شوق دیدار تو می بخشد نظر آیینه را
می دهد در بیضه فولاد پر آیینه را
جوهر آسوده را شوق تماشای رخت
خارخار عشق سازد در جگر آیینه را
پرتو خورشید را تسخیر کردن مشکل است
شوخی حسن تو دارد دربدر آیینه را
کی به فکر دیده حیران من خواهد فتاد؟
حسن محجوبی که افکند از نظر آیینه را
کشور حسن ترا در یک نفس تسخیر کرد
هست اقبال سکندر در نظر آیینه را
چرب نرمی را اگر طوطی شعار خود کند
همچو موم سبز می گیرد به بر آیینه را
یک نظر رخسار او را دید و مدتها گذشت
آب می گردد همان در چشم تر آیینه را
از قبول نقش خواهد ساده شد لوح دلش
گر چنین سازد جمالت بی خبر آیینه را
جلوه گاه دوست را دارند اهل دل عزیز
عاشق از رخسار می گیرد به زر آیینه را
زود می گردد مکدر خاطر روشندلان
بیم زنگارست از آب گهر آیینه را
کم نشد از گریه اندوهی که در دل داشتم
پاک نتوان کرد با دامان تر آیینه را
علم رسمی می گزد روشندلان را همچو مار
می خلد در دل ز جوهر نیشتر آیینه را
هیچ نعمت با دل روشن نمی گردد طرف
می دهد ترجیح، طوطی بر شکر آیینه را
کوته اندیشند صائب مردم خودبین دهر
ورنه صد تیغ است در زیر سپر آیینه را



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل یکسره بر محور آینه ساخته شده است. نیمهٔ نخست، آینه را عاشق و حیران روی معشوق نشان میدهد که از شوق او بینا و بیقرار و بیخبر میشود. در ادامه، آینه نماد دل روشندلان میشود: دلی حساس که زود تیره میشود، با اشک پاک نمیشود، از علم رسمی آزار میبیند و از هر نعمتی برتر است. بیت پایانی هشدار میدهد که خودبینان، قدرت پنهانِ آینه و دل صاف را نمیبینند.
هوش مصنوعی: آرزوی دیدن روی تو به آینه بینایی میدهد. این شوق حتی پیش از آنکه آینه از فولاد ساخته شود، در دل فولاد که مانند تخمی است، به آینه بال و پر میدهد.
هوش مصنوعی: خطها و نقشهای آرام فولادِ آینه (جوهر)، از شوق تماشای روی تو مانند خار در جگر آینه میشوند و آینه را به خلشِ عشق دچار میکنند.
هوش مصنوعی: به دام انداختن نور خورشید دشوار است. زیبایی شوخ و گریزان تو نیز مانند خورشید به چنگ نمیآید و آینه را در جستوجوی خود آواره و دربهدر کرده است.
هوش مصنوعی: زیباروی شرمگینی که حتی به آینه هم نگاه نمیکند و آن را از چشم انداخته است، کی به یاد چشم حیران من خواهد افتاد؟
هوش مصنوعی: آینه در یک لحظه سرزمین زیبایی تو را گرفت و تصویرت را در خود جای داد. گویی آینه بخت و اقبال اسکندر را پیش چشم دارد. این بیت به آینهٔ اسکندری اشاره دارد.
هوش مصنوعی: اگر طوطی نرمی و ملایمت را شیوهٔ خود کند، آینهٔ سخت فولادی را مانند موم سبز در آغوش میگیرد. یعنی نرمخویی حتی سختی را رام میکند. به آموزش سخن به طوطی در برابر آینه هم اشاره دارد.
هوش مصنوعی: آینه فقط یک بار روی او را دید. با آنکه مدتها از آن گذشته، هنوز در چشم خیسش آب میگردد؛ یعنی جلای آینه اشک حسرت آن دیدار است.
هوش مصنوعی: اگر زیبایی تو آینه را اینگونه مدهوش و بیخبر کند، صفحهٔ دلش دیگر هیچ نقشی را نمیپذیرد و خالی و ساده میماند.
هوش مصنوعی: اهل دل جایی را که دوست در آن جلوه میکند گرامی میدارند. عاشق آینه را با زرِ چهرهٔ زردش میخرد، چون آینه جلوهگاه روی یار است.
هوش مصنوعی: دل روشندلان زود تیره و رنجیده میشود. آینه حتی از آبِ گوهر هم بیم زنگار دارد؛ یعنی دل پاک بهاندازهای حساس است که از کوچکترین چیز آسیب میبیند.
هوش مصنوعی: اندوهی که در دل داشتم با گریه کم نشد. همانطور که آینه را با دامن خیس نمیشود پاک کرد، دل غمگین هم با اشک صاف نمیشود.
هوش مصنوعی: دانش رسمی و ظاهری روشندلان را مانند مار میگزد. همانطور که جوهرِ خودِ آینه مانند نیشتر در دلش فرو میرود، علم ظاهری برای دل روشن مایهٔ آزار است.
هوش مصنوعی: هیچ نعمتی با دل روشن برابری نمیکند. طوطی هم آینه را بر شکر ترجیح میدهد.
هوش مصنوعی: صائب، خودبینان روزگار کوتهفکرند. وگرنه میدیدند که آینه زیر ظاهر سپرمانندش صد شمشیر پنهان دارد؛ یعنی دل روشنِ فروتن قدرتی نهفته دارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.