اسمعیل، این چار پنجسال که از من بدخیال شده ای و مکرر مخاطبت و مکاتبت کرده ای اگر من تقصیر خود را دانسته ام یا مقصود ترا فهمیده ام در دو دنیا از رحمت خدا دور باشم. آنچه مکنون خاطر تست پارسی و پا برهنه برنگار. اگر انجام آن به حسب دنیا و آخرت موجب ملامت خلق و رنجش خدا نباشد، بدون توانی و تاخیر صورت داد. چنانچه اینجا مایه آنجا علت عذاب گردد. خود بر من نخواهی پسندید. هر چه دانی و داری بگوی و به آخرت مینداز که حتما یکی را شرمساری خواهد زاد. اول دفع و چاره مکروهات و... خاطر و کاوش و معادات دشمن لازم است آن که از میان برخاست ما و تو با هم به سخن و چاره رنجش خواهیم نشست.
آنی از حاکم و پیشکار غافل مباش. با حاجی سید میرزا البته ترک مکاتبه و مماشات مکن. از حیله و پیله دشمن های نزدیک هراسان زی. اگر از من شنیده بودی کار به اینجا نمی رسید. با عرب ها راه برو، دل بجوی. با برادرها پدری کن. از راحت خانه نشینی بگذر. بر نوایب و تلبیس مردم بردباری نمای، و به روی خود میار. زود زجر و چاره پرداز باش. خلق را وسعت بده، با حاکم و پیشکار گرم ونرک و سازگار باش. چاره فساد کار خود و عناد دشمن را از ایشان بخواه. فریب نوید و پیمان مردم مخور. عاشق خیالات و معلومات خود مباش. نزدیک به چهل سال پند نمی خواهد و اگر ناصح آزموده بگوید نشنودن از نفهمیدن بدتر است زیاده حاجت نیست.
اگر غالب با حاکم و پیشکار سمنان نباشی و سالی سه چهار ماه در طهران با معارف رجال دولت آمیزش نکنی، درنگ سمنان از وقوف بیابانک بدتر خواهد بود، سوراخ دعا را گم مکن.حرره یغما.
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این متن به نوعی پندی و نصیحت به شخصی به نام اسمعیل است که در چند سال اخیر از نویسنده دوری جسته است. نویسنده به او میگوید که اگر اشتباهی مرتکب شده یا او را درک نکرده، باید از خداوند طلب رحمت کند و از آنچه در دل دارد، بدون ترس از عواقب، بگوید. نویسنده بر اهمیت گفتگو و همکاری با دیگران تأکید میکند و به او هشدار میدهد که از دشمنان نزدیک خود، با هوشیاری برخورد کند. همچنین به او توصیه میکند که وقت خود را در خانه نگذرانده و با دیگران ارتباط برقرار کند و در کارها و روابط خود با افراد مهم، مانند حاکم و پیشکار، هوشیار و سازگار باشد. در نهایت، نویسنده بر ضرورت تلاش و درک موقعیتهای سیاسی تأکید دارد و به اسمعیل یادآوری میکند که نباید فرصتها را از دست بدهد.
هوش مصنوعی: ایسماعیلی، در این چهار پنج سالی که از من بدبین شدهای و بارها با من صحبت کرده و مکاتبه کردهای، اگر من تقصیر خود را فهمیدهام یا منظور تو را درک کردهام، امیدوارم در دو جهان از رحمت خدا دور نباشم. آنچه در دل داری، با صداقت بگو و اگر انجام آن در دنیا و آخرت باعث ملامت دیگران و رنجش خدا نیست، بدون هیچ تردید و تاخیری انجام بده. زیرا ممکن است کارهایی که در اینجا انجام میدهیم، در آنجا موجب عذاب شود و تو این را نمیپسندی. هر چه میدانی و داری بگو و به آینده موکول نکن، چون ممکن است باعث شرمساری یکی از ما شود. ابتدا باید با تدبیر و دوری از نیرنگها، فکر و کوشش و معادلات دشمن را در نظر بگیریم تا بعد از آن، ما و تو بتوانیم با هم صحبت کنیم و برای رفع مشکلات چارهای بیندیشیم.
هوش مصنوعی: حواست به حاکم و پیشکار باشد و از ارتباط با حاجی سید میرزا غافل نشو. اگر از دشمنان نزدیک خود بترسی، به نتیجهای خوب نخواهی رسید. با عربها خوب معامله کن و با برادرها ارتباط نزدیکتری بر قرار کن. از این که همیشه در خانه راحت باشی، بگذر. باید در برابر تلبیسیها و مشکلات مردم صبور باشی و خودت را بیتأثیر نشان ندهی. زودتر باید به مشکلات رسیدگی کنی و به مردم حسن نیت نشان بدهی. با حاکم و پیشکار ارتباط خوبی داشته باش و کمک حل مشکلات خود و دشمنانت را از آنها بخواه. گول وعدهها و قولهای دیگران را نخور و عاشق خیالپردازیها و دانستههایت نباش. بعد از نزدیک به چهل سال زندگی، نیازی به نصیحتهای دیگران نیست و نشنیدن از آن هم بدتر از نادانی است.
هوش مصنوعی: اگر با حاکم و مسئولان سمنان ارتباط نداشته باشی و هر سال سه یا چهار ماه در تهران با شخصیتهای دولتی آشنا نشوی، وضعیت سمنان از بیخبری نسبت به بیابانک بدتر خواهد شد. پس، مراقب باش و مسیر درست را گم نکن.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.