گر، رعیت را، به ظاهر لطفِ شه میپرورد
خود، رعیت پادشه را با سپه میپرورد
پرورد خورشید مه را، نزد دانا روشن است
حسن روی یار من خورشید و مه میپرورد
موی تو شام ابد روی تو چون صبح ازل
صبح روشن از چه رو، شام سیه میپرورد؟
خط و خالت را سواد است از شعاع عارضت
آری آری برق در، دریا شبه میپرورد
خاکساری بین که غیر از مادر آگاه خویش
کس ندیدم گوهری در خاک ره میپرورد
گر ترحم میکنی درویش را منت منه
کاین ثواب بیریا چندین گنه میپرورد
نیست پروا، مرد را «حاجب» ز دهر بیثبات
دهر بیپروا، تباه است و تبه میپرورد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به مباحثی چون قدرت، زیبایی و ترحم میپردازد. او از رابطهٔ رعیت و پادشاه صحبت میکند و نشان میدهد که اگرچه پادشاه به ظاهر به رعیت لطف میکند، این خود رعیت است که مقام او را پرورش میدهد. زیبایی معشوق نیز در اشاراتی به خورشید و ماه توصیف شده و حاصل آن را توجه دانایان میداند. شاعر بر این نکته تأکید میکند که واقعیات زندگی و معانی عمیقتری در رفتار انسانها نهفته است و ترحم به درویش باید صادقانه باشد. در نهایت، او بر سرگردانی و بیثباتی دهر تأکید میکند و این را ناپایداری در زندگی انسانها میداند.
هوش مصنوعی: اگرچه پادشاه به ظاهر با محبت و لطف به رعیت خود رفتار میکند، اما رعیت همواره از حمایت و قدرت پادشاه خود بهرهمند است.
هوش مصنوعی: خالق خورشید و ماه، به کسانی که دانا هستند، آشکار است که زیبایی چهرهی معشوق من، مانند خورشید و ماه درخشانی دارد.
هوش مصنوعی: موهای تو همچون شب ابدی است و چهرهات مانند صبح ازلی درخشان است. پس چرا این شب تار، در دل خود این روشنی را پنهان کرده است؟
هوش مصنوعی: چهره و زیبایی تو همچون نوری است که از چهرهات میتراود و به دریا حالتی شبیه به برق و جلوه میدهد.
هوش مصنوعی: در بین خاکساران، فقط مادر خود را آگاه و دانا میدانم و هیچکس دیگری را نمیشناسم که مانند او بتواند در دل زمین، گوهرهای ارزشمندی پرورش دهد.
هوش مصنوعی: اگر به درویش و نیازمندی رحم میکنی، منت نگذار، چون این کار بدون توقع، ثوابی بزرگ دارد و میتواند گناهان زیادی را جبران کند.
هوش مصنوعی: مردان به عشق و اراده قوی خود، از ناپایداریهای دنیا نگران نیستند. زیرا زندگی بدون احتیاط و دقت، انسان را به تباهی و نابودی میکشاند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.