دلم ز هجر خراسان ازان هراسان است
که بحر فقر و محیط فنا خراسان است
نخست گوهر از آن بحر شاه بسطامی ست
که قطب زنده دلان و خداشناسان است
بکش لباس رعونت که شیخ خرقانی
ستاده خرقه به کف بهر بی لباسان است
بگو سپاس مهین عارفی که در مهنه ست
که عشق در پی آزار ناسپاسان است
به گوش جان بشنو نکته های پیر هرات
که مشکلات طریق از بیانش آسان است
چو کاس خویش شکستی بیا که ساقی جام
نهاده باده به دست شکسته کاسان است
گدایی درشان پیشه کرده ای جامی
به جز تو کیست گدایی که پادشاسان است



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: جامی در این غزل خراسان را دریای فقر و فنا میخواند و از دوری آن بیمناک است. سپس یکایک بزرگان عرفان خراسان را با بازیهای لفظی یاد میکند: بایزید بسطامی، ابوالحسن خرقانی، ابوسعید ابوالخیر در مهنه، خواجه عبدالله انصاری پیر هرات و شیخ احمد جام. در پایان، گدایی بر درگاه این مشایخ را برای خود مایهٔ پادشاهی میشمارد.
هوش مصنوعی: دلم از دوری خراسان میترسد و پریشان است، زیرا خراسان دریای فقر و اقیانوس فنای عرفانی است و بزرگان طریقت از آنجا برخاستهاند. میان «خراسان» و «هراسان» بازی لفظی هست.
هوش مصنوعی: نخستین گوهر آن دریا بایزید بسطامی است که قطب زندهدلان و خداشناسان است.
هوش مصنوعی: جامهٔ خودپسندی و غرور را از تن بیرون کن، زیرا شیخ ابوالحسن خرقانی خرقه در دست ایستاده تا آن را بر کسانی بپوشاند که از لباس خودی برهنه شدهاند. میان «خرقانی» و «خرقه» بازی لفظی هست.
هوش مصنوعی: عارف بزرگی را که در مهنه آرمیده است، یعنی ابوسعید ابوالخیر، سپاس بگزار، زیرا عشق ناسپاسان را آزار میدهد و رنجه میکند.
هوش مصنوعی: سخنان باریک پیر هرات، خواجه عبدالله انصاری، را با گوش جان بشنو، زیرا دشواریهای راه سلوک با بیان او آسان میشود.
هوش مصنوعی: اگر کاسهٔ وجود خود را شکستی، یعنی خودی را رها کردی، بیا که ساقی جام، شیخ احمد جام، باده را به دست شکستهکاسهها داده است. میان «جام» و «کاسه» و «باده» بازی لفظی هست.
هوش مصنوعی: ای جامی، تو گدایی بر درگاه این بزرگان را پیشهٔ خود کردهای. جز تو کدام گداست که مانند پادشاهان باشد؟ یعنی گدایی این درگاه مایهٔ سربلندی و شاهی است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.