بخش ۵۴ - کشیدن سرهنگان یوسف را علیه السلام به جانب زندان و گواهی دادن طفل شیرخواره به پاکی وی و گذاشتن وی
چو یوسف را گرفت آن مرد سرهنگ
به محنتگاه زندان کرد آهنگ
به تنگ آمد دل یوسف ازان درد
نهان روی دعا در آسمان کرد
که ای دانا به اسرار نهانی
تو را باشد مسلم راز دانی
دروغ از راست پیش توست ممتاز
که داند جز تو کردن کشف این راز
ز نور صدق چون دادی فروغم
منه تهمت به گفتار دروغم
گواهی بگذران بر دعوی من
که صدق من شود چون صبح روشن
ز شست همت کشور گشایش
چو آمد بر هدف تیر دعایش
در آن مجمع زنی خویش زلیخا
که بودی روز و شب پیش زلیخا
سه ماهه کودکی بر دوش خود داشت
چو جان بگرفته در آغوش خود داشت
چو سوسن بر زبان حرفی نرانده
ز طومار بیان حرفی نخوانده
فغان زد کای عزیز آهسته تر باش
ز تعجیل عقوبت بر حذر باش
سزاوار عقوبت نیست یوسف
به لطف و مرحمت اولیست یوسف
عزیز از گفتن کودک عجب ماند
سخن با او به قانون ادب راند
که ای ناشسته لب زآلایش شیر
خدایت کرده تلقین حسن تقریر
بگو روشن که این آتش که افروخت
کزانم پرده عز و شرف سوخت
بگفتا من نیم نمام و غماز
که گویم با کسی راز کسی باز
ز غمازیست مشک چین سیه روی
که از صد پرده بیرون می دهد بوی
ببین در تازه گلهای بهاری
که خندان و خوشند از پرده داری
نیم غماز لیکن گر بدانی
بگویم با تو این راز نهانی
برو در حال یوسف کن نظاره
که پیراهن چه سانش گشته پاره
گر از پیش است در پیراهنش چاک
زلیخا را بود دامن ازان پاک
ندارد دعوی یوسف فروغی
همی گوید برای خود دروغی
ور از پس چاک شد پیراهن او
بود پاک از خیانت دامن او
دروغ است آنچه می گوید زلیخا
نه راه صدق می پوید زلیخا
عزیز از طفل چون گوش سخن کرد
روان تفتیش حال پیرهن کرد
چو دید از پس دریده پیرهن را
ملامت کرد آن مکاره زن را
که دانستم که این کید از تو بوده ست
بر آن آزاده این قید از تو بوده ست
چه کید است این که پیش آوردی آخر
چه بد بود این که با خود کردی آخر
ز راه ننگ و نام خویش گشتی
طلبگار غلام خویش گشتی
پسندیدی به خود این ناپسندی
وز آن پس جرم آن بر وی فکندی
ز کید زن دل مردان دو نیم است
زنان را کیدهایی بس عظیم است
عزیزان را کند کید زنان خوار
به کید زن بود دانا گرفتار
ز مکر زن کسی عاجز مبادا
زن مکاره خود هرگز مبادا
برو زین پس به استغفار بنشین
ز خجلت روی در دیوار بنشین
به گریه گرم کن هنگامه خویش
بشو زین حرف ناخوش نامه خویش
تو ای یوسف زبان زین راز در بند
به هر کس گفتن این راز مپسند
همین بس در سخن چالاکی تو
که روشن گشت بر ما پاکی تو
قدم از راه غمازی بدر نه
که باشد پرده پوش از پرده در به
عزیز این گفت و بیرون شد ز خانه
به خوشخویی سمر شد در زمانه
تحمل دلکش است اما نه چندین
نکو خویی خوش است اما نه چندین
چو مرد از زن به خوشخویی کشد بار
ز خوشخویی به دیوثی رسد کار
مکن در کار زن چندان صبوری
که افتد رخنه در سد غیوری



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: یوسف به دستور سرهنگ به زندان برده میشود و در دلش ناله و دعا میکند که ای خدا، حقیقتها را تو میدانی. در این میان، زلیخا با کودک شیردهاش به محل میآید و خواهان دفاع از یوسف میشود. کودک به خواسته مادرش پاسخی نمیدهد اما در نهایت پیراهن یوسف را بررسی میکنند و مشخص میشود که او بیگناه است. زلیخا به تقلب و مکرش متهم میشود و یوسف به عنوان فردی پاک شناخته میشود. در انتها، پیامدهای تعاملات مردان و زنان و حفظ حریم غیورت در روابط بیان میشود.
هوش مصنوعی: وقتی آن مأمور و سرهنگ یوسف را دستگیر کرد، او را به سوی زندان که جای رنج و سختی است برد.
هوش مصنوعی: دل یوسف از این درد و ستم به تنگ آمد و پنهانی رو به آسمان کرد و دعا کرد.
هوش مصنوعی: گفت: ای خدایی که به رازهای پنهان آگاهی، دانستن رازها بهراستی تنها از آنِ توست.
هوش مصنوعی: نزد تو دروغ از راست جداست و آشکار؛ جز تو چه کسی میتواند این راز را آشکار کند؟
هوش مصنوعی: اکنون که مرا با نور راستی روشن کردهای، نگذار به دروغگویی متهم شوم.
هوش مصنوعی: گواهی بر ادعای من پدید آور تا راستیام مانند صبح روشن و آشکار شود.
هوش مصنوعی: چون تیر دعای او که از کمان همتِ گرهگشایش رها شده بود به هدف اجابت رسید، (این ماجرا روی داد).
هوش مصنوعی: در آن جمع زنی از خویشان زلیخا بود که شب و روز همراه و ملازم زلیخا بود.
هوش مصنوعی: او کودکی سهماهه را بر دوش داشت و مانند جان در آغوشش گرفته بود.
هوش مصنوعی: آن کودک مانند گل سوسن که زبان دارد اما سخن نمیگوید، هنوز هیچ حرفی بر زبان نیاورده و چیزی از سخن گفتن نیاموخته بود.
هوش مصنوعی: کودک ناگهان فریاد زد: ای عزیز، آرامتر باش و از شتاب در کیفر دادن بپرهیز.
هوش مصنوعی: یوسف سزاوار کیفر نیست؛ او شایستهٔ مهربانی و لطف است.
هوش مصنوعی: عزیز مصر از سخن گفتن کودک شگفتزده شد و با ادب با او سخن گفت.
هوش مصنوعی: گفت: ای کودکی که هنوز لبت از شیر پاک نشده، خدا به تو نیکو سخن گفتن آموخته است.
هوش مصنوعی: آشکارا بگو این آتش فتنه را چه کسی برافروخت که پردهٔ عزت و آبروی مرا سوزاند.
هوش مصنوعی: کودک گفت: من سخنچین و افشاگر نیستم که راز کسی را برای دیگری بازگو کنم.
هوش مصنوعی: مشک ختن به سبب همین رازفاشی است که سیاهروی شده است، زیرا از پشت صد پرده هم بویش را بیرون میدهد.
هوش مصنوعی: در عوض گلهای تازهٔ بهاری را ببین که چون در غنچه پردهپوش و رازدارند، خندان و خوشحالاند.
هوش مصنوعی: من سخنچین نیستم، اما اگر بخواهی بفهمی، راهی برای دانستن این راز پنهان به تو میگویم.
هوش مصنوعی: برو و فوراً به یوسف نگاه کن که پیراهنش چگونه پاره شده است.
هوش مصنوعی: اگر پیراهن او از جلو پاره شده باشد، زلیخا بیگناه و پاکدامن است.
هوش مصنوعی: (ادامهٔ سخن کودک شیرخوار:) اگر پیراهن یوسف از جلو پاره شده باشد، ادعای یوسف اعتباری ندارد و او به سود خود دروغ میگوید.
هوش مصنوعی: و اگر پیراهنش از پشت پاره شده باشد، دامن یوسف از خیانت پاک است.
هوش مصنوعی: در آن صورت آنچه زلیخا میگوید دروغ است و او راه راستی را نمیپیماید.
هوش مصنوعی: عزیز مصر چون سخن کودک را شنید، بیدرنگ به بررسی وضع پیراهن یوسف پرداخت.
هوش مصنوعی: وقتی دید پیراهن از پشت دریده شده، آن زن حیلهگر را سرزنش کرد.
هوش مصنوعی: گفت: دانستم که این نیرنگ کار تو بوده و این بند و گرفتاری را تو بر آن جوان آزاده نهادهای.
هوش مصنوعی: این چه نیرنگی بود که به کار بستی و چه بدی بود که با خودت کردی؟
هوش مصنوعی: از راه شرم و آبروی خود بیرون رفتی و خواهان غلام خودت شدی.
هوش مصنوعی: این کار ناپسند را برای خود پسندیدی و سپس گناهش را به گردن یوسف انداختی.
هوش مصنوعی: از نیرنگ زن دل مردان دوپاره و پریشان است؛ زنان نیرنگهای بسیار بزرگی دارند.
هوش مصنوعی: نیرنگ زنان بزرگان و عزیزان را خوار میکند و مرد دانا هم به دام حیلهٔ زن گرفتار میشود.
هوش مصنوعی: کاش هیچکس در برابر مکر زن درمانده نشود و کاش زن حیلهگر هرگز وجود نداشته باشد.
هوش مصنوعی: (خطاب به زلیخا:) از این پس برو به توبه و آمرزشخواهی بنشین و از شرم روی به دیوار کن.
هوش مصنوعی: با گریستن بساط خود را گرم کن و نامهٔ اعمالت را از این گناه زشت بشوی.
هوش مصنوعی: و تو ای یوسف، زبانت را از گفتن این راز ببند و روا مدان که آن را به کسی بگویی.
هوش مصنوعی: همین اندازه زیرکی و توانایی تو در سخن بس است که پاکیات برای ما آشکار شد.
هوش مصنوعی: از راه سخنچینی و افشاگری دور شو، زیرا پردهپوش از پردهدر بهتر است.
هوش مصنوعی: عزیز این را گفت و از خانه بیرون رفت و به خوشخویی و نرمی در روزگار زبانزد شد.
هوش مصنوعی: (سخن شاعر:) بردباری دلپذیر است اما نه تا این اندازه؛ خوشخویی نیکوست اما نه این همه.
هوش مصنوعی: وقتی مرد از روی خوشخویی بار خطای زن را تحمل کند، کار از خوشخویی به بیغیرتی میکشد.
هوش مصنوعی: در کار زن آنقدر شکیبایی مکن که در دیوار غیرتت شکاف بیفتد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.