گنجور

حاشیه‌ها

 

بعضی از مصاریع این غزل بر وزن «مفاعیل فعولن مفاعیل فعولن» هستند که از وزن اصلی (مفاعیل مفاعیل مفاعیل فعولن) یک هجای کوتاه کمتر دارد (در واقع وزن فرعی یاد شده یک وزن دوری است که می‌توان آن را به صورت «مفاعیل فعولات - مفاعیل فعولات» تقطیع کرد که با متحرک کردن هجای آخر دور اول و چسباندن آن به دور دوم به وزن اصلی می‌رسیم). علی رغم حذف این هجا، مشکل وزنی احساس نمی‌شود و اگر در قواعد عروض سنتی قاعده‌ای برای پوشش این تبدیل وجود نداشته باشد (آیا وجود ندارد؟!)، می‌توان این نمونه را از شواهد نارسایی عروض سنتی به حساب آورد.

حمیدرضا در تاریخ ۲۵ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۶:۱۰ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۱۰۳۴


مصرع اول بیت اول می‌تواند به صورت «ای گل تو را اگر چه [که] رخسار نازک است» درست باشد، صورت حاضر به شرطی درست است که «چه» را به صورت یک مصوت بلند بخوانیم و به «رخسار» نچسبانیم تا مصرع، با کمک یک سکته، وزنش درست باشد («چه، رخسار» و نه «چرخسار» ).

حمیدرضا در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۲۱:۵۷ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۴۴۷


در مصرع اول بیت اول «تشنه» با «تشنه‌لب» جایگزین شد (حدسی).

حمیدرضا در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۲۱:۴۸ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۴۱۵


شاید در مصرع اول بیت هفتم «ناگواریت» به جای «ناگوارشت» درست باشد. از دوستان کسی به دیوان شمس چاپی دسترسی دارد؟

حمیدرضا در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۹:۴۹ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۳۲۳


در مصرع اول بیت اول «مه» با «ماه» جایگزین شد.

حمیدرضا در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۹:۲۰ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۴۷


راجع به وزن شعر شک دارم، به هر حال اگر وزن را درست یافته باشم باید مصرع دوم بیت اول ناقص باشد و احتمالاً چنین صورتی درست است:
صبوح است ای بت ساقی بده [ما را] شراب
در مصرع اول بیت آخر «مپیچد» با «می‌پیچد» جایگزین شد و برخی تصحیحات رسم‌الخطی (جدا و پیوسته‌نویسی) کلمات نیز با فرض درستی وزن یافته شده اعمال گردید. در مورد اول، از دوستان اگر کسی بتواند در این مورد اطمینان بدهد تغییر را اعمال می‌کنم.

حمیدرضا در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۹:۰۸ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۳۶


با سلام بنظر میرسد در مصرع دوم بیت چهارم کور شو درست تر باشد با احترام

پاسخ: با تشکر، «کور شود» با «کور شو» جایگزین شد.

سید محمد خدایی در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۵:۵۱ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۵۰


با سلام بنظر میرسد در بیت پنجم (مصرع دوم) خوی صحیح است نه خون
با تشکر

پاسخ: مطابق پیشنهاد شما جایگزینی صورت گرفت.

سید محمد خدایی در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۵:۴۵ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۵۲


خضر و شانیم = خضر وشانیم

پاسخ: با تشکر، تصحیح شد.

طالب در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۹:۵۲ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۷۰۶


دلق از رق = دلق ازرق

پاسخ: با تشکر، تصحیح شد.

طالب در تاریخ ۲۴ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۹:۴۵ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۸۶۹


«همچون» در مصرع اول بیت اول با «همچو» جایگزین شد.

حمیدرضا در تاریخ ۲۳ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۲۱:۴۳ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۲۴۴


مصرع اول بیت اول و مصاریع دوم تمام ابیات نوعی تبدیل وزن از «فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن» به «فاعلاتن فاعلن مفاعلن مفاعلن» که علی رغم آن که شعر موزون و آهنگین به نظر می‌رسد فکر می‌کنم در قواعد معمول تبدیل وزنهای عروض نمی‌گنجد (هر چند در این مورد مطمئن نیستم) و می‌تواند یکی از شواهد نارساییهای عروض قدیم باشد.

حمیدرضا در تاریخ ۲۳ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۲۰:۴۱ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۱۵۶


بیت اول مصرع دوم:
چه کنم که هست اینها گل باغ آشنائی

پاسخ: با تشکر، به نظر می‌رسد تفاوتها مربوط به تفاوت نسخه‌ها باشد، جهت جلوگیری از اختلاط نسخ متن را تغییر ندادیم و حاشیه‌ی شما را به عنوان جایگزین نگاه داشتیم

بابک در تاریخ ۲۳ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۳:۱۰ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۲۹۵


با سلام
بیت هفتم : که تو در برون چه کردی که درون خانه آیی
بیت آخر : در دیر زدم من که نوا ز در درآمد

پاسخ: با تشکر، به نظر می‌رسد تفاوتها مربوط به تفاوت نسخه‌ها باشد، جهت جلوگیری از اختلاط نسخ متن را تغییر ندادیم و حاشیه‌ی شما را به عنوان جایگزین نگاه داشتیم.

روح اله شهریاری در تاریخ ۲۲ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۹:۲۸ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۲۹۵


mesra avale beite dovom:

be jaaye bizrdi, biaazordi dorost ast

ba tashakar az website bi nazeer va fogholade ali shoma

پاسخ: با تشکر، تصحیح شد.

omid در تاریخ ۲۱ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۶:۲۳ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۲۵۱


دوست عزیز خسته نباشی،
الف - گمان دارم مصرع اول از بیت سوم “آمده‌ام که ره زنم …” باشد.
ب- گمان دارم مصرع اول از بیت هفتم موزن نیست و غلط املایی دارد.
پ - در مصرع اول از بیت ششم و هر دو مصرع‌ بیت هشتم “آنک” به کار رفته است. در همه موارد “آنکه” عبارت صحیح به نظر می‌رسد.

با احترام

پاسخ: با تشکر:
الف- تصحیح شد.
ب- مصرع اول بیت هفتم را باید با ادای کامل «آ» آفتاب بخوانید : «گفتم، آفتاب را» ، در این صورت وزن با یک سکته درست است، یعنی «مفتعلن مفاعلن» به «مفعولن مفاعلن» تبدیل می‌شود که این از لحاظ قواعد عروضی درست است، هر چند وقوع آن در ابتدای مصرع باعث به چشم آمدن آن می‌شود و در نگاه اول تصور می‌شود شعر مشکل وزنی دارد.
ج- مواردی همچون «آنک» و «چونک» گویا به رسم‌الخط منبع بر می‌گردند.تعداد وقوع آنها (در دیوانهای مختلف موجود در مجموعه) زیاد است و تصمیم گیری در مورد آنها را ترجیح می‌دهم در زمانی دیگر و به صورت دسته‌جمعی انجام دهم.

امید حجتی در تاریخ ۲۰ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۲۲:۴۹ دربارهٔ غزل شمارهٔ ۱۴۰۳


منظور , پنج حس و چهار عنصر است.

نگین شکروی در تاریخ ۲۰ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۸:۱۵ دربارهٔ رباعی شمارهٔ ۱۶۸


منظور از چهار و هفت, چهار عنصر و هفت سیاره است.

شکروی در تاریخ ۲۰ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۸:۱۱ دربارهٔ رباعی شمارهٔ ۱۶۰


طنز؟ هزل؟ مطایبه؟ هر چه اسمش را بگذارید در عین بی‌ادبی ادیبانه است!

حمیدرضا در تاریخ ۱۸ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۸:۳۹ دربارهٔ شمارهٔ ۳۱


چاپ فروزانفر به شرح زیر است

رباعی ۳
آن کس که ببسته است او خواب مرا
تر می خواهد ز اشک محراب مرا
خاموش مرا گرفت و در آب افکند
آبی که حلاوتی دهد آب مرا

رباعی ۴

آن کس که ترا نقش کند او تنها
تنها نگذاردت میان سودا
در خانه ی تصویر تو، یعنی دل تو
بر رویاند دو صد حریف زیبا

رباعی ۵

آن لعل سخن که جان دهد مر جان را
بی رنگ چه رنگ بخشد او مر جان را
مایه بخشد مشعله ی ایمان را
بسیار بگفتیم و بگفتیم آن را

به این ترتیب می توانید متن گنجور را تصحیح بکنید

پاسخ: با تشکر از زحمت شما، درج رباعی مذکور -با توجه به سیستم ناقص فعلی ما- مستلزم مرتبسازی مجدد کل رباعیات است که باعث می‌شود ترتیب رباعیات بر اساس حروف روی دوباره تنظیم شود و این با ترتیب چاپهای معمول احتمالاً تفاوت خواهد داشت، لذا ترجیحاً رباعی اشاره شده را در حاشیه نگه خواهیم داشت تا بلکه روزی بتوان آسانتر به متن آوردش.

رسته در تاریخ ۱۸ مهر ۱۳۸۷ ساعت ۱۸:۳۵ دربارهٔ رباعی شمارهٔ ۳


[صفحهٔ اول] … [۳۴۵۲] [۳۴۵۳] [۳۴۵۴] [۳۴۵۵] [۳۴۵۶] … [صفحهٔ آخر]