خورشید کسری تاج بین ایوان نو پرداخته
یک اسبه بر گوی فلک میدان نو پرداخته
عیسی کده خرگاه او وز دلو یوسف چاه او
در حوت یونس گاه او برسان نوپرداخته
این علت جان بین همی، علت‌زدای عالمی
سرسام وی را هردمی درمان نو پرداخته
ابر از هوا بر گل چکان ماند به زنگی دایگان
در کام رومی بچگان پستان نو پرداخته
برده به چارم منظره، مهره برون از ششدره
نزل جهان را از بره، صد خوان نو پرداخته
هان شاخ دولت بنگرش کامسال نیک آمد برش
چون باربد مرغ از برش دستان نو پرداخته
شاه فلک بر گاه نو داده جهان را جاه نو
چون حصن دین را شاه نو بنیان نو پرداخته
هان النثار ای قوم هان جان مژده خواهید از مهان
کاینک سر شروان‌شهان ایوان نو پرداخته
بنموده اخترتان هنر، بخشیده افسرتان ظفر
اقبال خسروتان ز فر، کیهان نو پرداخته
خسرو جلال الدین سزد دارای شروان این سزد
بزمش سپهر آئین سزد دوران نو پرداخته
قصرش گلستان ارم، صدرش دبستان کرم
در هر شبستان از نعم بستان نو پرداخته
ایوانش را کز کعبه بیش، احسانش زمزم رانده پیش
از بوقبیس حلم خویش ارکان نو پرداخته
محراب خضر ایوان او، به ز آب حیوان خان او
در هر شکارستان او، حیوان نو پرداخته
فراش صدرش هر شهی، بهر چنین میدان‌گهی
چرخ از مه نو هر مهی چوگان نو پرداخته
گردون چو طاقی از برش، بسته نطاقی بر درش
در هر رواقی از زرش، برهان نو پرداخته
هر خاک پایش قبله‌ای، هر آب‌دستش دجله‌ای
هر بذل او در بذله‌ای، صد کان نو پرداخته
اشکال دولت کرده حل، بر تیرش از روی محل
این سبز پنگان از زحل، پیکان نو پرداخته
کلکش ابد را قهرمان بهر دواتش هر زمان
هست از فم الحوت آسمان دندان نو پرداخته
چون از لعاب شیر نر، دندان گاو است آب‌خور
تیغش بر اعدا از سقر، زندان نو پرداخته
باد از بقا حصن تنش، وز گرز البرز افکنش
بر حصن جان دشمنش، غضبان نو پرداخته
حکمش ولیعهد قدر، پیکانش سلطان ظفر
تیرش ز طغرای هنر فرمان نو پرداخته
تریاق عدلش هر دمی اکسیر جان عالمی
خاقانی از مدحش همی دیوان نو پرداخته
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر در مدح جلال‌الدین شروان‌شاه سروده شده و صفات و ویژگی‌های مثبت او را توصیف می‌کند. شاعر به قدرت و عظمت او اشاره می‌کند و او را چون خورشید درخشان می‌داند که به زندگی مردم روشنی و نعمت می‌بخشد. در این مدح، یغماگری او، کرامت و بخشش‌های بی‌پایانش، و عدالتش ستوده می‌شود. همچنین از شکوه قصر و همایون بودن او صحبت می‌کند و او را به عنوان قهرمان و حامی مردم معرفی می‌نماید. شاعر در نهایت اعلام می‌کند که این مدح و ستایش‌ها از شایستگی‌ها و افتخارات جلال‌الدین نشأت می‌گیرد.
هوش مصنوعی: خورشید مانند تاج کسری (پادشاهی ساسانی) در ایوانی که به تازگی ساخته شده است، می‌درخشد و یک اسب سوار بر گردونه‌ای که در آسمان (فلک) به تازگی مجهز شده، قرار دارد.
هوش مصنوعی: عیسای ناصری در خرگاه او (جای او) است و زندگیش شبیه یوسف است که در چاه قرار گرفته و جایی که یونس در دامن دریا بوده، به خوشبختی تازه‌ای رسیده است.
هوش مصنوعی: جلال‌الدین شروان شاه همچون دلیلی است که جان انسان‌ها را روشن می‌کند. او موجب آرامش جهانیان بوده و همواره در هر زمانی راه‌حل‌های تازه‌ای برای مشکلات ارائه می‌دهد.
هوش مصنوعی: ابرها مانند دایی‌های زنگی هستند که بر گل‌ها می‌بارند و در کام بچه‌های رومی، شیر تازه سرازیر شده است. این تصویر، زیبایی و طراوت باران را به طور نمادین به نمایش می‌گذارد.
هوش مصنوعی: منظره‌ای را که در آن چهارچوبی از زیبایی‌ها وجود دارد، درست مانند مهره‌ای که از چنگال تاریکی خارج شده، برای جهان روشنایی و نوآوری (حضوری تازه) به ارمغان آورده است.
هوش مصنوعی: ای شاخ دولت، به او نگاه کن که به خوشی و کامیابی رسیده است؛ مانند باربد، نوازندهٔ معروف، گویی که با دستان جدید و زیبا، هنر خود را ارائه می‌دهد.
هوش مصنوعی: جلال‌الدین شروان شاه، که به عنوان پادشاهی جدید و با جایگاه شایسته معرفی شده، به زمین و زمان قدرت و سلطنت تازه‌ای بخشیده است. او مانند یک قلعهٔ جدید دین را به وجود آورده و بنای نوینی بنا کرده است.
هوش مصنوعی: ای مردم، به من توجه کنید! خبر خوشی برای شما دارم؛ زیرا اینک کاخ و بارگاه جلال‌الدین شروان‌شاه، به شکلی نو و زیبا ساخته شده است.
هوش مصنوعی: استعداد و هنر شما را درخشان کرده و به شما پیروزی بخشیده است؛ نیکبختی و کامیابی پادشاه‌تان از عالم بالا فرستاده شده و دوران نوینی برای شما رقم زده است.
هوش مصنوعی: جلال‌الدین، شاه شروان، شایسته است و بر او می‌بالند، این جشن و میهمانی‌اش نیز شایسته است، همان‌گونه که آسمان درخشان و زیبا جلوه‌گری می‌کند. زمانه نیز به او رونق و تازگی بخشیده است.
هوش مصنوعی: قصر او مانند گلستان ارم است و جایگاه او محلی برای فضیلت و سخاوت شده است؛ در هر شبستان (اتاق) این قصر، نعمت‌هایی از باغ جدید فراهم آمده است.
هوش مصنوعی: ایوان جلال‌الدین شروان شاه بزرگ‌تر و باارزش‌تر از کعبه است و احسان و نیکی او همچون زمزمی است که به سمت او جاری می‌شود. پیش از داستان بوقبیس (مردی شریف که حکمت و حلم داشت)، صفات نیک او به وضوح به چشم می‌خورد.
هوش مصنوعی: محراب خضر، که فضایی روحانی و معنوی است، در ایوان جلال‌الدین شروان‌شاه است. این ایوان برتر از آب حیات است و در هر مکان شکار او، نوعی موجود نو به تصویر کشیده شده است.
هوش مصنوعی: فراش (رنگ و شکل) آسمان برای هر پادشاهی که در چنین میدان‌هایی حضور دارد، مانند مه نو (چاله‌ای از نور) در آسمان بهاری است که برای هر ماه جدید بازی چوگان تازه‌ای آماده کرده است.
هوش مصنوعی: آسمان مانند سقفی بر بالای سر او است که برای او سرپوشی از طلا ساخته‌اند و در هر گوشه‌ای از این سقف طلایی، رهایی و آزادی تازه‌ای وجود دارد.
هوش مصنوعی: هر جایی که خاک پای جلال‌الدین شروان شاه به زمین بیفتد، به عنوان قبله‌ای مقدس محسوب می‌شود. هر آبی که از دستان او جاری شود، به اندازهٔ رود دجله ارزش دارد. هر بخششی که از او انجام می‌شود، به قدری ارزنده و با ارزش است که صد معدن و منبع جدید را به یاد می‌آورد.
هوش مصنوعی: دولت، بر تیر او، گره و مشکلی ایجاد کرده است و این تیر از روی چهرهٔ زیبا به سمت او رها می‌شود. این تیر سبز که از زحل (سیاره‌ای که به دلیل رنگ سبز معروف است) منشا گرفته، به شکل پیکانی نو فرم‌گرفته است.
هوش مصنوعی: توجه به هوش و توانمندی جلال‌الدین شروان شاه، او را قهرمان زمانه خود معرفی می‌کند و به مشکلات و چالش‌ها که هر لحظه با آنها روبروست، اشاره دارد. همچنین وجود دندان‌های نو از فم الحوت (خرچنگ) در آسمان به نمادی از قدرت و تسلط او بر امور اشاره دارد.
هوش مصنوعی: دندان گاو به خاطر لعاب شیر نر، شبیه تیغی است که بر دشمنان مثل آب خنک می‌خورد و زندان سقر (جای عذابی در دنیای پس از مرگ) را به یاد می‌آورد.
هوش مصنوعی: جانی که از بقا و استقامتش مانند قلعه‌ای محکم است، با نیروی بازویش که مانند گرز کوهستان البرز بر سر دشمنانش فرود می‌آید، خشمگین و آماده نبرد است.
هوش مصنوعی: حکم او همانند ولیعهدی با ارزش است، پیکانش نمادی از پیروزی و تیرش نشانی از نشان هنری است که به نوبت تازه‌ای اشاره دارد.
هوش مصنوعی: عدل جلال‌الدین شروان شاه همچون تریاقی است که در هر لحظه جان همه جهان را نجات می‌دهد و خاقانی به خاطر فضایل او، دیوان شعری جدید در ستایشش سروده است.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیه‌ای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.