خراباتی شدن از خود رهایی است
خودی کفر است ور خود پارسایی است
نشانی دادهاندت از خرابات
که «التوحید اسقاط الاضافات»
خرابات از جهان بیمثالی است
مقام عاشقان لاابالی است
خرابات آشیان مرغ جان است
خرابات آستان لامکان است
خراباتی خراب اندر خراب است
که در صحرای او عالم سراب است
خراباتی است بی حد و نهایت
نه آغازش کسی دیده نه غایت
اگر صد سال در وی میشتابی
نه کس را و نه خود را بازیابی
گروهی اندر او بی پا و بی سر
همه نه مؤمن و نه نیز کافر
شراب بیخودی در سر گرفته
به ترک جمله خیر و شر گرفته
شرابی خورده هر یک بیلب و کام
فراغت یافته از ننگ و از نام
حدیث و ماجرای شطح و طامات
خیال خلوت و نور کرامات
به بوی دردیی از دست داده
ز ذوق نیستی مست اوفتاده
عصا و رکوه و تسبیح و مسواک
گرو کرده به دردی جمله را پاک
میان آب و گل افتان و خیزان
به جای اشک خون از دیده ریزان
گهی از سرخوشی در عالم ناز
شده چون شاطران گردن افراز
گهی از روسیاهی رو به دیوار
گهی از سرخرویی بر سر دار
گهی اندر سماع از شوق جانان
شده بی پا و سر چون چرخ گردان
به هر نغمه که از مطرب شنیده
بدو وجدی از آن عالم رسیده
سماع جان نه آخر صوت و حرف است
که در هر پردهای سری شگرف است
ز سر بیرون کشیده دلق ده تو
مجرد گشته از هر رنگ و هر بو
فرو شسته بدان صاف مروق
همه رنگ سیاه و سبز و ازرق
یکی پیمانه خورده از می صاف
شده زان صوفی صافی ز اوصاف
به مژگان خاک مزبل پاک رفته
ز هر چ آن دیده از صد یک نگفته
گرفته دامن رندان خمار
ز شیخی و مریدی گشته بیزار
چه شیخی و مریدی این چه قید است
چه جای زهد و تقوی این چه شید است
اگر روی تو باشد در که و مه
بت و زنار و ترسایی تو را به



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به مفهوم خرابات و سیلان عاشقانه اشاره دارد که در آن رهایی از خود و دلبستگیهای دنیوی مطرح میشود. در اینجا، اشاره به این است که عارفان و عاشقان در این ولایت بیخودی و فراق از خوشی و غم هستند. خرابات به عنوان مکانی برای رها شدن از قید و بندهای مذهبی و اجتماعی و جایگاه مرغ جان معرفی میشود و افراد در آنجا سیر و سلوک میکنند. آنها در این مقام، نه مؤمناند و نه کافر، و به نوعی از تمامی تعاریف و قیدهای دینی و دنیوی فراتر رفتهاند. در نهایت، عارفان با نوشیدن شراب بیخودی و رهایی از خود به تجربههایی غیرقابل وصف و ترنمی درونی میرسند که آنها را به وحدت و حقیقت نزدیک میکند.
هوش مصنوعی: خود را رها کردن و به خراباتی شدن، به معنای ترک کردن خودخواهی و Ego است که این خودخواهی باعث کفر میشود، ولی اگر خود را از آن رها کنی، به عین حال به پارسایی و عبادت نزدیک میشوی.
هوش مصنوعی: اشاره کردهاند که از طریق خرابات (محل فساد و خوشگذرانی) میتوان به حقیقتی رسید که «وحدت» یا «توحید» یعنی یکتا بودن خداوند، از بین بردن تمامی اضافات و تفاوتها را میطلبد.
هوش مصنوعی: خرابات مکانی است در این جهان که نظیری ندارد و جایگاه عاشقانی است که بیخیال و بیدغدغه زندگی میکنند.
هوش مصنوعی: خرابات محل و خانهٔ واقعی روح و جان انسان است و همچنین محل ورود به هستی بینهایت و بیمکانی است.
هوش مصنوعی: این خرابات، خود خرابی در خرابههاست و در بیابان او، تنها سراب وجود دارد که حقیقت ندارد.
هوش مصنوعی: خرابات به قدری وسیع و بیپایان است که نه کسی آغاز آن را دیده و نه پایانش را.
هوش مصنوعی: اگر صد سال در آن خرابات تلاش کنی و دنبال شناخت و حقیقت باشی، نه کسی را میکنی و نه خود را پیدا میکنی.
هوش مصنوعی: گروهی در این حال و وضعیت هستند که نه پا دارند و نه سر، یعنی در حالتی از ناآگاهی یا بیهویتیاند؛ آنها نه ایمان دارند و نه کفر، یعنی نه به خوبیها اعتقاد دارند و نه به بدیها.
هوش مصنوعی: شراب بیخودی (حالت مستی) در وجود آدمی را فراگرفته و او از تمامی مفاهیم خوب و بد کنارهگیری کرده است.
هوش مصنوعی: هر شخصی که شراب نوشیده، بدون لب و دندان به آرامش رسیده و از عیب و ننگ و همچنین از نام و آوازه رهایی یافته است.
هوش مصنوعی: گفتوگو و داستانهای بیقاعده و افکار عجیب و غریب دربارهٔ تنهایی و نور معجزات الهی است.
هوش مصنوعی: شخصی به خاطر از دست دادن شوق و لذت وجود، به حالتی مست و بیخبر از خود افتاده است و این حالت ناشی از درد و غم اوست.
هوش مصنوعی: شیخ محمود شبستری در این بیت به عناصر و وسایل مذهبی و معنوی اشاره میکند که به خاطر درد و اندوهی که دارد، به کنار گذاشته شدهاند. به این معنا که او به حالت روحیاش به شدت گرفتار است و این ابزارها دیگر در خدمت او نیستند.
هوش مصنوعی: در حالتی میان زندگی و مرگ قرار دارم، در حالی که در دنیا به طور ناچار و ناپایدار هستم و به جای اشک، خون از چشمانم سرازیر میشود.
هوش مصنوعی: گاهی انسان از شادی و لذت در جهان به حالتی شبیه شاطران (سروران و سرخوشان) در میآید و سرافراز و مغرور میشود.
هوش مصنوعی: گاه به خاطر اعمال زشت و ناپسند، شرمگین و ناامید شده و به دیوار مینگرم، و گاه به دلیل جمال و زیباییام به حدی شاد و سرخرو هستم که بر بالای دار (محل اعدام) بایستم.
هوش مصنوعی: گاهی در حال سماع و وجد از شوق محبوب، آنقدر شوق و عشق دارم که درک و عقل خود را از دست میدهم و مانند چرخ گردان بیپایان میچرخم.
هوش مصنوعی: هر نغمهای که از نوازنده میشنود، او را به وجد و حالتی شورانگیز میآورد که از آن عالم معنوی نشأت گرفته است.
هوش مصنوعی: سماع حقیقی، روح و جان را تحت تأثیر قرار میدهد و تنها یک صوت یا کلام عادی نیست، بلکه در هر نغمهای، حقیقت عمیق و شگرفی نهفته است.
هوش مصنوعی: رنگ و رایحههای دنیوی را کنار بگذار و از تعلقات مادی آزاد شو تا به مرتبهای خالص و مجرد برسید.
هوش مصنوعی: آن که از می ناب و صاف نوشیده، همه رنگها را از خود دور کرده و در حقیقت، از صفات دنیوی و دلبستگیها رها شده است.
هوش مصنوعی: کسی که یک پیمانه از شراب ناب نوشیده، به صفای وجود آن صوفی - که به مقام بالا و خلوص رسیده - دست مییابد و از ویژگیهای او بهرهمند میشود.
هوش مصنوعی: با پلکهایش، خاک مزبله را به درد و دل خود پاک کرده و از آن دیدهاش، حتی به یک صدُم هم چیزی نگفته است.
هوش مصنوعی: رندانِ خمار (نوشندگان)، از شیخ و مریدان دوری میگزینند و از آنها دلزده شدهاند.
هوش مصنوعی: این شعر به نقد مفاهیم عرفانی و مذهبی میپردازد و از بیمعنایی وابستگی به تشریفات مذهبی (شیخی و مریدی) و همچنین از قید و بندهای ظاهری زهد و تقوا سخن میگوید. شاعر از خود میپرسد که اهمیت این قیدها و وابستگیها چه میتواند باشد و به نوعی به آزادی روحی و معنوی اشاره دارد.
هوش مصنوعی: اگر تو را ببینم، زیباییات و چهرهات از همه چیز مهمتر است، حتی اگر بر روی من بتی و زنی با تظاهر به دیانت باشد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۷ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.