یکی گبری که بودی پیر نامش
که جِدّی بود در گبری تمامش
یکی پُل او زمال خویشتن کرد
مسافر را محبّ از جان و تن کرد
مگر سلطانِ دین محمود یک روز
بدان پُل در رسید از راه پیروز
یکی شایسته پُل از سوی ره دید
که هم نیکو و هم بر جایگه دید
کسی راگفت کین خَیری بلندست
که بنیاد چنین پُل اوفکندست
بدو گفتند گبری پیرنامی
ز غیرت کرد شاه آنجا مقامی
بخواندش گفت پیری تو ولیکن
گمانم آن که هستی خصم مومن
بیا هر زر که کردی خرجِ پُل تو
بهای آن ز من بستان بکل تو
که چون گبری تو جانت بی درودست
ترا چونین پُلی زان سوی رودست
وگر نستانی این زر بگذری تو
کجا با من به پُل بیرون بری تو
زبان بگشاد آن گبر آشکاره
که گر شخصم کند شه پاره پاره
نه بفروشم نه زر بستانم این را
که این بنیاد کردم بهر دین را
شهش محبوس کرد و در عذابش
نه نانی داد در زندان نه آبش
بآخر چون عذاب از حد برون شد
دل گبرش بخاک افتاد وخون شد
بشه پیغام داد و گفت برخیز
درآور پای این ساعت بشبدیز
یکی اُستاد بَر با خود گرامی
که تا پل را کند قیمت تمامی
ازین دلشاد شد شاه زمانه
سوی پل گشت باخلقی روانه
چو شاه آنجا رسید و خلقِ بسیار
بران پل ایستاد آن گبر هشیار
زبان بگشاد و آنگه گفت ای شاه
تو اکنون قیمت این پل ز من خواه
هلاک خود درین سر پُل کنم ساز
جواب تو دران سر پل دهم باز
ببین اینک بها ای شاهِ عالی
بگفت این و بآب افتاد حالی
چو در آب اوفکند او خویشتن را
ربودش آب و جان درباخت و تن را
تن و جان باخت و دل از دین نپرداخت
چو آن بودش غرض با این نپرداخت
در آب افکند خویش آتش پرستی
که تا در دین او ناید شکستی
ولی تو در مسلمانی چنانی
که بربودست آبت جاودانی
چو گبری بیش دارد از تو این سوز
مسلمانی پس از گبری بیاموز
که خواهدداشت در آفاق زَهره
که پیش حق برد نقد نبهره
قیامت را قوی نقدی بباید
که آن معیار ناقد را بشاید
در آن ساعت که از جسم تو جان شد
دلی پر بت بر حق چون توان شد
بینداز این همه بت با تو در پوست
که با بتخانه نتوان شد بر دوست
اگر پای کسی را خفتن آید
ازو کی سوی منبر رفتن آید
چو نتوان شد بمنبر پای خفته
بحق نرسد دلی بر جای خفته
اگر یک دم کسی بیدار باشد
چه گر یکدم بود بسیار باشد
همه عمرت بغفلت آرمیدی
زمانی روی بیداری ندیدی
کرا خوابی چنین بی برگ باشد
که چون بیدار گردد مرگ باشد
غم خویشت چو نیست ای مرد آخر
غم تو پس که خواهد خورد آخر
بکَش بی سرکشی باری که داری
بدست خویش کن کاری که داری
که کس غم خواری کار تو نکند
دمی حمّالی بار تو نکند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، پیرمرد گبر تصمیم میگیرد پلی بسازد تا مسافران را از زحمت عبور در رودخانه نجات دهد. روزی سلطان محمود از آن پل عبور میکند و پس از دیدن نیکی پیر، از او میخواهد تا هزینه ساخت پل را دریافت کند. گبر به خاطر اعتقادش به دین و نیات نیک خود، حاضر به پذیرش پول نمیشود و به زندان میافتد. در نهایت، او با شجاعت به وجود خود پایان میدهد تا نشان دهد که اعتقادش به دین از جان او عزیزتر است. شاعر در نهایت به مخاطب میآموزد که باید از خواب غفلت بیدار شود و از زندگی غفلت نکرده، وگرنه عاقبت خوشی نخواهد داشت.
هوش مصنوعی: یکی از زرتشتیان که پیر و سالخورده بود و به نظر میرسید در دین زرتشتیان جد و اصول آن را به خوبی میشناخت.
هوش مصنوعی: این گبر (پیروان آیین زرتشتی) پلهایی از مال خود ساخت که مسافران را بسیار دوست داشت و به خاطر آنها جان و تن خود را فدای محبت میکرد.
هوش مصنوعی: سلطان دین محمود روزی به آن پل رسید و از مسیر پیروزی گذر کرد.
هوش مصنوعی: در مسیر راه، شخصی پُل را میبیند که هم زیباست و هم در مکان مناسبی ساخته شده است.
هوش مصنوعی: این بیت به کسی اشاره دارد که میگوید این کار نیکو و بزرگ، یعنی ساختن چنین پلی، از آن کسی است که آن را بنا کرده است.
هوش مصنوعی: به او (گبر پیر) گفتند که شاه به خاطر غیرتش (شخصیت و شجاعتش) در آن مکان مقام و جایگاهی اختصاص داده است.
هوش مصنوعی: او به پیر گبر گفت: تو را در ظاهر پیر میخوانند، اما من فکر میکنم که در واقع خصم و دشمن مؤمنان هستی.
هوش مصنوعی: هر چه هزینه برای ساخت پل کردی، تمام آن را از من بگیر.
هوش مصنوعی: اگر تو بیدین و کافر باشی، جان تو در امان نیست و در نتیجه، چگونه میتوانی این پل را از آنطرف رود بسازی؟
هوش مصنوعی: اگر این زر را از من نگیری، تو کجا میتوانی با من از پل عبور کنی؟
هوش مصنوعی: گبر (کافر) با صراحت گفت که اگر مرا به شدت مجازات کند یا به قتل برساند، از کار خود دست نخواهم کشید و اعتقاداتم را حفظ میکنم.
هوش مصنوعی: من نه چیزی میفروشم و نه طلا میگیرم، چون این بنایی که ساختهام، برای دین ساختهام.
هوش مصنوعی: سلطان (شه) او را در زندان محبوس کرد و برای عذابش هیچ غذایی به او نداد، نه نان و نه آب.
هوش مصنوعی: وقتی عذابها بیش از حد تحمل گبر (پیرو آتش) شد، دل او به شدت شکست و از درد بر خاک افتاد و خون گریه کرد.
هوش مصنوعی: گبر (که به یک فرد زرتشتی اشاره دارد) پیامی فرستاد و گفت که از خواب بیدار شود و در این ساعت، کار خود را شروع کند.
هوش مصنوعی: یک معلم برجسته و محترم را با خود همراه میکنم تا این پل را با ارزش و قیمتی بسازد.
هوش مصنوعی: شاه از دیدن این خبر خوشحال شد و با گروهی به سمت پل حرکت کرد.
هوش مصنوعی: وقتی شاه به آنجا رسید و مردم زیادی بر روی آن پل ایستاده بودند، آن گبر (بیدینی که پل را ساخته) هوشیار و هوشیار بود.
هوش مصنوعی: گبر (پرستنده آتش) زبان خودش را باز کرد و به شاه گفت: حالا قیمت این پل را از من بپرس.
هوش مصنوعی: من برای ساختن پل، خود را نابود خواهم کرد و پاسخ تو را نیز در آن سمت پل خواهم داد.
هوش مصنوعی: ای شاه بزرگوار، اکنون ببین که او چگونه این سخن را گفت و سپس به آب افتاد.
هوش مصنوعی: زمانی که او را به آب میافکنند، آب او را میرباید و او جانش را از دست میدهد و تنها جسمش باقی میماند.
هوش مصنوعی: او در آب غرق شد و جان و تنش را از دست داد، اما دلش از دین خود دست برنداشت، زیرا هدفش این بود که به دینش وفادار بماند.
هوش مصنوعی: او (گبر) خود را به آتش میافکند تا به خیال خود نشان دهد که در ایمانش به آتشپرستی خللی وارد نمیشود.
هوش مصنوعی: تو در صداقت و درستکاری مسلمانی چنان هستی که آب جاودان را از تو گرفتهاند و نمیتوانی آن را حفظ کنی.
هوش مصنوعی: اگر گبر (کافر) از تو در سوز و درد مسلمان بودن بیشتر است، پس باید از او یاد بگیری و درس بگیری.
هوش مصنوعی: کسی که در دنیا و آسمانها به مقام عالی و باروری (زَهره) دست یابد، باید پیش خداوند به حقیقت و صداقت (نقد) عمل کرده باشد، نه با ظاهر فریبی و بدون اصالت.
هوش مصنوعی: برای قیامت باید معیار و سنجهای قوی و درست وجود داشته باشد که بتواند به درستی با آن بها و ارزش اعمال را بسنجد.
هوش مصنوعی: زمانی که جان تو از بدن جدا میشود، چگونه دل پر از بت (عشق به دنیا) میتواند به حق متصل شود؟
هوش مصنوعی: همهٔ این بتهای درون خود را دور بینداز، چون با داشتن آنها نمیتوانی به دوست حقیقی خود نزدیک شوی.
هوش مصنوعی: اگر کسی خوابش ببرد، چطور میتواند به سمت منبر و مقام معنوی برود؟
هوش مصنوعی: اگر کسی خوابش ببرد، نمیتواند به منبر برود و دل کسی که در خواب است، نمیتواند به حقیقت و ایمان برسد.
هوش مصنوعی: اگر کسی فقط برای لحظهای بیدار و هوشیار باشد، این یک لحظه بسیار باارزش و مهم است، حتی اگر کوتاه باشد.
هوش مصنوعی: تمام عمر خود را در غفلت و خواب گذراندی و هرگز لحظهای برای بیداری و هشیاری نداشتی.
هوش مصنوعی: کسی که چنین خواب عمیق و بیخبر از بیداری داشته باشد، وقتی به هوش بیاید، در حقیقت به مرگ نزدیک شده است.
هوش مصنوعی: ای مرد، وقتی که غم خود را حس نمیکنی، به راستی غم چه کسی را باید احساس کنی؟ در نهایت، غم تو نیز به دست دیگران نخواهد بود.
هوش مصنوعی: بار سنگینی را که به دوش داری به راحتی بردار و بدون هرگونه سرباز زدن، کار خود را به درستی انجام بده.
هوش مصنوعی: هیچکس برای کار تو و غمخواریات بیوقفه نمیکوشد و بار تو را به دوش نمیگیرد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.