شنودم من که پیری را مقرب
به سختی درد دندان خاست یک شب
فغان میکرد تا وقت سحرگاه
یکی هاتف زفان بگشاد ناگاه
که یک امشب نداری سر به بالین
چرا بر حق زنی تشنیع چندین
دگر شب نیز از شرم خداوند
به خاموشی زفان آورد در بند
از آن دردش جگر میسوخت در بر
ولی افکنده بود از شرم حق سر
یکی هاتف دگر ره داد آواز
که با یزدان صبوری میکنی ساز
عجب کاری بفتادست ما را
که چندینی پر استادست ما را
نه بتوان گفت نه خامش توان بود
نه آگه مند نه بیهش توان بود
گر ازین گونه کاری سخت یادست
که فرزندان آدم را فتادست
بگو تا کیست مردم بی نوایی
کفی خاکست و روزی ده بقایی
فراهم کرده مشتی استخوان را
کشیده پوستی در گرد آن را
بهم گرد آمده مشتی رگ و پی
که میریزد گهی خلط و گهی خوی
به دستی میخورد قوتی به صد ناز
به دستی نیز میشوید ز خود باز
اگر قولی کند بدقول باشد
خوشیش از جایگاه بول باشد
فراغت جای او باشد به مبرز
چو فارغ شد بدان شیرین کند رز
اگر صحبت کند با سریت وزن
تو دانی کآب میکوبد به هاون
کفن از کرم مرده میکند باز
که من ابریشمین میپوشم از ناز
به خون دل زر از بیرون درآرد
اجل خود زر ستاند خون برآرد
همه بیناییش پیهی نمک سود
همه شنواییش لختی خراندود
اگر خاری شود در پای او را
بدارد مبتلا بر جای او را
اگر یک بار افزون خورده باشد
شکم را چار میخی کرده باشد
وگر خود کم خورد از ضعف و سستی
ببرد دل امید از تن درستی
بمانده زنده و مرده به یک دم
همه عمرش گرو کرده به یک دم
نه یک دم طاقت سرماش باشد
نه تاب و قوت گرماش باشد
نه صبرش باشد اندر هیچ کاری
نه طاقت آورد در انتظاری
چو موری سست و زهر انداز چون مار
چو کاهی در سرش کوهی ز پندار
به صد سختی درین زندان بزاده
بسی جان کنده آخر جان بداده



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، پیرمردی در شب دچار درد دندان میشود و شب را با فریاد و ناله سپری میکند. در حالی که یک هاتف او را به صبر دعوت میکند، او از شرم حق، سکوت میکند. سپس هاتفی دیگر او را یادآوری میکند که زندگی بشر در تحمل درد و سختی است و هیچ کس نمیتواند در برابر آن تسلیم شود. پیرمرد با اندیشه به وضع انسانها مینگرد که با وجود مشکلات و دردها، همچنان بخشی از زندگی خود را سپری میکنند. او در نهایت به دوگانگی زندگی بشر، شادی و غم و رویدادهای ناگزیر پی میبرد.
هوش مصنوعی: شنیدم که پیرمردی نزدیک خداوند، به سختی و با درد دندان از خواب بیدار شد.
هوش مصنوعی: پیر در دل شب به سختی درد دندان مینالد و ناگاه صدایی از گویندهای ناشناس به گوشش میرسد که فریاد میزند.
هوش مصنوعی: چرا امشب سر به بالین نمیگذاری و برای چه بر حق (خدا) عیبجویی میکنی و سخنان ناپسند میگویی؟
هوش مصنوعی: شب دیگر، به خاطر شرم از خداوند، دیگر سخنی نمیگفت و در سکوت و خاموشی به سر میبرد.
هوش مصنوعی: از درد و رنجی که او (شخصیت اشارهشده) تحمل میکرد، جگرش میسوخت، اما از خجالت و شرم در برابر خدا، سرش را پایین انداخته بود.
هوش مصنوعی: صدایی از یک هاتف (فرشته یا موجود آسمانی) به شخص میرسد که به او میگوید باید با خداوند (یزدان) صبوری کنی و خود را با او هماهنگ کنی.
هوش مصنوعی: موضوع شگفتانگیزی برای ما پیش آمده است که ما را بهاینحد تحت تأثیر قرار داده و تواناییهای بالایی برای ما به ارمغان آورده است.
هوش مصنوعی: نه میتوان گفت این ماجرا چه بوده و نه میتوان سکوت کرد. نه کسی از آن خبر دارد و نه کسی بیخبر است.
هوش مصنوعی: کاری که به سختی انجام میشود، از این نوع است که فرزندان آدم (انسانها) به آن دچار شدهاند و به سختی از آن رنج میبرند.
هوش مصنوعی: بگویید چه کسانی هستند که در فقر و ناتوانی به سر میبرند، همچون خاکی که در زندگی خود به ادامه حیات چیزی ندارند و تنها روزی مختصری نصیبشان میشود.
هوش مصنوعی: این بیت اشاره به این دارد که گروهی از استخوانها جمع شده و پوستهایی بر دور آنها کشیده شده است. به نوعی به تصویر کشیدن موجودیتی بیجان و خشک است که فقط شکل ظاهری دارد و عملاً از حیات و زندگی خالی است.
هوش مصنوعی: جمع شدهاند تعدادی رگ و نرمی از بدن که گاهی مایع (خونی یا چیزی دیگر) از آنها میریزد و گاهی هم خودشان را نشان میدهند.
هوش مصنوعی: انسان از یک سو از نیرو و تواناییهایی برخوردار است که موجب قدرت او میشود، و از سوی دیگر، همان دست که این قدرت را دارد، ممکن است به موانعی برخورد کند و به خود لطمه بزند. این بیان پرده از ناپایداری و دوگانگی قدرت و ضعف انسان برمیدارد.
هوش مصنوعی: اگر کسی قولی بدهد و به آن عمل نکند، بهتر است که از او دوری کنیم؛ زیرا شادی او به اندازهٔ لذت بردن از جایی است که فقط برای ادرار کردن مناسب است.
هوش مصنوعی: فراغت و آسودگی باید در جای او باشد، مانند مبرز (میان دانههای خرما) که وقتی از کارش فارغ میشود، شیرینیاش را به گل رز میدهد.
هوش مصنوعی: اگر او (شخصی) با چیزی سرخوشانه صحبت کند، متوجه میشوی که این گفتگو مانند ضربه زدن به هاون است که در آن آب میکوبند. این نشان میدهد که گفتگو میتواند به شکل خاصی بر روح و احساسات انسان اثر بگذارد.
هوش مصنوعی: مرده برای اینکه از کرمها کفن میسازد، به خود میرسد، در حالی که من از ناز و محبت ابریشمی میپوشم.
هوش مصنوعی: مرگ، به سختی و غم فراوان، به افرادی که باید بمیرند، ثروت و نعمتهایی که در زندگی کسب کردهاند را به زور از آنها میگیرد. در این بین، درد و رنج دلشان نیز بیشتر از آنچه که در ظاهر نمایان است، حس میشود.
هوش مصنوعی: بینایی او فقط به داشتن چشم و بینایی ظاهری محدود است و شنواییاش نیز مانند کاهنانی است که فقط صدای کمارزش و بیفایدهای را میشنوند.
هوش مصنوعی: اگر خاری به پای کسی که از درد و رنج میکشد بیفتد، او را به شدت مبتلا و در موقعیت سختی قرار میدهد.
هوش مصنوعی: اگر یک بار بیش از حد غذا خورده باشد، شکم او به حالتی میرسد که مانند میخی محکم شده است.
هوش مصنوعی: اگر شخص به خاطر ضعف و سستی کم غذا بخورد، امید او از داشتن تن سالم و سالم بودن قطع میشود.
هوش مصنوعی: انسان در طول عمرش به یک لحظه بستگی دارد و تمامی حیاتش به آن لحظه مرتبط است؛ چه در زنده بودن و چه در مرده بودن، همه چیز در آن لحظه خلاصه میشود.
هوش مصنوعی: نه توانایی تحمل سرما را دارد و نه قدرت و کشش ناشی از گرما را.
هوش مصنوعی: او در هیچ کاری صبر و تحمل ندارد و نمیتواند در انتظار چیزی طاقت بیاورد.
هوش مصنوعی: انسانی مانند موری ضعیف و زهرآگین است و همچون ماری در حال نقشه کشیدن. در درون او، خیال و پندار بزرگی وجود دارد که حتی به اندازه کوهی میرسد.
هوش مصنوعی: در این زندگی پر از مشکلات و سختیها، به رغم تمامی رنجها و زحماتی که کشیدهام، در نهایت باید جانم را تقدیم کنم.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.