کسی به ملک حدوث از قدم نمیافتد
که بر گذرگه شادی و غم نمیافتد
به روشنایی دل رو که رفتگان رستند
گذار زندهدلان بر عدم نمیافتد
من این مرقع الوان بیفکنم روزی
که طرح رندی و تقوا به هم نمیافتد
زبان دعوت و تسخیر به که بربندم
که در چراغ کس آتش به دم نمیافتد
مسافری که ز نابود بود خود بیند
به فکر منفعت بیش و کم نمیافتد
دلیل عشق نزیبد کسی که در هر گام
سرش چو شمع به پیش قدم نمیافتد
چنان ز شوق تو گردیده کعبه سرگردان
که راه کعبه روان بر حرم نمیافتد
چنان پرستش روی تو جذب دلها کرد
که عشق برهمنان بر صنم نمیافتد
به ذکر من خط نسیان کشیدهای اما
به فکر غیر ز دستت قلم نمیافتد
ز سهو خاطر یاران چنان سقیم شدم
که سایه قلمم بر رقم نمیافتد
نویسی ار به «نظیری» دعا و گر دشنام
ز شوق نامه به فکر رقم نمیافتد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: غزل با اندیشههای عارفانه آغاز میشود: بیاعتنایی اهل دل به شادی و غم و سود و زیان، ناسازگاری رندی با زهد ریایی و بیهودگی دعوت زبانی. سپس به ستایش جاذبهٔ معشوق میرسد که کعبه و بت را از رونق انداخته است. در پایان، شاعر از فراموش شدن خود به دست معشوق و یاران گله میکند و میگوید از شوق، هر نامهای از او را، چه دعا باشد چه دشنام، با جان میپذیرد.
هوش مصنوعی: کسی که از عالم قِدَم (ازلی) به عالم حادث و فانی فرود میآید، چنان است که بر گذرگاه شادی و غم قرار نمیگیرد؛ یعنی آنکه اصلش ازلی است از شادی و غم این جهان متأثر نمیشود.
هوش مصنوعی: با روشنایی دل راه برو، زیرا درگذشتگانِ اهل دل از همین راه نجات یافتند؛ زندهدلان هرگز گذارشان به نیستی و فنا نمیافتد.
هوش مصنوعی: من روزی این خرقهٔ رنگارنگ صوفیانه را دور خواهم انداخت، چون رندی و پارسایی با هم جور نمیشوند و نقششان با هم سازگار نیست.
هوش مصنوعی: بهتر است زبانم را از دعوت کردن و افسونگری و به تسخیر درآوردن دیگران ببندم، چون با دمیدن، آتشی در چراغ کسی روشن نمیشود؛ یعنی با حرف و دم نمیتوان دل کسی را روشن کرد.
هوش مصنوعی: رهروی که بودنِ خود را از نیستی میبیند و هستی خود را هیچ میداند، به فکر سود و زیان کم و زیاد نمیافتد.
هوش مصنوعی: کسی شایستهٔ راهنمایی در عشق نیست که در هر قدم، مانند شمع که سرش (شعلهاش) پیش پایش میافتد، سرش را فدا نکند و پیش پایش نیفکند.
هوش مصنوعی: کعبه از اشتیاق تو چنان سرگردان شده است که راه زائران کعبه دیگر به حرم نمیرسد؛ یعنی جاذبهٔ تو حتی کعبه را از جای خود بیرون برده است.
هوش مصنوعی: پرستش روی تو چنان دلها را به خود کشید که دیگر عشق برهمنان نیز به بت نمیافتد و همه تو را میپرستند.
هوش مصنوعی: خطاب به معشوق: یاد مرا با خط فراموشی پاک کردهای، اما در اندیشه و نوشتن برای دیگران قلم از دستت نمیافتد و مدام به آنان میپردازی.
هوش مصنوعی: از فراموشکاری و بیتوجهی یاران چنان بیمار و نزار شدم که حتی سایهٔ قلمم بر نوشته نمیافتد؛ یعنی چنان ناتوانم که توان نوشتن ندارم.
هوش مصنوعی: شاعر به خود اشاره میکند: اگر به نظیری نامهای بنویسی، چه دعا باشد چه دشنام، او از شوق دریافت نامه به محتوای نوشته فکر نمیکند و همان نامه برایش کافی است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.