عشق را آتشی است که چون در دل افتد هرچه در دل یابد بسوزد، تا حدی که صورت معشوق را نیز از دل محو کند. مجنون مگردر این سوزش بود، گفتند: لیلی آمد، گفت:من خود لیلیام و سر بگریبان فراغت فرو برد، لیلی گفت:سر بر آر که منم محبوب تو.
مصراع: آخر بنگر که از که میمانی باز؟
گفت: الیک عنی، فان حبک قد شغلنی عنک.
بیت
آن شد که بدیدار تو میبودم شاد
از عشق تو پروای توام نیست کنون
در دعا مصطفی علیه السلام از این مقام چنین خبرداد که: اللهم اجعل حبک احب الی من سمعی و بصری، گفت ای آنکه شنوائی و بینائی من توای.
بیت
خواهم که چنان کنی بعشقم مشغول
کز عشق تو با تو هم نپردازم بیش
واگر نظر بالاتر کنی، اشارت: فنسیهم، با تو گوید که محبوب مغلوب عشق چگونه گردد؟ فهم من فهم، و من لم یذق لم یعرف، جملگی شرح این امور، آنست که عشق نخست سر از گریبان عاشقی بحکم: احببته، برزند، آنگاه بدامن معشوق درآویزد، و چون هر دو را به سمت دوئی و کثرت موهوم یابد، نخست روی هر یک از دیگری بگرداند، آنگاه به لباس خود که یگانگی صرف است برآرد.
بیت
این همه رنگهای پر نیرنگ
خم وحدت کند همه یک رنگ



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این لمعه دربارهٔ مقامی است که در آن عشق، عاشق را حتی از خود معشوق بینیاز و بیپروا میکند. نمونهٔ آن حکایت مجنون است که به لیلی گفت عشقت مرا از تو بازداشته است، و نیز دعای پیامبر که عشق خدا را محبوبتر از شنوایی و بینایی خواست. سپس عراقی نشان میدهد که عشق، دوگانگی خیالی عاشق و معشوق را برمیدارد و هر دو را در یگانگی محض خود یکرنگ میکند.
هوش مصنوعی: عشق آتشی دارد که وقتی در دل بیفتد هر چه در دل است را میسوزاند، تا آنجا که حتی تصویر معشوق را هم از دل پاک میکند. مجنون در چنین حالی بود. به او گفتند لیلی آمد. گفت من خودم لیلیام و فارغ از همه سر در گریبان فرو برد. لیلی گفت سر بلند کن که من محبوب توام.
هوش مصنوعی: این مصراع سخن لیلی است: آخر نگاه کن که از دیدار چه کسی بازمیمانی و محروم میشوی.
هوش مصنوعی: مجنون پاسخ داد: از من دور شو، زیرا عشق تو مرا از خود تو بازداشته و مشغول کرده است.
هوش مصنوعی: آن روزگار گذشت که از دیدن تو شاد میشدم. اکنون عشق تو چنان مرا فرا گرفته که دیگر پروای خود تو را ندارم.
هوش مصنوعی: پیامبر در دعای خود از همین مقام خبر داد و گفت: خدایا عشق خودت را نزد من از شنوایی و بیناییام محبوبتر کن. مقصودش این بود که ای کسی که شنوایی و بینایی من تویی. پس عشق تو را از خود تو هم عزیزتر میخواهم.
هوش مصنوعی: از تو میخواهم مرا چنان به عشقت سرگرم کنی که از شدت عشق تو دیگر به خود تو نپردازم.
هوش مصنوعی: اگر بالاتر بنگری، اشارهٔ آیهٔ «فَنَسِیَهُم» به تو نشان میدهد که چگونه خودِ محبوب هم مغلوب عشق میشود. این را کسی میفهمد که فهمیده باشد و کسی که نچشیده باشد نمیشناسد. خلاصهٔ شرح این است که عشق نخست به حکم «اَحبَبتُه» از گریبان عاشق سر برمیآورد و سپس به دامن معشوق میآویزد. چون هر دو را در دوگانگی و کثرتی خیالی میبیند، اول روی هر یک را از دیگری برمیگرداند و سپس هر دو را به جامهٔ خود، یعنی یگانگی محض، درمیآورد.
هوش مصنوعی: همهٔ این رنگهای گوناگون و فریبنده را خمِ وحدت یکرنگ میکند. یعنی کثرت ظاهری در یگانگی عشق محو میشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.