بخش ۱۰ - غفلت قیصر در طیسفون، شبیخون شبانهٔ شاپور و گرفتار کردن قیصر و نامدارانش
بسی برنیامد برین روزگار
که شد مردم لشکری شش هزار
فرستاد شاپور کارآگهان
سوی طیسفون کاردیده مهان
بدان تا ز قیصر دهند آگهی
ازان برز درگاه با فرهی
برفتند کارآگهان ناگهان
نهفته بجستند کار جهان
بدیدند هرگونه بازآمدند
بر شاه گردنفراز آمدند
که قیصر ز می خوردن و از شکار
همی هیچ نندیشد از کارزار
سپاهش پراگنده از هر سوی
به تاراج کردن به هر پهلوی
نه روزش طلایه نه شب پاسبان
سپاهش همه چون رمه بیشبان
نبیند همی دشمن از هیچ روی
پسند آمدش زیستن برزوی
چو شاپور بشنید زان شاد شد
همه رنجها بر دلش باد شد
گزین کرد ز ایرانیان سه هزار
زرهدار و برگستوان ور سوار
شب تیره جوشن به بر در کشید
سپه را سوی طیسفون برکشید
به تیره شبان تیز بشتافتی
چو روشن شدی روی برتافتی
همی راندی در بیابان و کوه
بران راه بیراه خود با گروه
فزون از دو فرسنگ پیش سپاه
همی دیدهبان بود بیراه و راه
چنین تا به نزدیکی طیسفون
طلایه همی راند پیش اندرون
به لشکر گه آمد گذشته دو پاس
ز قیصر نبودش به دل در هراس
ازان مرز بشنید آواز کوس
غو پاسبانان چو بانگ خروس
پر از خیمه یک دشت و خرگاه بود
ازان تاختن خود که آگاه بود
ز می مست قیصر به پردهسرای
ز لشکر نبود اندران مرز جای
چو گیتی چنان دید شاپور گرد
عنان کیی بارگی را سپرد
سپه را به لشکرگه اندر کشید
بزد دست و گرز گران برکشید
به ابر اندر آمد دم کرنای
جرنگیدن گرز و هندی درای
دهاده برآمد ز هر پهلوی
چکاچاک برخاست از هر سوی
تو گفتی همی آسمان بترکید
ز خورشید خون بر هوا برچکید
درفشیدن کاویانی درفش
شب تیره و تیغهای بنفش
تو گفتی هوا تیغ بارد همی
جهان یکسره میغ دارد همی
ز گرد سپه کوه شد ناپدید
ستاره همی دامن اندرکشید
سراپردهٔ قیصر بیهنر
همی کرد شاپور زیر و زبر
به هر گوشهای آتش اندر زدند
همی آسمان بر زمین بر زدند
سرانجام قیصر گرفتار شد
وزو اختر نیک بیزار شد
وزان خیمهها نامداران اوی
دلیر و گزیده سواران اوی
گرفتند بسیار و کردند بند
چنین است کردار چرخ بلند
گهی زو فراز آید و گه نشیب
گهی شادمانی و گاهی نهیب
بیآزاری و مردمی بهترست
کرا کردگار جهان یاورست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
شاپور قیصر
هوش مصنوعی: شاپور ذوالاکتاف، پادشاه ایران، به طیسفون حملهای شبانه میکند در حالی که قیصر به میخوری و شکار مشغول است و از وضعیت لشکرش غافل است. شاپور با سههزار نیروی زرهدار و سوار، به سمت طیسفون حرکت میکند و در تاریکی شب به لشکر قیصر حمله میکند. قیصر بیخبر از خطر، در بینظمی و مستی سپاهش پراکنده شده است. در این نبرد، شاپور به موفقیت میرسد و قیصر و نامدارانش را اسیر میکند، بهویژه در شرایطی که آسمان به مانند در حال ترکیدن و جنگی پرجوش و خروش به نظر میرسد. این داستان نشاندهنده تأثیر دیریاز و تقدیر است که گاه انسان را به اوج میبرد و گاه به قعر میکشاند.
هوش مصنوعی: در این زمان، در روزگار شاپور ذوالاکتاف، دیگر مشخص نشد که چه بر سر مردم آمد که فقط شش هزار نفر از آنها به لشکر پیوستند.
هوش مصنوعی: شاپور کاردان و باهوش افرادی را به سوی طیسفون فرستاد تا اوضاع را زیر نظر داشته باشند و از وضعیت نیکان و بزرگزادهها باخبر شوند.
هوش مصنوعی: برای اینکه به قیصر اطلاع دهند، از آن برز (نخست وزیر یا مقام بلندپایه) در درگاه با دانش و فهم کمک بگیرید.
هوش مصنوعی: کارشناسان و آگاهان به یکباره و بهطور ناگهانی از مکانهای پنهانی رفتند و به جستجوی اوضاع و احوال دنیا پرداختند.
هوش مصنوعی: همه دیدند که چگونه در جنگ، نتیجه به نفع آنها برگشت و به نزد شاه، که مردی بلندقد و با مقام است، آمدند.
هوش مصنوعی: قیصر به نوشیدن می و شکار مشغول بود و اصلاً فکر نمیکرد که در جنگ و درگیری چه خواهد گذشت.
هوش مصنوعی: سربازانش از هر طرف پراکنده شده و در حال غارت و چپاول هستند و به هیچ وجه توجهی به اوضاع ندارند.
هوش مصنوعی: نه روز، پیشاپیش لشکرش کسی را نمیبیند که خبر دهد، و نه شب، نگهبانی برای حفظ آن وجود دارد؛ سپاهش همه همچون گلهای از بیسرپرستان پراکنده و بیحرف و حدیث است.
هوش مصنوعی: دشمن نباید از هیچچیز راضی باشد، زیرا زندگی برزوی (مقصود از زندگی خوب و با شرافت) برای او پسندیده نیست.
هوش مصنوعی: وقتی شاپور از این خبر باخبر شد، خوشحال شد و تمام غصهها و رنجهایش از دلش رفت.
هوش مصنوعی: شاپور از میان ایرانیان سه هزار مرد زرهپوش و همچنین سوارکار انتخاب کرد.
هوش مصنوعی: در شب تاریک، جنگافزار (جوشن) را بر تن کرد و سپاه را به سمت طیسفون (پایتخت ساسانیان) حرکت داد.
هوش مصنوعی: در شب تار به سرعت حرکت کردی، اما وقتی که نور و روشنایی آمد، روی خود را برگرداندی.
هوش مصنوعی: در بیابان و کوه به پیش میتاختی و راه نادرست را با گروهت دنبال میکردی.
هوش مصنوعی: بیش از دو فرسنگ جلوتر از سپاه، دیدهبان در حالی که راه را گم کرده و مسیر درست را نمیدانست، ایستاده بود.
هوش مصنوعی: تا نزدیک طیسفون، گروه پیشرو به حرکت ادامه میدادند.
هوش مصنوعی: در زمان حمله به لشکر دشمن، دو بار از پاسهای نگهبانی قیصر عبور کردند و در دل قیصر هیچ ترسی حس نمیشد.
هوش مصنوعی: از آن مرز، صدای طبل نگهبانان مانند صدای خروس شنیده شد.
هوش مصنوعی: دشت و خرگاهی پر از خیمه بود، به دلیل تاخت و تاز شاپور ذوالاکتاف که از آن مطلع بود.
هوش مصنوعی: قیصر مست از شراب بود و در پردهسرا استراحت میکرد، به طوری که در لشکرش کسی در آن مرز باقی نمانده بود.
هوش مصنوعی: شاپور، وقتی دید که جهان (و اوضاع) چنین است، عنان (سرپرستی و فرماندهی) جنگ را به بارگی، که یکی از سران لشکرش بود، سپرد.
هوش مصنوعی: شاپور سپاه را به میدان جنگ فراخواند و با قدرت، شمشیر و گرز سنگینش را آماده نبرد کرد.
هوش مصنوعی: صدای کرنای جنگ مانند آوای رعد و برق در دل ابرها طنینانداز شد، و صدای به هم خوردن سلاحها و جنگافزارهای هندی نیز به گوش رسید.
هوش مصنوعی: از هر طرف صدای زیادی بلند شد و نور درخشانی درخشید که گویا از هر پهلو به آسمان میتابید.
هوش مصنوعی: تو گفتی که انگار آسمان شکست و خون از خورشید بر هوا بارید.
هوش مصنوعی: در این بیت اشاره به درفش کاویانی، که نماد قدرت و همبستگی ایرانیان است، و در کنار آن شب تیره و تیغهای بنفش وجود دارد. این توصیفها تصویرگر وضعیت خطرناک و نازیبای شب است که مطابق با درفش و سلاحهای بنفش نشاندهنده نبرد و مقابله با دشمنان است.
هوش مصنوعی: تو گفتی که هوا مانند تیغ میبارد و تمام جهان بهعنوان ابر میباشد.
هوش مصنوعی: سپاهیان (سپه) از دور غبار میکنند و بر کوه ناپدید میشوند، بهطوری که ستارهها هم بهنظر میرسد که دامن خود را میکشند و پنهان میشوند.
هوش مصنوعی: شاپور، در حال ضربه زدن به پناهگاه (یا چادر) بیهنر قیصر، آن را به هم ریخت و نابود کرد.
هوش مصنوعی: در هر سو آتش روشن کردند و آسمان را به زمین کوبیدند، نشاندهندهٔ شدت آتشسوزی و خرابی است.
هوش مصنوعی: در نهایت قیصر (امپراتور روم) اسیر شد و ستارهٔ بخت خوبش از او دور شد و دیگر به او کمک نکرد.
هوش مصنوعی: از خیمههای قیصر، نامداران و سواران شجاع و منتخب او بیرون آمدند.
هوش مصنوعی: بسیاری از نامداران و دلیران را اسیر کردند و این نشاندهندهٔ سرنوشت غیرقابل اجتناب و ناگواری است که چرخ زمان برای انسانها رقم میزند.
هوش مصنوعی: زمانی اوج میگیرد و زمانی پایین میآید؛ گاهی در زندگی شادی و خوشی هست و گاهی ناامیدی و سختی.
هوش مصنوعی: بیآزار بودن و رفتار نیکو از همگان بالاتر است، زیرا که خداوند پشتیبان چنین افرادی است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.