خط نارسته ز لعل لب دلبر پیداست
رشته از صافی این دانه گوهر پیداست
گرچه ز آیینه روشن ننماید جوهر
خط نارسته ازان چهره انور پیداست
مهر و کین می شود از صفحه سیما ظاهر
صافی و تیرگی آب ز گوهر پیداست
آه گرمی که گره در دل پر خون من است
همچو داغ از جگر لاله احمر پیداست
می کند گل ز جبین، تیرگی و صافی دل
در کدو هر چه نهفته است، ز ساغر پیداست
چشم بد دور ازان سلسله زلف دراز!
که ز هر حلقه او عالم دیگر پیداست
ندهد حسن گلوسوز امان عاشق را
خامی آتش سوزان ز سمندر پیداست
جنت نسیه بود نقد، دل روشن را
عکس فردوس ازین چشمه کوثر پیداست
نشد از کوه غم و درد، دل من ساکن
شور دریا ز گرانسنگی لنگر پیداست
لب اظهار گشودن، ثمر خامیهاست
سوز عشق از لب خشک و مژه تر پیداست
صاف کن سینه اگر ذوق تماشا داری
که ازین آینه، آفاق سراسر پیداست
پرده معنی روشن نشود صائب لفظ
عالم آشوبی ازان زلف معنبر پیداست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با ردیف «پیداست» بر این اندیشه بنا شده که هیچ امر درونی پنهان نمیماند: خط نارستهٔ یار، مهر و کین دل، آه پنهان عاشق و صفای باطن همه از ظاهر آشکار میشوند. صائب برای هر ادعا تمثیلی محسوس میآورد، چون رشتهٔ درون مروارید، داغ لاله، شراب کدو و ساغر، و لنگر دریا. در پایان نتیجه میگیرد که دلِ صاف آیینهٔ همهٔ جهان است و لفظ نیز معنای روشن را نمیپوشاند.
هوش مصنوعی: خطِ سبزی که هنوز بر لب سرخ و لعلگون یار نروییده، از همین حالا از پشت لب پیداست؛ همانگونه که از شفافی مروارید، رشتهٔ درون آن دیده میشود.
هوش مصنوعی: آیینهٔ روشن و صیقلی جوهر و رگههای درونش را نشان نمیدهد، اما از آن چهرهٔ نورانی، خطی که هنوز نروییده پیداست. چهرهٔ یار از آیینه هم شفافتر است.
هوش مصنوعی: دوستی و دشمنی از چهره و سیمای آدمی آشکار میشود، همانطور که صافی یا تیرگیِ آب و درخشش مروارید از خود مروارید پیداست.
هوش مصنوعی: آه سوزانی که در دل پرخون من گره خورده و پنهان مانده، مانند داغ سیاهی که در دل لالهٔ سرخ دیده میشود، آشکار است.
هوش مصنوعی: تیرگی یا صفای دل از پیشانی آدمی نمایان میشود؛ چنانکه هر شرابی در کدو پنهان باشد، از ساغری که از آن پر میشود معلوم میگردد.
هوش مصنوعی: چشم بد از آن زلفِ بلند و زنجیرمانند دور باد، که از هر حلقهاش جهانی دیگر نمایان است.
هوش مصنوعی: زیباییِ سوزانِ کامل به عاشق امان نمیدهد و او را میسوزاند؛ آتشی که سمندر در آن زنده میماند، خامی و ناتمامیاش آشکار است. پس اگر عاشق زنده ماند، حسن هنوز کامل نیست.
هوش مصنوعی: بهشتی که به دیگران وعدهٔ نسیه دادهاند، برای دلِ روشن نقد و حاضر است؛ زیرا تصویر فردوس در این چشمهٔ کوثرِ دل دیده میشود.
هوش مصنوعی: کوه غم و درد هم دل مرا آرام نکرد؛ همانطور که سنگینیِ لنگر نشانهٔ آشوب و طوفان دریاست، سنگینی غم من هم نشانهٔ آشوب دلم است.
هوش مصنوعی: گشودن لب به بیان عشق نشانهٔ خامی است؛ سوز عشق راستین از لب خشک و مژگان گریان پیداست و نیازی به گفتن ندارد.
هوش مصنوعی: اگر شوق دیدن داری، سینه و دل را صاف کن، زیرا در این آیینهٔ دل همهٔ جهان دیده میشود.
هوش مصنوعی: صائب، لفظ پردهٔ معنای روشن نمیشود و آن را نمیپوشاند؛ چنانکه زلف خوشبو چهره را پنهان نمیکند و جهانآشوبی آن چهره از خود زلف پیداست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
از خط سبز نشد یک سر مو حسن تو کم
در ته زنگ ز شمشیر تو جوهر پیداست
نبض سیلاب بهارست رگ ابر بهار
عالم آشوبی ازان زلف معنبر پیداست
برق را ابر نسازد ز نظرها پنهان
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.