دل چون شود جدا ز سر زلف یار جمع؟
کز رشته می شود گهر شاهوار جمع
گردید مخزن گهر ولعل سینه اش
تاکرد پا به دامن خود کوهسار جمع
در یک نفس به باد فنا می دهد خزان
چندان که برگ عیش کند نوبهار جمع
شستم ز کار هردو جهان دست،چون نشد
کار غیور عشق تو با هیچ کار جمع
هر خرده ای که جمع کنی خرج آتش است
زنهار زر چو غنچه مکن دربهار جمع
خوش وقت آن که چون گل رعنا درین چمن
دل از خزان نمود به فصل بهار جمع
در برگریز سبز بود،هر که می کند
دامان خودچو سرو درین خارزار جمع
باگریه همرکاب بود خنده اش چو برق
دل چون کنم ز شادی ناپایدار جمع؟
ته جرعه ای است ازجگر داغدار من
داغی که هست درجگر لاله زار جمع
یکرنگی از دورنگ طمع داشتن خطاست
چون دل کنم ز گردش لیل و نهار جمع ؟
چون تاک هررگم به رهی سیر می کند
خاطر شود چگونه مرا درخمار جمع؟
صائب ز باد دستی حسرت به خرج رفت
چندان که کرد آه دل بیقرار جمع



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل بر محور «جمع شدن» و آسودگی خاطر ساخته شده است. شاعر میگوید دل پراکنده تنها با زلف یار سامان مییابد و اندوختن مال و دل بستن به شادیهای ناپایدار دنیا بیهوده است، زیرا خزان و آتش همه را نابود میکند. در برابر، گوشهنشینی و دامنبرچیدن از دنیا مانند کوه و سرو مایهٔ گنج و پایداری است. در پایان شاعر از پراکندگی درون خود و بر باد رفتن آههایش به دست حسرت گله میکند.
هوش مصنوعی: دل چگونه میتواند جدا از سر زلف یار آرام و جمع بماند؟ همانطور که مرواریدهای گرانبها فقط با رشته کنار هم جمع میشوند، دل پراکندهٔ عاشق هم تنها با زلف یار سامان میگیرد.
هوش مصنوعی: کوه از وقتی پا به دامن خود کشید و گوشهنشین شد، سینهاش گنجینهٔ گوهر و لعل شد؛ یعنی کنارهگیری و قناعت سرچشمهٔ گنجهای درونی است.
هوش مصنوعی: هرقدر بهار برگ و سامان عیش فراهم کند، خزان همه را در یک دم به باد نابودی میدهد؛ شادی دنیا ناپایدار است.
هوش مصنوعی: چون کارِ غیرتمندِ عشق تو با هیچ کار دیگری سازگار نشد، از کار هر دو جهان دست شستم و همه را رها کردم.
هوش مصنوعی: هر خردهمالی که بیندوزی سرانجام خوراک آتش میشود؛ مبادا مانند غنچه که در بهار زر (پرچمهای زرد) را در خود نگه میدارد، در روزگار خوشی زر جمع کنی.
هوش مصنوعی: خوشا کسی که مانند گل رعنا در این باغ دنیا، در همان فصل بهار دلش را از خزان آسوده کرد و از تغییر روزگار نهراسید.
هوش مصنوعی: هر کس در این خارزار دنیا مانند سرو دامن خود را جمع کند و به آن آلوده نشود، حتی در فصل برگریزان هم سبز و پایدار میماند.
هوش مصنوعی: خندهٔ دنیا مانند برق همراه و همرکاب گریه است؛ پس چگونه از شادیِ ناپایدار خاطرم را آسوده کنم؟
هوش مصنوعی: داغی که در جگر لالهزار جمع شده، تنها تهجرعهای از جگر داغدار من است؛ یعنی داغ من بسیار بیشتر از داغ لاله است.
هوش مصنوعی: از روزگارِ دورنگ که شب و روزش سیاه و سفید است، انتظار یکرنگی و وفاداری خطاست؛ پس چگونه از گردش شب و روز دلم آسوده باشد؟
هوش مصنوعی: مانند تاک که هر رگش به سویی میرود، هر رگ من به راهی پراکنده است؛ پس در حالت خمار چگونه خاطرم جمع شود؟
هوش مصنوعی: ای صائب، هرچه دل بیقرار آه جمع کرد، از ولخرجیِ حسرت همه به مصرف رفت و چیزی باقی نماند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.