نظر اعتبار بر صورت عالم گشودن و راه سخن به گام عرفان طی نمودن در سر این معنی که درون از پردهٔ موجودات واجبالوجودی هست و برون از حلقهٔ کاینات معبودی که حرکت هر جانداری از قدرت اوست و کثرت تغییر عالم شاهد بر وحدت او
ایا مدهوش جام خواب غفلت
فکنده رخت در گرداب غفلت
ازین خواب پریشان سر برآور
سری در جمع بیداران در آور
در این عالی مقام پر غرایب
ببین بیداری چشم کواکب
تماشا کن که این نقش عجب چیست
ز حیرت چشم انجم مانده بر کیست
که میگرداند این چرخ مرصع
که برمیآرد این دلو ملمع
که شب افروز چندین شب چراغ است
که ریحان کار این دیرینه باغ است
چه پرتو نور شمع صبحگاه است
چه قوت سیر بخش پای ماه است
چه جذب است این کزین دریای اخضر
به ساحل میدواند کشتی خور
چه لنگر کوه را دارد زمین گیر
فلک را هست این سیر از چه تأثیر
ز یک جنسند انگشت و زبانت
به جنبش هر دو از فرمانبرانت
زبان چون در دهان جنبش کند ساز
چه حال است این کز او میخیزد آواز
چرا انگشت جنبانی چو در مشت
نیاید چون زبان در حرف انگشت
ترا راه دهان و گوش و بینی
یکی گردد بهم چون نیک بینی
چرا بینی چو گیری نشنوی بوی
چرا نبود چو لب گوشت سخن گوی
چرا چون گوش گیری نشنوی هیچ
حکایت گوش کن یک دم در این پیچ
برون از عقل تا اینجا کسی هست
که او در پرده زینسان نقشها بست
درین پرده که هر جانب هزاران
فتاده همچو نقش پرده حیوان
بیا وحشی لب از گفتار دربند
سخن در پرده خواهی گفت تا چند
همان بهتر که لب بندی ز گفتار
نشینی گوشهای چون نقش دیوار



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به بررسی عمق هستی و وجود میپردازد و از مخاطب میخواهد تا از خواب غفلت بیدار شود و به غور در حقیقت عالم بپردازد. شاعر به تماشای عظمت و زیباییهای عالم و حرکت و تغییرات آن اشاره میکند و به وحدت موجودی که در پس این کثرت پنهان است، تأکید میکند. او به مخاطب یادآوری میکند که حیات و حرکات جهان ناشی از قدرت یک معبود است و از عقل فراتر بروید تا به درک حقیقت نزدیکتر شوید. در نهایت، شاعر پیشنهاد میدهد که به جای پرداختن به گفتارهای بیمعنا، سکوت اختیار کنند و در خود اندیشه کنند.
هوش مصنوعی: ای مدهوش، نباخته در خواب غفلت، که لباس خود را در گرداب غفلت انداختهای.
هوش مصنوعی: از این خواب آشفته بیدار شو و از خواب غفلت خارج شو، و خود را در دسته افرادی قرار بده که هوشیار و بیدار هستند.
هوش مصنوعی: در این مقام بلند و شگفتانگیز، بیداری و هوشیاری چشم ستارهها را ببین.
هوش مصنوعی: بنگر که این تعبیر زیبا چه معنی دارد و در حیرت آن، ستارهها از چه چیزی شگفت زدهاند و به حالت تماشا ایستادهاند.
هوش مصنوعی: این معنا اشاره به این دارد که چه نیرویی این عالم زیبا و متنوع را به چرخش در میآورد و از کجا این دلو (چیزی شبیه به آبیاری) که به زیبایی و زینت خود میچرخد، به وجود میآید. در واقع، این پرسش به سرچشمه وجود و قدرتی میپردازد که موجب حرکت و زندگی در جهان میشود.
هوش مصنوعی: نورانی که در شب چراغ را روشن میکند، نمادی از نعمتها و زیباییهای زندگی است که «ریحان» (نمادی از گل و خوشبوئی) وظیفهٔ نگهداری و زیباسازی این باغ دیرینه را بر عهده دارد.
هوش مصنوعی: پرتو نور شمع صبحگاهی، مانند نیرویی است که به پاها قدرت حرکت میدهد؛ یعنی نور و انرژی بخشیدن به حیات و حرکت، هم از جانب خداوند است.
هوش مصنوعی: این ترانه به این موضوع اشاره دارد که چه نیروی جذاب و شگفتانگیزی وجود دارد که کشتی خور (خورشید) را از میان دریای سبز (دریای زندگی یا طبیعت) به سمت ساحل میکشد. این جذب و کشش نشاندهندهٔ نیروهای پنهان و لطیف در عالم هستی است.
هوش مصنوعی: این بیت به تأمل در رابطهٔ میان زمین و آسمان اشاره دارد و میپرسد که چه چیزی زمین را محکم نگهداشته و فلک را به حرکت واداشته است. شاعر به دنبال فهم علت این تحرکات و تأثیرات در جهانی است که همه چیز به هم مربوط است.
هوش مصنوعی: انگشت و زبان هر دو از یک جنس هستند و هر دوی آنها به حرکت در میآیند، زیرا تحت فرمان کسانی هستند که آنها را هدایت میکنند.
هوش مصنوعی: زمانی که زبان در دهان حرکت میکند، چه حالتی دارد که صدایی از آن بلند میشود؟
هوش مصنوعی: چرا انگشت نمیتواند حرکت کند و در مشت برآید، در حالی که زبان میتواند با حرف زدن خود را بروز دهد؟ این سؤال به تفاوت میان قدرت عمل انگشت و زبان اشاره دارد.
هوش مصنوعی: اگر خوب دقت کنی، راه درک حقیقت و آگاهی از جهان از طریق دهان، گوش و بینی یکسان میشود و همه آنها به یک هدف میرسند.
هوش مصنوعی: چرا وقتی که با چشم میبینی، نمیشنوی بوی سخن را؟ چرا وقتی که لبها گوشت سخن میگویند، بوی آن وجود ندارد؟
هوش مصنوعی: چرا وقتی که گوش میگیری، هیچ خبری نمیشنوی؟ یک لحظه به دقت گوش کن تا در این پیچیدگیها رازهایی را بشنوی.
هوش مصنوعی: فراتر از قابلیتهای عقل، موجودی وجود دارد که بهاینصورت در عالم، نقشهایی را خلق کرده است.
هوش مصنوعی: در این پرده، هر طرف هزاران موجود و نقش وجود دارد که مانند تصویرهای یک پرده هستند و به نظر میرسد دنیا پر از تنوع و حادثه است.
هوش مصنوعی: وحشی از تو میخواهد که از گفتار و سخن گفتن خودداری کنی و در سکوت تأمل کنی؛ زیرا در این حالت میتوانی به درک عمیقتری از حقیقت و معنا دست پیدا کنی.
هوش مصنوعی: بهتر است که سکوت کنی و از گفتوگو دور باشی، مانند نقشی که بر دیوار است و بهتنهایی در گوشهای قرار گرفته است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.