شمارهٔ ۸۶ - راز نامه عتاب آمیز ظل الله سوی شمس الحق خضر خان
سر فرمان سپاس باد شاهی
که برتر نیست زو فرمانروائی
گهی نعمت دهد گه بینوائی
گه آرد پادشاهی گه گدائی
ازو بر هر سری مهری نهانی است
وگر خشم آورد هم مهربانی است
از آن پس داد با اندک غباری
به نور دیدهٔ خود خار خاری
که ای خون من و خونابهٔ من
ز مهرت خون دل هم خوابهٔ من
الپخانی که خالت بود فرخ
به و بایسته همچون خال بر رخ
به زخم خنجر آتش زبانه
که هست آن فتح و نصرت را نشانه
خطائی کرد دوران جفا بهر
که چون نقش خطا حک کردش از دهر
گر از خالی جمالت گشت خالی
مشو خالی ز حمد لایزالی
دلت دانم که تنگست از پی خال
شکار و گشت به باشد درین حال
ز آب گنگ تا دامان کهسار
نه بینی خاسته یک سو زن خار
برآن گونه است صحراهای نخچیر
که ده آهو توان کشتن به یک تیر
باقطاع تو کردیم آن زمین خاص
که باشد ره بره، خنگ تور قاص
به «امروهه نشین با لشکر خویش
که بر کوه آزمائی خنجر خویش
به فیروزی دو ماهی باش ز آن سوی
که تا فیروزه چرخ آرد بتو روی
چو تسکین غبارت باز دانیم
درین گلشن چو بادت باز خوانیم
ولیکن تا رسد هنگام آن کار
که دولت بر در ما بخشدت بار
روان کن سوی حضرت بی کم و کاست
علامتهای سلطانی که آنجاست
چو مضمونات فرمان شد به پایان
به مهر آمد رموز پادشاهان
طلب کردند بد خو خادمی زشت
درونش آتش و بیرونش انگشت
ترش روئی بسان سرکهٔ تند
که هم از دیدنش دندان شود کند
به فرمان شه آن فرمان پر دود
ستد آن دود رنگ آتش اندود
بر آئین الاقان یک شب از شهر
رسید آنجا که بد شه زادهٔ دهر
خضر خانی فریب بخت خورده
جهانش امیدوار تخت کرده
شه و شه زادهٔ خود کامه و مست
ز مقصود آنچه باید، بر کف دست
به عزت نازنین ملک بوده
بدو نیک جهان نا آزموده
نه ز آبی سر و پایش رنج دیده
نه باد گرم بر رویش وزیده
چه داند خوی چرخ بیوفا چیست
وزین گردنده ثابت در جهان کیست
همیرفت از طرب با نغمه و نوش
ز آفتهای دورانش فراموش
رسید آن خادمی عفریب وش نیز
تن ناشاد و رخسار غم انگیز
به درگاه خضر خان شد نهانی
چو ظلمت پیش آب زندگانی
سپردش ما جرای پیچ در پیچ
در و جز پیچ غم دیگر همه هیچ
چو خان خواند آن تغیر نامهٔ شاه
تغیر یافت اندر خاطرش راه
یکی آن کو به حضرت نازنین بود
چراغ چشم شاه دوربین بود
دگر آنکه از عتاب تاجداران
نبود آگه به رسم هوشیاران
عتاب پادشاهان سیل خونست
شناسد این دم کاهل درو نیست
مبادا خسروان در خون ستیزند
که خون صد جگر گوشه بریزند
بسا گوهر که برد از تاجور ملک
که فرزندی و خویشی نیست در ملک
هر آن در کان ز سلک پادشاه است
گهی تاج سرو گه خاک راه است
خضر خان حربهٔ شه خورده در دل
ز دیده خون دل میریخت در گل
علامتهای شاهی دادهٔ شاه
حسام الدین ملک را کرد همراه
و زان سوی خود به فرمان با دل تنگ
سوی «امروهه» کرد از «میر ته» آهنگ
روان شد چهره از خون رنگ کرده
دو چشم از گریه «جون» و «گنگ» کرده
گذشت از گنگ با خاصان تنی چند
کله را سایه بر «امروهه» افگند
به امروهه درون غمناک بنشست
چو گل یا سینهٔ صد چاک بنشست
در اندیشید زان پس با دل خویش
که نتوان داشت پی مرهم دل ریش
گرفتم شد چو دریا سهمناک است،
به آخر گوهر اویم؟ چه باک است!
گناه خود نمیبینم درین هیچ
که خشم شاه گوشم را دهد پیچ
بدین اندیشه یک دم شاد بنشست
پس آن گاهی چو گل بر باد بنشست
به سرعت سوی حضرت شد شتابان
چو مه در چرخ و باد اندر بیابان
شبا روزی به تیزی کرد ره قطع
رسید و پیش شه زد بوسه بر نطع
چو در سیاره خود دید خورشید
به شام غم دمیدش صبح امید
بسوز دل گرفت اندر کنارش
فشاند از دیده گرد سر نثارش
غرض چون دیده بود آن ناوک انداز
که رجعت نیست تیر رفته را باز
دلش میخواست تا در گوش فرزند
در آویزد دانش گوهری چند
رقمهای که کار آید به شاهی
دهد یادش ز منشور الهی
چو حاضر بود پیش آن خصم کین خواه
که وردش به خون خویشتن شاه
الپخان را قلم در سر کشیده
به خون خضر خان خنجر کشیده
درونش کرد زانسان رهنمونی
که بیرون ندهد از راز درونی
نصیحت دوست را در پیش دشمن
بود رفتن به یک جا باغ و گلخن
سلاح مخلصان دادن به بدخواه
به بد خواهی جان خود برد راه
خلیفه بی توان از ناتوانی
مخالف در خلاف کار دانی
چو دانست آن مخالف در سر خویش
که میل کانست سوی گوهر خویش
به زور و زرق مجلس کرد خالی
پس این دیباچه پیش افگند خالی
ز چشم ار خسته شد ذات سلیمت
کنون از قرةالعین است بیمت
صواب آن شد که آن در خطرناک
به درجی ماند از دست کسان پاک
نهد چون تاج صحت شاه در برج
توان بیرون کشیدن گوهر از درج
پس از روی خرد شد مصلحت جوی
برون داد آنچه داد از مصلحت روی
نخستش گفت کان شوریده فرزند
چو پیوند است نتوان قطع پیوند
ولیک آن به که دور از قصر جمشید
به برجی دارمش ماهی چو خورشید
بدین تدبیر خان را جست در پیش
برون افگند خوناب دل خویش
چنان روشن شد از حکم خدائی
که چندیت از پدر باشد جدائی؟
مهی بینش به برجی کاتفاق است
مهی دیگر همین برجت وثاق است
اگر چه زین غمم تا بیست در جان
ولیک از مصلحت روتافت نتوان
چو بشنید این سخن فرزند دل ریش
نماند از درد مندی طاقتش بیش
ز ناله نفخ صور اندر دهن دید
قیامت را به چشم خویشتن دید
چو باز آمد به خود میکرد زاری
که شه را بر خود است این زخم کاری
چه بر دشمن، از مردم، سر و پای؟
تو کار دشمنان خود میکنی، وای!
بلی، چون در رسد حکم خداوند
کند خود مردم از خود قطع پیوند
یکی بر خود گزارد خنجر تیز
یکی گردد ز خون خویش خون ریز
یکی دشنه زند فرزند خود را
یکی دل بر درد دلبند خود را
ولیک این جمله را مفگن به تقدیر
که مردم نیز دارد عقل و تدبیر
چو شه سایه بیندازد بران سوی
نهادم سر بهر چه آید برین روی
خضر خان چون برون داد این دم درد
بلرزیدند خاصان زان دم سرد
بسی بگریست شه چون ابر نوروز
پس از دل برزد این برق جگر سوز
که این شعه کت از من یادگاریست
ترا از دو زخم گوئی شراریست
چه پنداری مرا جانیست در تن
به جان تو که مرده بهتر از من
چگونه ماند اندر چشم من نور
که چون تو مردم از چشمم شود دور
ولی چون ز آفرینش دارم این رنگ
که باشد حکم من چون نقش بر سنگ
اگر در جنبش آید کوه را پای
نه جنبد حکم سنگین من از جای
چو آگاهی، ز خوی بد ستیزم
ببر بار سلامت ز آب خیزم
هم اکنون بازت آرد بخت والا
بر افسر سادت لو لوی لالا
اشارت کرد شاه محکم آئین
بدان دشمن که محکم داشت تمکین
چراغ ملک را بردن شبانگاه
به حصن گوالیر از منظر شاه
تعال الله ندانم کان چه دل بود
که نزدش گوهری زانگونه گل بود؟
خضر میرفت و عقلش کرده ره گم
ز خضرای فلک در تالش انجم
به همراهی وزیر سخت کینه
نباتش در لب و زهرش به سینه
دو روزی راه زان خورشید تف یافت
که برج گوالیرا ز وی شرف یافت
چو گوهر خازنان را گشت تسلیم
بسی در هر تعهد رفت تعلیم
به سنگین قلعه در پیغولهٔ تنگ
نهان بنشست چون یاقوت در سنگ
در آن تنگی ز غم دل تنگ میبود
در آن کوه گران بی سنگ میبود
ز بی سنگی شدی چشمش چو دریاش
دولرانی دلش دادی که خودش باش
چگان هر مردم ز چشمش لعل رخشان
غمی بر سینه چون کوه بدخشان
ز غم جانش ار چه در بیداد میبود
ولی بر روی جانان شاد میبود
هم او یار و هم او مونس هم او دوست
هم او جان و هم از مغز و هم او پوست
ز دوزخ شعله غم گر چه کم نیست
چو غم را غمگساری هست غم نیست
اگر کوهیست اندوه دل ریش
سبک باشد بروی دلبر خویش



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر دربارهٔ نامهای است که ظل الله به شمس الحق خضر خان مینویسد. او ضمن ستایش از مقام سلطنت، به تحولات زندگی خود و بلایایی که به او رسیده اشاره میکند. نویسنده از شعارمداری و بیوفایی دوران سخن میگوید و به طور خاص به درد و رنج درونی خضر خان پرداخته، و از عشق و وابستگی او به زیبا رویان و الپخان یاد میکند. در این متن، نکات اخلاقی و معنوی نیز نهفتهاست، که در آن سرنوشت انسان و تأثیر تقدیر بر زندگیاش به تصویر کشیده میشود. در نهایت، شاعر بر غم و شادی عشق تأکید میکند و به این نکته اشاره دارد که عشق و دوستی میتوانند تسکیندهندهٔ دردها باشند.
هوش مصنوعی: سرآغاز این فرمان سپاس خداوندِ پادشاه است؛ همان که هیچ فرمانروایی برتر از او نیست.
هوش مصنوعی: خداوند گاه نعمت و توانگری میدهد و گاه تهیدستی؛ گاه کسی را به پادشاهی میرساند و گاه به گدایی.
هوش مصنوعی: او بر هر کسی لطفی پنهان دارد و حتی خشم او نیز از سر مهربانی است.
هوش مصنوعی: پس از این سپاس، پادشاه با اندکی دلگیری، به فرزند عزیزش که نور چشم او بود، زخمزبانی و سرزنشی ملایم نوشت.
هوش مصنوعی: پادشاه میگوید: ای فرزندی که خون و جگرگوشهٔ منی، از مهر تو همیشه خونِ دل همدم من است.
هوش مصنوعی: الپخان که دایی تو بود، فرخنده و بایسته بود، همانگونه که خال بر چهره زیبا و بایسته است. «خال» هم به معنای دایی است و هم به معنای خالِ چهره.
هوش مصنوعی: او که با زخم خنجرِ آتشبار خود نشانهٔ پیروزی و نصرت بود،
هوش مصنوعی: روزگارِ ستمکار خطایی کرد و او را همچون نقشی نادرست از صفحهٔ جهان پاک کرد؛ یعنی الپخان کشته شد.
هوش مصنوعی: اگر چهرهٔ تو از آن خال، یعنی داییات، خالی شد، از ستایش خداوند جاودان غافل مشو.
هوش مصنوعی: میدانم که در غم داییات دلتنگی؛ در این حال بهتر است به شکار و گردش بروی.
هوش مصنوعی: از رود گنگ تا دامنهٔ کوهستان، حتی خاری به اندازهٔ سوزنی نمیبینی که سر برآورده باشد؛ یعنی زمین هموار و آسوده است.
هوش مصنوعی: شکارگاههای آنجا چنان پر از شکار است که با یک تیر میتوان ده آهو را زد.
هوش مصنوعی: آن سرزمینِ ویژه را به تو به اقطاع بخشیدیم؛ جایی که اسب سپیدت در هر راهی خرامان و رقصان برود.
هوش مصنوعی: با لشکر خود در امروهه بمان تا خنجرت را بر کوه و کوهستانیان بیازمایی.
هوش مصنوعی: دو ماهی با پیروزی در آن سو بمان تا آسمان فیروزهای نیز به تو روی آورد و بخت یارت شود.
هوش مصنوعی: هرگاه بدانیم که غبار دلگیریات فرونشسته است، تو را همچون نسیمی دوباره به این گلشن، یعنی پایتخت، فرامیخوانیم.
هوش مصنوعی: ولی تا زمانی که هنگام آن کار برسد و دولت تو را دوباره به درگاه ما بار دهد،
هوش مصنوعی: نشانههای پادشاهی را که نزد توست، بیکموکاست به درگاه بفرست.
هوش مصنوعی: چون مطالب فرمان به پایان رسید، آن نامهٔ پر از رازهای پادشاهانه مهر شد.
هوش مصنوعی: خدمتکاری بدخو و زشت را فراخواندند که درونش پر از آتشِ کینه و بیرونش سیاه چون زغال بود.
هوش مصنوعی: ترشرویی بود مانند سرکهٔ تند که از دیدنش دندان کُند میشد.
هوش مصنوعی: آن خدمتکارِ دودیرنگ و آتشآلود به فرمان شاه آن فرمانِ تلخ و پردود را گرفت.
هوش مصنوعی: او شبانه، به رسم پیکان چاپار، از شهر راه افتاد و به جایی رسید که شاهزادهٔ روزگار در آن بود.
هوش مصنوعی: آن شاهزاده خضرخان بود که فریب بخت را خورده بود و جهان او را به رسیدن به تخت امیدوار کرده بود.
هوش مصنوعی: او شاه و شاهزادهای خودکامه و سرمست بود و هر آرزویی داشت، آماده در دستش بود.
هوش مصنوعی: نازپروردهٔ عزیزِ مُلک بود و نیک و بد جهان را هنوز نیازموده بود.
هوش مصنوعی: نه پا و سرش از آب و سختیِ راه رنجی دیده بود و نه باد گرم سختی بر چهرهاش وزیده بود.
هوش مصنوعی: شاهزادهٔ نازپرورده چه میدانست که خوی آسمان بیوفا چیست و در این جهانِ گردان چه کسی پایدار میماند.
هوش مصنوعی: او با سرود و باده سرخوش روزگار میگذراند و آفتهای زمانه را از یاد برده بود.
هوش مصنوعی: در این میان آن خادمِ دیوسیرت هم رسید، با تنی غمگین و چهرهای اندوهآور.
هوش مصنوعی: پنهانی به درگاه خضرخان رفت، مانند تاریکی که در برابر آب حیات قرار گیرد؛ اشاره به خضر و آب حیات در ظلمات.
هوش مصنوعی: ماجرای پیچیده را به او سپرد؛ نامهای که در آن جز گره و پیچِ غم چیزی نبود.
هوش مصنوعی: چون خضرخان آن نامهٔ خشمآلود شاه را خواند، دگرگونی و پریشانی به دلش راه یافت.
هوش مصنوعی: یک سبب آن بود که او نزد شاه عزیز و نازپرورده و چون چراغ چشم شاهِ دوراندیش بود.
هوش مصنوعی: سبب دیگر آنکه او مانند خردمندان از خشم پادشاهان آگاه نبود.
هوش مصنوعی: خشم پادشاهان سیلی از خون است؛ هر که این را بشناسد، در برابر آن سستی و درنگ نمیکند.
هوش مصنوعی: خدا نکند پادشاهان به خونریزی برخیزند، که در آن صورت خون صدها فرزند عزیز را میریزند.
هوش مصنوعی: بسیار گوهرهایی که پادشاهان از ملک ربودهاند، زیرا در پادشاهی فرزندی و خویشاوندی به حساب نمیآید.
هوش مصنوعی: هر مرواریدی که از رشتهٔ پادشاه باشد، گاه تاج سر میشود و گاه خاک راه؛ یعنی نزدیکان شاه گاه عزیزند و گاه خوار.
هوش مصنوعی: خضرخان که زخم خشم شاه را بر دل خورده بود، از چشمانش خونِ دل بر خاک میریخت.
هوش مصنوعی: نشانهای پادشاهی را که شاه به او داده بود، همراه ملک حسامالدین بازفرستاد.
هوش مصنوعی: و خود به فرمان شاه، با دلی تنگ، از میرته رهسپار امروهه شد.
هوش مصنوعی: با چهرهای خونآلود به راه افتاد و از بس گریست، دو چشمش چون رود جون و گنگ روان شد.
هوش مصنوعی: با چند تن از نزدیکانش از گنگ گذشت و به امروهه رسید و آنجا فرود آمد.
هوش مصنوعی: در امروهه اندوهگین نشست، مانند گلی که سینهاش صدپاره است.
هوش مصنوعی: سپس با خود اندیشید که دلِ زخمی را نمیتوان بیمرهم رها کرد.
هوش مصنوعی: گیرم شاه چون دریا ترسناک شده باشد، آخر من گوهرِ همان دریا هستم؛ پس چه باک.
هوش مصنوعی: در این ماجرا هیچ گناهی از خود نمیبینم که سزاوار گوشمالی خشم شاه باشم.
هوش مصنوعی: با این اندیشه لحظهای شاد شد، اما سپس مانند گلی در باد ناآرام و بیقرار گشت.
هوش مصنوعی: بهشتاب به سوی پایتخت و درگاه شاه روانه شد، مانند ماه در آسمان و باد در بیابان.
هوش مصنوعی: شب و روز با تندی راه پیمود و رسید و در برابر شاه زمینبوسی کرد.
هوش مصنوعی: چون شاهِ خورشیدمانند، فرزندش را که چون ستارهٔ او بود دید، در شامِ غمش صبح امید دمید.
هوش مصنوعی: شاه با دلی سوزان او را در آغوش گرفت و از دیدگانش اشک بر سر او نثار کرد.
هوش مصنوعی: خلاصه آنکه آن تیرانداز دیده بود که تیرِ رهاشده باز نمیگردد؛ یعنی فرمانی که صادر شده بود برگشتپذیر نبود و این آشتی پایدار نماند.
هوش مصنوعی: سلطان دلش میخواست چند گوهرِ دانش و پند را چون گوشواره در گوش فرزندش بیاویزد.
هوش مصنوعی: میخواست نکتهها و دستورهایی را که در پادشاهی به کار میآید، از روی فرمان الهی به او بیاموزد.
هوش مصنوعی: اما آن دشمنِ کینهجو در برابرش حاضر بود، کسی که آرزو و وردِ زبانش ریختن خونِ خودِ شاه بود.
هوش مصنوعی: همان دشمنی که الپخان را از میان برداشته بود و اکنون برای ریختن خون خضرخان خنجر کشیده بود.
هوش مصنوعی: دلِ شاه او را چنان راهنمایی کرد که رازِ درونش را آشکار نکند.
هوش مصنوعی: پند دادن به دوست در حضور دشمن مانند آن است که همزمان به باغ و به آتشخانهٔ حمام بروی؛ یعنی کاری ناسازگار و زیانبار است.
هوش مصنوعی: سپردن سلاحِ یارانِ وفادار به بدخواه، در حقیقت راه بدخواهی با جانِ خویش را رفتن است.
هوش مصنوعی: سلطان از بیماری و ناتوانی بیتوان بود و آن مخالف در فتنهانگیزی و کارشکنی چیرهدست.
هوش مصنوعی: آن دشمن در دل دریافت که کانْ به گوهرِ خود گرایش دارد؛ یعنی دلِ پدر به سوی فرزند است.
هوش مصنوعی: پس با زور و نیرنگ مجلس را از دیگران خالی کرد و این مقدمهٔ بیپایه را پیش کشید.
هوش مصنوعی: گفت: اگر وجودِ سالمت از چشمزخم آسیب دید، اکنون خطر برایت از نورِ چشمت، یعنی فرزندت، است.
هوش مصنوعی: درست آن است که آن گوهرِ پرخطر در صندوقچهای نگاه داشته شود تا از دست مردم دور بماند.
هوش مصنوعی: هر گاه شاه تندرستی یافت و تاجِ سلامت بر سر نهاد، میتوان آن گوهر را دوباره از صندوق بیرون آورد.
هوش مصنوعی: سلطان از روی خرد در پی مصلحت رفت و آنچه مصلحت ایجاب میکرد بر زبان آورد.
هوش مصنوعی: نخست گفت: آن فرزندِ پریشانحال پیوندِ جانِ من است و نمیتوان این پیوند را برید.
هوش مصنوعی: ولی بهتر است آن ماهِ خورشیدوار را دور از کاخ شاهی در برج و قلعهای نگاه دارم.
هوش مصنوعی: با این تدبیر خضرخان را نزد خود خواند و اشکِ خونینِ دلش را فرو ریخت.
هوش مصنوعی: به او گفت: به حکم خدا چنین روشن شده که چندی باید از پدر جدا باشی.
هوش مصنوعی: یک ماه خود را در برجی که بر آن توافق شده ببین و ماهی دیگر نیز همان برج جایگاه تو باشد.
هوش مصنوعی: هرچند از این جدایی جانم سخت اندوهگین است، اما نمیتوان از مصلحت روی گرداند.
هوش مصنوعی: فرزندِ دلخسته چون این سخن را شنید، از شدت درد دیگر تابِ تحمل نداشت.
هوش مصنوعی: نالهاش چنان سهمگین بود که گویی صورِ رستاخیز در دهانش دمیده میشد و قیامت را به چشم خود دید.
هوش مصنوعی: چون به خود آمد زاری کرد و گفت: این زخمِ کشنده را شاه بر خودش میزند.
هوش مصنوعی: مردم را در برابر دشمن چه توان و چارهای است؟ تو خودت کار دشمنانت را انجام میدهی، دریغا!
هوش مصنوعی: آری، هنگامی که حکم خدا فرا رسد، آدمی خود پیوندِ خویش را با خود میبُرد.
هوش مصنوعی: یکی خنجرِ تیز بر خود فرود میآورد و دیگری خونِ خویش را میریزد؛ یعنی تقدیر آدمی را به نابودی خود وامیدارد.
هوش مصنوعی: خضرخان ادامه میدهد که یکی فرزند خود را با خنجر میزند و دیگری دل عزیز و دلبند خود را میدرد.
هوش مصنوعی: ولی همهٔ این کارها را به گردن تقدیر نینداز، چون انسان هم عقل و تدبیر دارد و مسئول کار خویش است.
هوش مصنوعی: اگر شاه سایهٔ لطف خود را از من برگیرد و به سوی دیگر بیندازد، من سر تسلیم نهادهام برای هر چه به سرم بیاید.
هوش مصنوعی: وقتی خضرخان این سخنان دردآلود را گفت، نزدیکان شاه از آن آه سرد به لرزه افتادند.
هوش مصنوعی: شاه مانند ابر بهاری بسیار گریست و سپس از دل، سخنی سوزان چون برق بیرون داد.
هوش مصنوعی: شاه گفت: این شعلهٔ رنجی که از من به یادگار به تو میرسد، گویی برای تو شرارهای از دوزخ است.
هوش مصنوعی: گمان میکنی من جانی در تن دارم؟ به جان تو سوگند که مرده از من بهتر است.
هوش مصنوعی: چگونه نور در چشمم بماند وقتی عزیزی چون تو که مردمک چشم منی از چشمم دور شود؟ (مردم در معنای مردمک چشم هم آمده است.)
هوش مصنوعی: اما چون از آغاز آفرینش چنین سرشتی دارم که فرمانم مانند نقشی است که بر سنگ کنده شده و پاک نمیشود،
هوش مصنوعی: اگر کوه هم از جای خود بجنبد، فرمان سخت و استوار من از جای خود تکان نمیخورد.
هوش مصنوعی: چون خودت آگاهی که من با خوی بد سرسختی میکنم، بار خود را به سلامت از این آب بیرون ببر و از این گرفتاری به سلامت بگذر.
هوش مصنوعی: بهزودی بخت بلند تو را بازمیگرداند و بر تاجت مرواریدهای درخشان مینشاند.
هوش مصنوعی: شاهِ استوارفرمان به آن دشمنی که نزد او جایگاه محکمی داشت اشاره کرد و فرمان داد،
هوش مصنوعی: که چراغ مملکت، یعنی خضرخان، را شبانه از پیش چشم شاه به قلعهٔ گوالیار ببرند.
هوش مصنوعی: شاعر به شگفتی میگوید: خدایا، نمیدانم آن چه دلی بود که گوهری چنان گرانبها در نظرش مانند گل بیارزش بود.
هوش مصنوعی: خضرخان میرفت در حالی که عقلش راه را گم کرده بود و حالش مانند ستارگانِ سرگشته در آسمان سبز بود.
هوش مصنوعی: همراه او وزیری بسیار کینهتوز بود که بر لب شیرینزبانی داشت و در سینه زهر کینه.
هوش مصنوعی: دو روز راه از گرمای آن خورشید (خضرخان) گرم شد تا آنکه برج گوالیار از حضور او شرف و بلندی یافت.
هوش مصنوعی: وقتی آن گوهر را به نگهبانان قلعه سپردند، دربارهٔ نگهداریاش سفارشها و دستورهای بسیار دادند.
هوش مصنوعی: او در آن قلعهٔ سنگی، در گوشهای تنگ، پنهان نشست مانند یاقوتی که در دل سنگ است.
هوش مصنوعی: در آن جای تنگ از غم دلتنگ بود و در آن کوه سنگین، خود بیقدر و بیوقار مانده بود (بیسنگ به معنای بیاعتبار، با بازی با واژهٔ سنگ).
هوش مصنوعی: از این خواری چشمش چون دریا پر اشک میشد و دولرانی به دلش آرامش میداد و میگفت که صبور و استوار باش.
هوش مصنوعی: از هر مردمک چشمش اشک خونین چون لعل درخشان میچکید و غمی به سنگینی کوه بدخشان بر سینهاش بود.
هوش مصنوعی: هرچند جانش از غم در رنج و ستم بود، اما با دیدن روی معشوقش شاد بود.
هوش مصنوعی: آن معشوق برای او هم یار بود، هم همدم و هم دوست؛ هم جانش بود، هم مغز و هم پوستش، یعنی همهچیزش.
هوش مصنوعی: هرچند شعلهٔ غم از آتش دوزخ کمتر نیست، اما وقتی غم غمخواری داشته باشد، دیگر غمی نیست.
هوش مصنوعی: اگر اندوه دل زخمی به سنگینی کوه باشد، با دیدن روی دلبر سبک و آسان میشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.