بخش ۳۴ - فصل (بر ممدوح چه چیزها لازم است؟)
چون کسی را مدح کنند باید که از عجب و از کبر حذر کند و از خطر خاتمت بیندیشد که آن هیچ کس نداند و هرکه از دوزخ نرهد سگ و خوک از وی فاضلتر. و هیچ کس این نداند که رسته است و باید که باز اندیشد که اگر مادح جمله اسرار وی بداند مدح وی نگوید. به شکر مشغول باشد که حق تعالی باطن وی بر وی بپوشید و باید که کراهیت اظهار کند چون ثنای وی گوید و به دل نیز کاره باشد.
یکی را از بزرگان ثنا گفتند. گفت، «بارخدایا ایشان همی نمی دانند و تو همی دانی» و دیگری را مدح گفتند. گفت، «بارخدایا این مرد به من تقرب همی کند به چیزی که دشمن داری. تو را گواه گرفتم که به تو تقرب می کنم به دشمنی وی». و علی رضی الله عنه را ثنا گفتند گفت، «یارب مرا مگیر بدانمچه همی گویند از ثنای من بدانچه همی ندانند و مرا بهتر از آن کن که ایشان همی پندارند». و یکی علی رضی الله عنه را دوست نداشت بر وی ثنا گفت به نفاق گفت، «من کمتر از آنم که بر زبان داری و بیشتر از آنم که به دل داری».



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این بخش از کتاب، دربارهٔ ویژگیهای لازم برای مدح کردن افراد سخن به میان آمده است. این شاعر تأکید میکند که مدح باید با توجه به خود راستی و دوری از عجب و کبر همراه باشد. او هشدار میدهد که هیچ کس از عاقبت خود آگاه نیست و باید به این موضوع بیندیشد. مثالهایی از بزرگان چون امام علی (ع) آورده میشود که به شکرگزاری و آگاهی از ناپایداری ثناها اشاره دارند و از خداوند خواستار تقرب از طریق صداقت و حفظ نیت هستند. در نهایت، این متن بر اهمیت تناقض میان ظاهر و باطن در ثنا و همچنین نگرش انسانی به مدح تأکید میکند.
هوش مصنوعی: وقتی کسی را ستایش میکنند، باید از غرور و تکبر دوری کند و به عاقبت کارش بیاندیشد، زیرا هیچکس نمیداند چه سرنوشتی در انتظار اوست. کسی که از آتش جهنم بترسد، باید از سایر موجودات بهتر باشد. هیچکس نمیتواند بهطور مطمئن بگوید آیا به رستگاری رسیده است یا نه، بنابراین باید فکر کند که اگر ستایشکننده همه اسرارش را بداند، هرگز او را ستایش نخواهد کرد. باید بر شکرگزاری مشغول باشد که خداوند باطنی را که دارد، از دید دیگران پنهان کرده است. همچنین باید در دل خود احساس تنفر کند وقتی که از او تعریف میشود و در حقیقت باید باطن خود را در نظر داشته باشد.
هوش مصنوعی: یکی از بزرگان مورد ستایش قرار گرفت و گفت: «خدایا، اینان نمیدانند، ولی تو میدانی.» دیگری نیز مورد مدح قرار گرفت و پاسخ داد: «خدایا، این مرد به من نزدیک میشود به چیزی که تو از آن بیزاری. تو را شاهد میگیرم که من به تو نزدیک میشوم از راه دشمنی او.» وقتی علی (علیهالسلام) را ستایش کردند، او گفت: «پروردگارا، مرا بر مگیر بخاطر آنچه دربارهام میگویند، زیرا آنچه آنان نمیدانند را تو بهتر میدانی. مرا بهتر از آن کن که ایشان میپندارند.» همچنین، کسی که علی (علیهالسلام) را دوست نداشت و بر او ستایشی کرد، به نوعی نفاق گفت: «من کمتر از آنم که بر زبان میآوری و بیشتر از آنم که در دل داری.»
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.