یکی شیخی نکو دل صاحب اسرار
شبانگاهی برون آمد ببازار
که لختی ترّه برچیند ز راهی
که گُر سنگیش می بُد گاه گاهی
یکی ترسا کُمَیتی بر نشسته
بر او زینی مرصّع تنگ بسته
غلامان پیش و پس بسیار با او
دو چاری خورد در بازار با او
چو شیخ آن دید حالی گرم دل شد
ز درویشی خویش الحق خجل شد
خطابی کرد سوی حق کالهی
چنین خواهی مرا او را نخواهی
منم از دوستان وز دشمنان او
چنین خواهی که من باشم چنان او
یکی ترساست در ناز و زر و عز
مسلمانی چنین بی برگ و عاجز
محبت را نصیب از تو گُدازش
عدو را هم نواو هم نوازِش
ز تو نه نان نه جامه خواندهٔ را
ولی اسپ و عمامه راندهٔ را
چو گفت آن پیرِ در خون مانده این راز
شنود از هاتفی در سینه آواز
که ای مؤمن اگر خواهی، همه چیز
بَدَل کن تا کند ترسا بَدَل نیز
تو زان خود بده چون تنگدستی
وزان او همه بستان و رَستی
مسلمانی بترسائی بَدَل کن
بده فقر و غنا گیر و عمل کن
اگر او را دِرَم دادیم و دینار
ترا ای مرد دین دادیم ودیدار
ز دین بیزار شو دینار بستان
بیفکن خرقه و زنّار بستان
چو این سر در دل آن پاک افتاد
ز خود بیخود شد و در خاک افتاد
چو با خویش آمد آن از خویش رفته
وجود از پس خرد از پیش رفته
فغان در بست و گفتا ای الهم
نخواهم این بَدَل هرگز نخواهم
نخواهم این بَدَل من توبه کردم
دگر هرگز بگرد این نگردم
بصد صنعت نکو کردست دمساز
میفکن آن نکوئی را ز خود باز
بخودرایی تو خودرای و مستی
برآی از خود خدا را باش و رستی
اگر یک مویت از ایشان نشان هست
بیابی هرچه در هر دو جهان هست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، شیخی صالح و صاحب اسراری، به بازار میرود و برخوردی با یک ترسا دارد که در زرق و برق و ناز زندگی میکند. شیخ از خود و مسلمانان دیگر خجل میشود و به حق خطاب میکند که اگر تو خواستهای مرا مانند او ببینی، باید محبت و فقر را جا به جا کرد. در پی این گفتگو، شیخ به یک هاتف میرسد که او را تشویق میکند تا از خودخواهی و تعلقات دنیوی دور شود. در نهایت، شیخ با شنیدن این پیام، از اصرار بر این تفاوتها پشیمان میشود و تصمیم میگیرد درون خود را تغییر دهد و بر اصول دینداری پایبند بماند.
هوش مصنوعی: شیخی نیکدل و آگاه به اسرار، در شب از خانه خارج شد و به بازار رفت.
هوش مصنوعی: شیخ به مدت کوتاهی در انتظار ماند تا ترسا (زنی از پیروان مسیحیت) از راهی بگذرد که چون زیر پا را نگاه کند، سنگینی راه را احساس کند.
هوش مصنوعی: یک ترسا (مسیحی) که جوانی زیبا و نیکو است، بر اسبی نشسته که زین آن با جواهرات تزیین شده و به تنگی سوار شده است.
هوش مصنوعی: غلامان زیادی در جلو و عقب او در بازار بودند و همراه او خمیر گرفته و نان میساختند.
هوش مصنوعی: وقتی شیخ آن را دید، حالش گرم شد و از درویشی که داشت خجالت کشید.
هوش مصنوعی: شیخ در خطاب به خداوند میگوید: اگر چنین خواستهای از من داری، من هم خواستهای از او (یعنی درویش) ندارم.
من از دوستان تو هستم و او از دشمنان توست، آنوقت من وضعم این است و دشمن تو وضعش چنان [خوب] است؟
هوش مصنوعی: یک نفر از ترساها (مسیحیان) است که در مال و زیبایی و مقام خود ناز و تکبر میکند، در حالی که یک مسلمان (مؤمن به خدا) به این حالت وابسته نیست و از نظر دین و ایمان ضعیف و عاجز به نظر میرسد.
هوش مصنوعی: محبت (عشق) از سوی تو نصیب میشود، و به دشمن نیز با نرمی و مهربانی رسیدگی میکنی و به او محبت مینمایی.
هوش مصنوعی: از تو نه غذایی نصیب من شد و نه لباسی برای پوشیدن، اما اسب و عمامه (نماد مقام و قدرت) را از من دور کردی.
هوش مصنوعی: زمانی که آن مرد پیر که در رنج و سختی است، این رمز و راز را از هاتفی که در دلش آواز میخواند، میشنود.
هوش مصنوعی: ای مؤمن، اگر میخواهی، هر چیزی را عوض کن تا ترسا (کسی که به دین دیگری است) هم او را عوض کند.
هوش مصنوعی: اگر تو دچار تنگدستی هستی، باید از چیزهایی که خودت داری، ببخشی و بدهی. اما از آنچه که او (ترسا) دارد، بگیر و به راحتی برخوردار شو.
هوش مصنوعی: ای ترسا (مسیحی)، مسلمان شو و زندگی خود را عوض کن؛ فقر و ثروت را رها کن و به کار نیک بپرداز.
هوش مصنوعی: اگر ما به او (ترسا) پول و دینار دادیم، پس ای مرد، ما دین و دیدار او را هم به تو دادهایم.
هوش مصنوعی: از دین و مذهب فاصله بگیر و پول (دینار) را بگیر. لباس زهد و خرقه را کنار بگذار و کمربند ظاهرساز (زنّار) را بپذیر.
هوش مصنوعی: زمانی که این راز در دل او (شیخ) جا گرفت، از حالت خود بیخبر شد و به حال سجده افتاد.
هوش مصنوعی: زمانی که آن شخص که از خود بیخود شده به خود بازمیگردد، وجودش از عقل و اندیشهاش فاصله میگیرد و به سوی ابتداییترین حالت خود برمیگردد.
هوش مصنوعی: فریاد زد و گفت: ای خداوند، هرگز نمیخواهم این جایگزین را.
هوش مصنوعی: من دیگر هرگز به خاطر این زندگی مادی و ناپایدار باز نخواهم گشت، چرا که از آن توبه کردهام و دیگر به سراغ آن نمیروم.
هوش مصنوعی: تویی که با تلاش و هنر فراوان، لیاقت دوستی پیدا کردهای، نگذران آن زیبایی را و آن را از خود دور نکن.
هوش مصنوعی: اگر خود را بگذاری کنار و از خودخواهی و مستی بیرون بیایی، میتوانی به درک خدا برسید و آزاد شوی.
هوش مصنوعی: اگر تنها یک تار موی او (یعنی محبوب یا معشوق) را پیدا کنی، به راستی هر آنچه که در این عالم و آن عالم وجود دارد را خواهی یافت.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.