن نازاست.
هوش مصنوعی: آن شناختی هم که از تو دربارهٔ راه یافتم، نتیجهٔ دلیل و قیاس عقلی نیست.
هوش مصنوعی: از این پس هیچ غم و باری بر دوش من نمانده و بر چهرهٔ مقصودم گرد و پوششی باقی نیست.
هوش مصنوعی: اما از این بیم از پا میافتم که مبادا از تو جدا شوم.
هوش مصنوعی: میترسم ستارهٔ بختم پنهان شود و صبح یقینم به شب تاریک بدل گردد.
هوش مصنوعی: پیر گفت: ای جامی، نگران مباش؛ زیرا آیینهٔ اندیشهات پاک شده است.
هوش مصنوعی: پیر گفت: همیشه از راه دل با من پیوسته باش و آیینهٔ دلت را رو به روی من نگه دار.
هوش مصنوعی: تا از پرتوی که از من بر تو تابیده، دانستنِ تو به دیدن برسد و دیدنت به یافتن برسد؛ یعنی از علم الیقین به عین الیقین و سپس به حق الیقین برسی.
هوش مصنوعی: این یافتن تو را بهکلی از خودت رها میکند و همه چیز را یکی مییابی، و سخن همین است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.