دل که دلداری ندارد دل نشاید خواندنش
نیست عاشق گر نباشد رسم جان افشاندنش
گرچه افتادست بر خاک رهش گلگون اشک
تا مجالی هست خواهیم از پی او راندنش
سهل باشد گر کنار ما گرفت از گریه آب
بر کنار آب چون گل گر توان بنشاندنش
سرو می گویند از آن قامت به حیرت مانده است
ز آنچه می گویند می ماند به بکجا ماندنش
خنده او میکشد ما را سرش بازیم و جان
زآنکه طفل است و به بازی میتوان خنداندنش
گر بخواهد عود پیش زلف و خالت عود سوز
چوب می باید نخستین آنگهی سوزاندنش
پیش روی بار از ناسوختن نرسد کمال
زاهدا تا کی ز آتش دم به دم ترساندنش



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: غزل با این حکم آغاز میشود که دل بیمعشوق دل نیست و عاشق باید جانفشانی کند. سپس شاعر اشک سرخ خود را به اسبی تشبیه میکند که در پی یار میتازد و آرزو دارد یار را مانند گلی بر کنار آب اشکش بنشاند. بیتهای میانی قامت یار را برتر از سرو میدانند و از جانبازی در برابر خندهٔ کودکانهٔ او سخن میگویند. در پایان، کمال که سوختن در عشق را آرزو دارد، زاهد را سرزنش میکند که او را از آتش دوزخ میترساند.
هوش مصنوعی: دلی که معشوقی ندارد شایستهٔ نام دل نیست. کسی که آیین جانفدا کردن برای معشوق را نداشته باشد، عاشق نیست.
هوش مصنوعی: اگرچه اشک سرخ ما که مانند اسب گلگون است بر خاک راه معشوق افتاده، تا فرصت هست آن را به دنبال او میتازانیم. یعنی تا جان داریم در پی او اشک میریزیم.
هوش مصنوعی: اگر آغوش و دامن ما از گریه پر از آب شده، باکی نیست، به شرط آنکه بتوان معشوق را مانند گلی بر کنار این آب نشاند. شاعر با دو معنای «کنار» (آغوش و لب آب) بازی میکند.
هوش مصنوعی: میگویند سرو از دیدن قامت معشوق حیران مانده است. ایستادن بیحرکت سرو در یک جا گواه درستی همین سخن است.
هوش مصنوعی: خندهٔ معشوق ما را از شوق میکشد، پس سر و جان خود را در بازی میبازیم، زیرا او کودک است و با بازی میتوان او را خنداند.
هوش مصنوعی: اگر عود بخواهد پیش زلف و خال تو بسوزد و خوشبو شود، باید نخست چوب بخورد و خوار شود و سپس سوزانده شود. شاعر با معنای «چوب» (هم چوب عود و هم ضربهٔ چوب) بازی میکند.
هوش مصنوعی: کمال در برابر روی یار تنها از این میترسد که نسوزد. ای زاهد، تا کی میخواهی او را مدام از آتش دوزخ بترسانی؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.