غزالی
»
کیمیای سعادت
»
ارکان معاملت مسلمانی
»
رکن سوم - رکن مهلکات
»
بخش ۱۸ - پیدا کردن آفات دست به داشتن از شهوات
بدان که از این دو آفت تولید کند، یکی آن که بر ترک بعضی از شهوات قادر نباشد و نخواهد که بدانند، اندر خلوت بخورد و برملا نخورد. و این عین نفاق باشد و بود که شیطان وی را غرور دهد که این مصلحت مردمان باشد تا به تو اقتدا کنند و این غرور محض است. و کس باشد که شهوت بخرد و به خانه برد تا ببینند، آنگاه پنهان به صدقه دهد و این نهایت صدقه است و کار صدیقان است و عظیم دشوار بود این بر نفس. و شرط اخلاص آن است که این آسان دشوار شود. اگر دشوار بود هنوز اندر دل ریای خفی مانده است، طاعت خود همی دارد نه طاعت حق. و هرکه از شهوت طعام بگریزد و اندر شهوت و ریا افتد چنان باشد که از یاران حذر کند و در زیر ناودان نشیند، پس باید که چون اندر نفس وی این تقاضا پدید آید، اندر پیش مردمان از آن اندک بخورد و همه نخورد تا هم ریا شکسته شود و هم شهوت.



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر درباره آفات ناشی از شهوات و نفاق است. غزالی به این نکته اشاره میکند که برخی افراد از ترک برخی شهوات ناتوان هستند و در خلوت به رفتارهای ناپسند خود ادامه میدهند در حالی که در ظاهر خود را موجه نشان میدهند. این نشاندهنده نفاق است و شیطان به آنها غرور میدهد که رفتارشان مصلحتآمیز است. همچنین، تأکید میشود که اگر کسی از شهوات چشم بپوشد و در عین حال گرفتار ریا شود، در واقع به هیچ یک از اهداف اخلاقی نرسیده است. بنابراین، باید تلاش کرد تا در حضور دیگران از شهوات کم بخورد تا هم ریا کاهش یابد و هم شهوات کنترل شوند.
هوش مصنوعی: بدان که از دو نوع آسیب نتیجه میگیرد، یکی این که کسی نتواند تا حدی از برخی تمایلات خود دست بکشد و نخواهد که به آنها اعتراف کند؛ در خلوت غذا میخورد و در میان مردم نمیخواهد که دیده شود. این خود نوعی نفاق است و شیطان او را به خودفریبی وامیدارد که این کار به نفع مردم است تا از او پیروی کنند، در حالی که این یک فریب خالص است. برخی نیز تمایلات خود را خریداری کرده و به خانه میبرند تا دیگران ببینند، سپس به طور پنهانی برای صدقه میدهند که این کار نهایت صدقه است و مختص افراد پاکنفس است و انجام آن بر نفس انسان بسیار دشوار است. شرط خلوص نیت این است که این کار به آسانی انجام شود و اگر دشوار باشد هنوز در دل شخص نشانههایی از ریاکاری باقی مانده است، زیرا او به طاعت خود میپردازد نه به طاعت حق. کسی که از تمایل به غذا دوری کند اما در دام تمنا و ریا بیفتد، مانند کسی است که از دوستان خود فاصله میگیرد و در زیر ناودان مینشیند. از این رو، وقتی این خواسته در دلش به وجود میآید، باید در حضور مردم از آن مقدار کمی بخورد و همه را نخورده بگذارد تا هم ریا از بین برود و هم تمایل به غذا.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.