بخش ۱۱۹ - کشته شدن گرگوی و گرگین بدست ارهنگ و گرفتار شدن اردشیر بیژن گوید
چه ارجاسپ آن دید سرکرد بور
سرافیل گفتی که دم زد بصور
درآمد بناوردگه زود ترک
چو آمد به نزد بره همچو گرگ
به خورشید مینو برآویخت ترک
به شد گرم بازار رزم سترک
چو شد حمله بر پنج و شش ازدو روی
دو لشکر بد ایستاده در گفتگوی
سرانجام خورشید مینو چو شیر
بغرید و سرکرد مرکب دلیر
بزد دست و بگشاد پیچان کمند
چو باد از بر ترک ترک اوفکند
خم حلقه در حلق ترک اوفتاد
برانگیخت خورشید ابرش چو باد
همی خواست گر بر بزیرش برد
ز میدان بر شه دلیرش برد
که ارجاسپ آمد به تنگ اندرش
برون کرد خم کمند از سرش
کمر بند خورشید مینو گرفت
درآمد به نیروی بازو شگفت
چو از قلبگه پاس پرهیزگار
بیامد خروشان چو ابر بهار
که ناگاه گردی برآمد ز دشت
که تیره همه دشت از آن گرد گشت
ستمکاره ارهنگ پولادوند
ابا گُرز و شمشیر و خود و کمند
ز راه صفاهان بیامد دمان
ابا لشکر ترک تیره روان
چه آمد بیامد به آوردگاه
خروشان بیاری ارجاسپ شاه
چه ارجاسپ دیدش بشد شادمان
درآمد به نیرو چه شیر ژیان
ز مرکب برآورد خورشید را
چنان چونکه نخجیر و نر اژدها
زدش بر زمین تا به بندد دو دست
که برجست خورشید چون شیر مست
که آمد برش گرد پرهیزگار
برابرش دگرباره کردش سوار
دو پر دل به ارجاسپ آویختند
چو باران براو تیر کین ریختند
که ارهنگ آمد چو ابر بهار
بزد گُرز بر پاس پرهیزگار
فتاد از سر نامور جود زر
برهنه جهان جوی را گشت سر
بیازید چنگال دیو نژند
دو یل را گریبان گرفت و بکند
مر آن هر دو یل را چنان خوار برد
ابا نامداران لشکر سپرد
ز میدان برون رفت ارجاسپ شاه
خروشان بد ارهنگ در رزمگاه
بشد گرد گرگوی و گرگین چو باد
برآویخت با دیو تیره نژاد
ز زین گُرز بربود ارهنگ زود
درآمد بگرگوی مانند دود
بزد بر سر گرد گرگوی گُرز
چنان آن جفاجو به نیروی برز
که شد نرم ز آن مهره گردنش
جهان جوی افتاد در دام تنش
چه گرگوی شد کشته گرگین گرد
روان دست بر گُرزه گُرز برد
برآویخت با او چه نر اژدها
کجا ز اژدها شیر یابد رها
ز شبگیر تا شد بلند آفتاب
بندشان درنگ و نمی بد شتاب
چو ارهنگ آن دیو چون دیو زوش
برآورد گُرز و برآمد به جوش
چنان بر سر پور میلاد زد
که گرگین به پیچید و فریاد زد
سر نام دارش درآمد نگون
برآمیخت مغزش ابا خاک و خون
چو از قلب گه دید آن ارده شیر
بیامد برآویخت با او دلیر
چو آمد کمان کرد برزه سوار
بزد تیر بر باره نابکار
تکاور ز تیر دلاور بزیر
ز بالا در آمد همانگه دلیر
فرو جست ارهنگ دیو از ستور
بدو اندر آمد چو شیری بگور
بزد چنگ و بند کمرگاه شیر
گرفت اهرمن زاده شیرگیر
ز بالاش چون کوه برداشت زود
ببردش بر شاه ترکان چو دود
برآمد خروشیدن گاو دم
که شد زهره در پیکر شیر گم
سپردش به ترکان در آن انجمن
دگرباره آمد به کین اهرمن
چو روئین گرگین چنان دید زود
بیامد بر او به کردار دود
برآویخت با دیو در کارزار
بگردید ازاو بخت و شد کار زار
به چنگال آن دیو آمد به بند
چنین است کردار چرخ بلند



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر، رویدادهای نبردی میان نیروهای ارجاسپ و ارهنگ به تصویر کشیده شده است. گرگوی و گرگین به همراه اردشیر در میادین جنگ با ارهنگ و لشکریانش مواجه میشوند. ارهنگ به شدت به اردشیر آسیب میزند و هر دو یل کشته میشوند. در این میان، ارجاسپ به میدان میآید و با نیرویی فوقالعاده بر دشمنان فشار میآورد. به تدریج جنگ به شدت اوج میگیرد و سرنوشت نبرد به درگیر شدن نیروهای نیرومند و جویای پیروزی وابسته میشود. این جنگ نشاندهندهٔ کیفیت نبردها و حوادث تلخ و قهری است که در دل لشکریان وجود دارد.
هوش مصنوعی: وقتی ارجاسپ این را دید، اسب کهرش را پیش راند و چنان خروشید که گویی اسرافیل در صور دمیده است.
هوش مصنوعی: ترک (ارجاسپ) شتابان به میدان نبرد آمد، همچون گرگی که به سوی بره میرود.
هوش مصنوعی: ترک با خورشید مینو درگیر شد و بازار نبردی سخت و بزرگ گرم شد.
هوش مصنوعی: پنج شش بار دو هماورد از دو سو به هم حمله کردند و دو لشکر ایستاده بودند و تماشا میکردند و از نبرد سخن میگفتند.
هوش مصنوعی: سرانجام خورشید مینو مانند شیر غرید و آن دلیر اسبش را پیش تاخت.
هوش مصنوعی: دست برد و کمند پیچان را گشود و مانند باد آن را بر سر و کلاهخود ترک انداخت.
هوش مصنوعی: حلقهٔ کمند در گلوی ترک افتاد و خورشید اسب ابلق خود را چون باد به حرکت درآورد.
هوش مصنوعی: میخواست او را از روی زین به زیر بکشد و از میدان نزد شاه دلیر خود ببرد.
هوش مصنوعی: اما ارجاسپ به او نزدیک شد و حلقهٔ کمند را از سر خود بیرون آورد.
هوش مصنوعی: آنگاه کمربند خورشید مینو را گرفت و با نیروی بازویی شگفتانگیز بر او حمله برد.
هوش مصنوعی: در این هنگام پاس پرهیزگار از قلب لشکر خروشان مانند ابر بهاری به یاری آمد.
هوش مصنوعی: ناگهان گرد و غباری از دشت برخاست که همهٔ دشت از آن تیره شد.
هوش مصنوعی: ارهنگ پولادوند ستمگر، با گرز و شمشیر و کلاهخود و کمند، پدیدار شد.
هوش مصنوعی: او با لشکر ترکان بدنهاد، شتابان و خروشان از راه اصفهان آمد.
هوش مصنوعی: به میدان نبرد رسید و خروشان به یاری ارجاسپ شاه شتافت.
هوش مصنوعی: ارجاسپ چون او را دید شاد شد و مانند شیر خشمگین با نیرو حمله کرد.
هوش مصنوعی: خورشید را از روی اسب بلند کرد، چنانکه گویی شکاری یا اژدهای نری را برمیدارد.
هوش مصنوعی: او را بر زمین زد تا دو دستش را ببندد، اما خورشید مانند شیر مست از جا برجست.
هوش مصنوعی: در این هنگام پاس پرهیزگار پهلوان نزد او رسید و دوباره او را سوار اسب کرد.
هوش مصنوعی: آن دو دلاور با ارجاسپ درآویختند و تیرهای کینه را مانند باران بر او باریدند.
هوش مصنوعی: آنگاه ارهنگ مانند ابر بهاری غران رسید و گرزی بر پاس پرهیزگار کوبید.
هوش مصنوعی: کلاهخود زرین از سر آن پهلوان نامدار افتاد و سر آن جهانجوی برهنه ماند.
هوش مصنوعی: آن دیو بدبخت و تیرهدل چنگال دراز کرد و گریبان هر دو پهلوان را گرفت و آنان را از جا کند.
هوش مصنوعی: ارهنگ آن دو پهلوان را با خواری برد و به بزرگان سپاه خود سپرد.
هوش مصنوعی: ارجاسپ شاه از میدان بیرون رفت و ارهنگ در میدان جنگ نعره میزد.
هوش مصنوعی: گرگوی و گرگین، دو پهلوان، مانند باد پیش تاختند و با آن دیو بدنژاد درگیر شدند.
هوش مصنوعی: ارهنگ بهسرعت گرز را از زین برداشت و مانند دود بهسوی گرگوی حمله برد.
هوش مصنوعی: آن ستمگر با نیرویی بسیار گرز را بر سر گرگوی دلاور کوبید.
هوش مصنوعی: ضربه چنان بود که مهرههای گردنش خرد شد و آن پهلوان در بند تن خود فرو افتاد و جان داد.
هوش مصنوعی: چون گرگوی کشته شد، گرگینِ دلاور بیدرنگ دست به گرز برد.
هوش مصنوعی: گرگین مانند اژدهایی نر با او درآویخت؛ اما شیر چگونه میتواند از چنگ اژدها رهایی یابد؟
هوش مصنوعی: از سپیدهدم تا هنگامی که خورشید بالا آمد نبرد ادامه داشت و آن دو بیشتاب و پیوسته با هم جنگیدند.
هوش مصنوعی: سرانجام ارهنگ، آن دیو تندخو، به خشم آمد و گرز را بالا برد.
هوش مصنوعی: چنان ضربهای بر سر گرگین پسر میلاد زد که گرگین به خود پیچید و فریاد کشید.
هوش مصنوعی: سر نامدار گرگین واژگون بر زمین افتاد و مغزش با خاک و خون آمیخت.
هوش مصنوعی: اردشیر چون این را از قلب سپاه دید، پیش آمد و دلیرانه با ارهنگ درگیر شد.
هوش مصنوعی: آن سوار چون رسید، زه بر کمان نهاد و تیری بر اسب آن دیو بدکار زد.
هوش مصنوعی: اسب تیزرو با تیر آن دلاور بر زمین افتاد و سوارش بیدرنگ از پشت آن پایین آمد.
هوش مصنوعی: ارهنگ دیو از اسب پایین جست و مانند شیری که به گورخر حمله کند به اردشیر هجوم برد.
هوش مصنوعی: آن دیوزادهٔ شیرشکار دست انداخت و بند کمر آن پهلوان شیرمانند را گرفت.
هوش مصنوعی: او را مانند کوهی بهسرعت از روی اسب بلند کرد و مانند دود نزد شاه ترکان برد.
هوش مصنوعی: آوای کرنا و نای جنگی چنان برخاست که شیر از ترس زهرهاش را باخت.
هوش مصنوعی: ارهنگ اردشیر را در آن جمع به ترکان سپرد و دوباره آن اهریمن برای کینهجویی به میدان بازگشت.
هوش مصنوعی: روئین، پسر گرگین، چون این را دید، بیدرنگ مانند دود بهسوی او تاخت.
هوش مصنوعی: او در میدان با دیو درآویخت، اما بخت از او برگشت و کارش تباه شد.
هوش مصنوعی: او هم در چنگال آن دیو گرفتار و دربند شد؛ رفتار روزگار و آسمان بلند چنین است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.