چون روی آتشین را یک دم تو مینپوشی
ای دوست چند جوشم گویی که چند جوشی
این جان و عقل مسکین کی یابد از تو تسکین
زین سان که تو نهادی قانون می فروشی
سرنای جان ما را در می دمی تو دم دم
نی را چه جرم باشد چون تو همیخروشی
روپوش برنتابد گر تاب روی این است
پنهان نگردد این رو گر صد هزار پوشی
بر گرد شید گردی ای جان عشق ساده
یا نیک سرخ چشمی یا خود سیاه گوشی
گر ز آنک عقل داری دیوانه چون نگشتی
ور نه از اصل عشقی با عشق چند کوشی
اجزای خویش دیدم اندر حضور خامش
بس نعرهها شنیدم در زیر هر خموشی
گفتم به شمس تبریز کاین خامشان کیانند
گفتا چو وقت آید تو نیز هم نپوشی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: مولانا از معشوقی سخن میگوید که چهرهٔ آتشینش را نمیپوشاند و جان و عقل عاشق را بیقرار میکند. ناله و جوش عاشق را از خودِ معشوق میداند، همانگونه که صدای نی از دمِ نوازنده است. در پایان از خاموشانی یاد میکند که زیر سکوتشان فریاد نهفته است، و شمس تبریزی به او میگوید که چون زمانش برسد، او نیز این راز را درخواهد یافت.
هوش مصنوعی: ای دوست، تو حتی یک لحظه چهرهٔ آتشین و پرفروغت را نمیپوشانی؛ پس من تا کی بجوشم و بسوزم؟ و آنگاه میپرسی که چرا اینقدر میجوشی؟
هوش مصنوعی: این جان و عقلِ بیچاره کی میتواند از دست تو آرام بگیرد، وقتی خودت رسم بادهفروشی، یعنی پخش کردن مستیِ عشق، را بنیاد نهادهای؟
هوش مصنوعی: تو پیوسته در سُرنای جان ما میدمی؛ پس اگر این نی فریاد میکند، گناه نی چیست؟ در حقیقت تویی که میخروشی و ناله از توست.
هوش مصنوعی: اگر تابش و درخشش چهره این است، هیچ پوششی تاب پنهان کردنش را ندارد؛ اگر صدهزار پرده هم بر آن بیندازی، پنهان نمیشود.
هوش مصنوعی: ای جانِ عاشقِ سادهدل، تو گرد خورشید میگردی؛ پس یا بسیار گستاخ و مستی، یا همچون سیاهگوش هستی که در پی شیر روان است.
هوش مصنوعی: اگر عقل داری، چرا از دیدن این جمال دیوانه نشدی؟ و اگر نه، تو از اصل و گوهر عشق هستی؛ پس تا کی با عشق ستیزه میکنی؟
هوش مصنوعی: اجزای وجودم را دیدم که در حضور معشوق خاموش ایستادهاند، اما زیر هر خاموشیِ آنها فریادهای بسیاری میشنیدم.
هوش مصنوعی: از شمس تبریزی پرسیدم این خاموشان کیستند. گفت: وقتی زمانش برسد، تو نیز این راز را پنهان نخواهی کرد و آن را درخواهی یافت.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
این را اگر ننوشی در مرحمت نکوشی
ترجیع هدیه آرم باشد کزان بجوشی
بی مشتری چون توان، کردن گهر فروشی
آن به که بر ندارم، دست از لب خموشی
در کار این خرانم حیران که از چه هستند
کوتاه از شنیدن با این درازگوشی
چون مشتری ندیدم در بیع خویش انصاف
[...]
ای نازنین شمایل آشوب عقل وهوشی
از مشک زلف عطار از لب شکرفروشی
هنگام رزم ای ترک مژگان وزلف داری
خنجر به کف چه گیری بر تن زره چه پوشی
از شوق دیدنت ما سر تا به پا چوچشمیم
[...]
دیدم میان کوچه پیر لبو فروشی
بار لبو نهاده پشت دراز گوشی
می گفت گرم و داغ است شیرین لبوی قندی
وافکند از این ترانه اندر جهان خروشی
طفلان پی چغندر باجهد و سرعت اندر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.