در چشم غلط بین نبود وضع جهان راست
چون جوی بود کج، نرود آب روان راست
شد بیخبری خضر ره کوی خرابات
آمد به غلط تیر کج ما به نشان راست
در طینت پیران اثری نیست دوا را
از دست نوازش نشود پشت کمان راست
از سختی ره راهرو عشق ننالد
تا کعبه توان رفت به این سنگ نشان راست
بلبل دلی از رد به فریاد تهی کرد
ای وای ز دردی که نیاید به زبان راست
چون تیر ز روشن گهران گرد برآورد
تا با که شود این فلک سخت کمان راست
چون شمع اگر قطره اشکی نفشانی
مگذر ز سر خاک من ای سر روان راست
در سوختگان نشو و نماهاست شرر را
ای زهره جبین مگذر ازین لاله ستان راست
شایسته لنگر نبود حلقه گرداب
در زیر فلک صبح نفس کرد چسان راست؟
صائب شود آفاق معطر ز شمیمش
چون غنچه کسی را که بود دل به زبان راست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل با ردیف «راست» دربارهٔ کجی و راستی است. شاعر میگوید کجیِ جهان از نگاه کج بیننده است و فلک با هیچکس راست نیست. گاهی خطا و بیخبری آدمی را به مقصد میرساند و سختی راه عشق خود نشانهٔ راه است. در پایان، یکی بودن دل و زبان را مایهٔ نیکنامی و خوشبویی در جهان میداند.
هوش مصنوعی: به چشمی که کج و نادرست میبیند، کار جهان درست و راست به نظر نمیآید؛ همانطور که اگر جوی کج باشد، آب روان در آن راست نمیرود. یعنی کجی در نگاه بیننده است، نه در جهان.
هوش مصنوعی: بیخبری و ناهشیاری ما مانند خضر راه ما را به کوی خرابات نشان داد. تیر کج ما از سر اتفاق درست به هدف خورد.
هوش مصنوعی: در سرشت پیران، دارو اثری ندارد و خمیدگی پیری درمان نمیشود؛ همانطور که با نوازش دست، پشت خمیدهٔ کمان راست نمیشود.
هوش مصنوعی: رهرو عشق از سختی راه شکایت نمیکند، زیرا با همین سنگنشانها که بر سر راه است میتوان راست تا کعبه رفت. یعنی سختیها خود نشانهٔ راه درستاند.
هوش مصنوعی: بلبل دستکم با ناله و فریاد دلش را خالی کرد و از درد سبک شد. وای از دردی که نمیتوان آن را درست بر زبان آورد و گفت.
هوش مصنوعی: این آسمانِ سختکمان، روشنگوهران را مانند تیر به خاک و غبار انداخت. معلوم نیست این فلک با چه کسی سرِ سازگاری و راستی خواهد داشت.
هوش مصنوعی: ای محبوبِ سروقامتِ خرامان، اگر نمیخواهی مانند شمع قطرهای اشک بر مزار من بریزی، دستکم بیاعتنا و مستقیم از کنار خاکم نگذر.
هوش مصنوعی: در دل سوختگان، شرارهٔ عشق رشد و نمو فراوان دارد. ای زیبارویِ زهرهجبین، از این لالهزارِ دلسوختگان بیتوجه و یکراست مگذر.
هوش مصنوعی: حلقهٔ گرداب جای انداختن لنگر و آرام گرفتن نیست. معلوم نیست صبح چگونه زیر این فلکِ گردابمانند توانست نفسی راست و آسوده بکشد.
هوش مصنوعی: صائب میگوید: کسی که مانند غنچه دل و زبانش یکی و راست باشد، جهان از بوی خوش او معطر میشود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.