غزل شمارهٔ ۱۳۹۳
مرده بدم زنده شدم گریه بدم خنده شدم
دولت عشق آمد و من دولت پاینده شدم
دیده سیر است مرا جان دلیر است مرا
زهره شیر است مرا زهره تابنده شدم
گفت که دیوانه نهای لایق این خانه نهای
رفتم دیوانه شدم سلسله بندنده شدم
گفت که سرمست نهای رو که از این دست نهای
رفتم و سرمست شدم وز طرب آکنده شدم
گفت که تو کشته نهای در طرب آغشته نهای
پیش رخ زنده کنش کشته و افکنده شدم
گفت که تو زیرککی مست خیالی و شکی
گول شدم هول شدم وز همه برکنده شدم
گفت که تو شمع شدی قبله این جمع شدی
جمع نیم شمع نیم دود پراکنده شدم
گفت که شیخی و سری پیش رو و راهبری
شیخ نیم پیش نیم امر تو را بنده شدم
گفت که با بال و پری من پر و بالت ندهم
در هوس بال و پرش بیپر و پرکنده شدم
گفت مرا دولت نو راه مرو رنجه مشو
زانک من از لطف و کرم سوی تو آینده شدم
گفت مرا عشق کهن از بر ما نقل مکن
گفتم آری نکنم ساکن و باشنده شدم
چشمه خورشید تویی سایه گه بید منم
چونک زدی بر سر من پست و گدازنده شدم
تابش جان یافت دلم وا شد و بشکافت دلم
اطلس نو بافت دلم دشمن این ژنده شدم
صورت جان وقت سحر لاف همیزد ز بطر
بنده و خربنده بدم شاه و خداونده شدم
شکر کند کاغذ تو از شکر بیحد تو
کآمد او در بر من با وی ماننده شدم
شکر کند خاک دژم از فلک و چرخ به خم
کز نظر وگردش او نورپذیرنده شدم
شکر کند چرخ فلک از ملک و ملک و ملک
کز کرم و بخشش او روشن بخشنده شدم
شکر کند عارف حق کز همه بردیم سبق
بر زبر هفت طبق اختر رخشنده شدم
زهره بدم ماه شدم چرخ دو صد تاه شدم
یوسف بودم ز کنون یوسف زاینده شدم
از توام ای شهره قمر در من و در خود بنگر
کز اثر خنده تو گلشن خندنده شدم
باش چو شطرنج روان خامش و خود جمله زبان
کز رخ آن شاه جهان فرخ و فرخنده شدم



با دو بار کلیک بر روی هر واژه میتوانید معنای آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
شمارهگذاری ابیات | وزن: مفتعلن مفتعلن مفتعلن مفتعلن (رجز مثمن مطوی) | شعرهای مشابه | منبع اولیه: ویکیدرج | ارسال به فیسبوک
حاشیهها
تا به حال ۷ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. برای نوشتن حاشیه اینجا کلیک کنید.
barmak نوشته:
be nazare haghir 2 kalame bayad sahih gardad shaki be shakaki,va hol shodam be mool shodam…gool shodam,mool shodam sahih mibashad
—
پاسخ: تبدیل «شکی» به پیشنهاد شما باعث خراب شدن وزن میشود، در مورد دیگر تا آنجا که من اطلاع دارم دیوانهای چاپی به همین صورت ضبط کردهاند این شعر را.
ناشناس نوشته:
گفت که تو زیرککی مست خیال و شککی
—
پاسخ: دوستانی که به دیوان شمس دسترسی دارند، درست این مصرع را به ما اطلاع دهند.
علی بی ستاره نوشته:
به نظر من اگر بجای شکک شککی نوشته شود باید برای بهم نخوردن قافیه بجای خیالی خیال نوشته شود و الا همینطور صحیح است
نگین شکروی نوشته:
با درود وسپاس فراوان
بیت ششم ،بر اساس کتاب کلیات شمس تبریزی،انتشارات امیرکبیر،چاپ دوم،سال ۱۳۴۱، به همین صورت صحیح است
(گفت که تو زیرککی مست خیالی و شکی)
بابک نوشته:
بادرود بسیار
امیدوارم آن دسته ازعزیزانی که به خود اجازه ی اظهار نظر در خصوص اشعار بزرگان معرفت را میدهند توفیق آشنایی بیشتر با( معرفت) را پیداکنند تا متوجه درستی و صحت الف تا واو
بیانات بزرگان شوند. عزیزانم این اشعار نتیجه علم فراوان نیست که بتوان برای تصحیح آن ازطریق علوم و قوانین دستوری در این فرهنگ عمل کرد بلکه حضرت مولوی بعداز بدورریختن کل اندوخته علمی خود که باعث غرور بیش از حد شده بود و ورود به وادی دل اینچنین زیبا سخن گفتند. اگر اهل دل باشید اشعارعارفانه هرچند در طول تاریخ دستخوش تغییرات شوند باز هم مفهوم واقعی خود را به دل اهل معرفت میرساند .
پیشنهاد میکنم در قسمت حاشیه برداشتهای شخصی خود را از ابیات و اشعار بیان کرده تا موجب بالا بردن سطح آگاهی یکدیگر شویم.
پوزش میطلبم از عزیزانی که تلخی سخنم آنها را آزرد.
خفی نوشته:
این غزل خبریست از تحقق آیاتی ازآیات خداوند(میراندن وزنده کردن) براستی این مرد سجاده نشین باوقار, عابدوزاهدواین مردمجاهد چه کم داشته که خودرا مرده میدانسته ? مطلب دیگراینکه حضرت مولا و عرفای دیگرراماشاعر نبینیم زیرا شعر فقط ابزاریست دردست ایشان برای نقش کردن رسم الخطی که اهل آن ازآن تناول کنند. /خفی/ یاعلی مدد
قاسم نائیبی نوشته:
سلام علیکم.باعرض ادب واحترام وخسته نباشید حضور همه ی دست اندرکاران سایت وزین ومثمر وبی ادعا وپرمحتوای گنجور .واما بعد :you are too clever by half!he said/drunk with doubt and fantasy/I got deceived,stunned,cut of from all.این برگردان معتبری از بیت مبحوث عنه است که در دوره ی کارشناسی ارشد به ما یاد داده شده!ودر واقع سر دلبران در حدیث دیگران آمده است.زیرکک ومست خیال وشکک در این بیت از باب معنای تصغیر وتسخیر آمده نه از جهت تحبیب مخاطب.در ترجمه ی انگلیسی به خوبی حق مطلب ادا شده وزیرک نصفه ونیمه معنی شده وبه تبع همین واژه لااقل وزن شعری می طلبد که شککی بیاید.والسلام.