تا تو ز هستی خود زیر و زبر نگردی
در نیستی مطلق مرغی بپر نگردی
زین ابر تر چو باران بیرون شو و سفر کن
زیرا که بی سفر تو هرگز گهر نگردی
این پردهٔ نهادت بر در ز هم که هرگز
در پرده ره نیابی تا پردهدر نگردی
گر با تو خلق عالم آید برون به خصمی
گر مرد این حدیثی زنهار برنگردی
ور بر تو نیز بارد ذرات هر دو عالم
هان تا به دفع کردن گرد سپر نگردی
گرچه میان دریا جاوید غرقه گشتی
هش دار تا ز دریا یک موی تر نگردی
گر عاقل جهانی کس عاقلت نخواند
تا تو ز عشق هر دم دیوانهتر نگردی
گر تو کبود پوشی همچون فلک درین راه
همچون فلک چرا تو دایم به سر نگردی
عطار خاک ره شو زیرا که اندرین راه
بادت به دست ماند خاک ره ار نگردی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل عرفانی خطاب به سالک است و شرط رسیدن به حقیقت را فنای خود، سفر و پردهدریِ وجود میداند. شاعر از سالک میخواهد در برابر دشمنی خلق و بلای دو جهان بیدفاع و استوار بماند و عشق را برتر از عقل بداند. همچنین ظاهرِ درویشی را بیکوشش بیارزش میشمارد و در پایان خود را به خاکِ راه شدن و فروتنی فرا میخواند تا دستخالی نماند.
هوش مصنوعی: تا وقتی که از هستی و خودیِ خود زیر و رو و ویران نشوی، نمیتوانی مانند پرندهای بالدار در فضای نیستیِ کامل (فنا) پرواز کنی.
هوش مصنوعی: مانند قطرهٔ باران از این ابرِ پرآب بیرون بیا و سفر کن، زیرا قطره تا سفر نکند و به صدف نرسد مروارید نمیشود. تو نیز بی سیر و سلوک به گوهر حقیقی تبدیل نمیشوی.
هوش مصنوعی: این پردهٔ وجود و سرشت خود را از هم بدر، زیرا تا پردهدرِ خود نشوی هرگز به درون پرده و راز حقیقت راه نمییابی.
هوش مصنوعی: اگر همهٔ مردم جهان به دشمنی با تو برخیزند، در صورتی که مرد این راه و این سخنی، مبادا که از آن بازگردی.
هوش مصنوعی: و اگر همهٔ ذرههای دو جهان بر سر تو ببارد، مبادا برای دفع آن به سپر پناه ببری؛ بلای راه را بیدفاع بپذیر.
هوش مصنوعی: هرچند برای همیشه در میان دریا غرق شده باشی، آگاه باش که حتی یک موی تو هم تر نشود؛ یعنی در دریای حقیقت فرو رو اما چیزی از خودیِ تو باقی نماند که خود را بهرهمند و آلوده ببیند.
هوش مصنوعی: حتی اگر خردمندترین مردم جهان باشی، کسی تو را خردمند نمیشمارد مگر آنکه از عشق هر لحظه دیوانهتر شوی.
هوش مصنوعی: اگر در این راه مانند آسمان جامهٔ کبود (جامهٔ صوفیان و سوگواران) پوشیدهای، چرا مثل آسمان پیوسته با سر و بیقرار در گردش و پویش نیستی؟ ظاهرِ درویشی بی تلاش و فروتنی بیارزش است.
هوش مصنوعی: ای عطار، خاکِ راه شو و فروتن باش، زیرا در این راه اگر خاکِ راه نشوی، جز باد چیزی در دستت نمیماند و دستخالی میمانی.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.