بخش ۱۶ - وعدهٔ داد و بخشش بهرام، پذیرش شاهی او و نهادن تاج میان دو شیر
گذشت آن شب و بامداد پگاه
بیامد نشست از بر گاه شاه
فرستاد و ایرانیان را بخواند
ز روز گذشته فراوان براند
به آواز گفتند پس موبدان
که هستی تو داناتر از بخردان
به شاهنشهی در چه پیش آوری
چو گیری بلندی و کنداوری
چه پیش آری از داد و از راستی
کزان گم شود کژی و کاستی
چنین داد پاسخ به فرزانگان
بدان نامداران و مردانگان
که بخشش بیفزایم از گفتوگوی
بکاهم ز بیدادی و جست و جوی
کسی را کجا پادشاهی سزاست
زمین را بدیشان ببخشیم راست
جهان را بدارم به رای و به داد
چو ایمن کنم باشم از داد شاد
کسی را که درویش باشد به نیز
ز گنج نهاده ببخشیم چیز
گنه کرده را پند پیش آوریم
چو دیگر کند بند پیش آوریم
سپه را به هنگام روزی دهیم
خردمند را دلفروزی دهیم
همان راست داریم دل با زبان
ز کژی و تاری بپیچم روان
کسی کو بمیرد نباشدش خویش
وزو چیز ماند ز اندازه بیش
به درویش بخشم نیارم به گنج
نبندم دل اندر سرای سپنج
همه رای با کاردانان زنیم
به تدبیر پشت هوا بشکنیم
ز دستور پرسیم یکسر سخن
چو کاری نو افگند خواهم ز بن
کسی کو همی داد خواهد ز من
نجویم پراگندن انجمن
دهم داد آنکس که او داد خواست
به چیزی نرانم سخن جز به راست
مکافات سازم بدان را به بد
چنان کز ره شهریاران سزد
برین پاک یزدان گوای منست
خرد بر زبان رهنمای منست
همان موبد و موبد موبدان
پسندیده و کاردیده ردان
برین کار یک سال گر بگذرد
نپیچم ز گفتار جان و خرد
ز میراث بیزارم و تاج و تخت
ازان پس نشینم بر شوربخت
چو پاسخ شنیدند آن بخردان
بزرگان و بیداردل موبدان
ز گفت گذشته پشیمان شدند
گنه کارگان سوی درمان شدند
به آواز گفتند یک با دگر
که شاهی بود زین سزاوارتر
به مردی و گفتار و رای و نژاد
ازین پاکتر در جهان کس نزاد
ز داد آفریدست ایزد ورا
مبادا که کاری رسد بد ورا
به گفتار اگر هیچ تاب آوریم
خرد را همی سر به خواب آوریم
همه نیکویها بیابیم ازوی
به خورد و به داد اندر آریم روی
بدین برز بالا و این شاخ و یال
به گیتی کسی نیست او را همال
پس پشت او لشکر تازیان
چو منذرش یاور به سود و زیان
اگر خود بگیرد سر گاه خویش
به گیتی که باشد ز بهرام بیش
ازان پس ز ایرانیانش چه باک
چه ما پیش او در چه یک مشت خاک
به بهرام گفتند کای فرمند
به شاهی توی جان ما را پسند
ندانست کس در هنرهای تو
به پاکی تن و دانش و رای تو
چو خسرو که بود از نژاد پشین
به شاهی برو خواندند آفرین
همه زیر سوگند و بند وییم
که گوید که اندر گزند وییم
گرو زین سپس شاه ایران بود
همه مرز در چنگ شیران بود
گروهی به بهرام باشند شاد
ز خسرو دگر پاره گیرند یاد
ز داد آن چنان به که پیمان تست
ازان پس جهان زیر فرمان تست
بهانه همان شیر جنگیست و بس
ازین پس بزرگی نجویند کس
بدان گشت بهرام همداستان
که آورد او پیش ازین داستان
چنین بود آیین شاهان داد
که چون نو بدی شاه فرخنژاد
بر او شدی موبد موبدان
ببردی سه بینادل از بخردان
همو شاه بر گاه بنشاندی
بدان تاج بر آفرین خواندی
نهادی به نام کیان بر سرش
بسودی به شادی دو رخ بر برش
ازان پس هرانکس که بردی نثار
به خواهنده دادی همی شهریار
به موبد سپردند پس تاج و تخت
به هامون شد از شهر بیداربخت
دو شیر ژیان داشت گستهم گرد
به زنجیر بسته به موبد سپرد
ببردند شیران جنگی کشان
کشنده شد از بیم چون بیهشان
ببستند بر پایهٔ تخت عاج
نهادند بر گوشهٔ عاج تاج
جهانی نظاره بران تاج و تخت
که تا چون بود کار آن نیکبخت
که گر شاه پیروز گردد برین
برو شهریاران کنند آفرین



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
بهرام گور کیخسرو (اشاره) گستهم منذر
هوش مصنوعی: پس از سپری شدن شب و بامداد، بهرام در حضور بزرگان و موبدان گرد هم آمد. او به آنان وعده داد که در سلطنت خود به برقراری عدالت و بخشش توجه خواهد کرد و بر اساس انصاف و رای درست، در کنار مردمی که درویش و نیازمندند، قرار میگیرد. بزرگترها پس از شنیدن سخنان بهرام به او ایمان آورده و تائید کردند که او شایستهترین فرد برای پادشاهی است. در نتیجه، تاج و تخت را به او سپردند و برای او دو شیر جنگی آوردند و او را به عنوان شاه جدید ایران معرفی کردند، در حالی که مردم امید به دورانی پر از داد و انصاف داشتند.
هوش مصنوعی: صبح روز بعد از آن شب گذشت، و بامداد که برآمد، شاه بر تخت نشسته بود.
هوش مصنوعی: بهرام به همه ایرانیان فرمان داد تا جمع شوند و از وقایع روز گذشته به خوبی آگاه شوند.
هوش مصنوعی: موبدان به صدای بلند گفتند که تو از خردمندان، داناتر و باخبرتری.
هوش مصنوعی: وقتی به مقام سلطنت میرسی، چه چیزی میتوانی به دیگران ارائه دهی؟ آیا میتوانی قدرتمند و با اراده باشی؟
هوش مصنوعی: از انصاف و درستکاری خود چه سودی به دست میآوری که در نتیجهٔ آن ظلم و نقصانی از بین برود و ناپسندیها از میان برود؟
هوش مصنوعی: او به فرزانگان، یعنی افراد دانا و عاقل، و نیز به نامداران و مردان بزرگ پاسخی داد، که نشاندهندهٔ توجه و احترام به آنهاست.
هوش مصنوعی: من میخواهم با بخشش بیشتر، از گفتوگوهایی که بر سر بیداد و ستم است، کاسته و آن را کم کنم.
هوش مصنوعی: اگر کسی باشد که شایستهٔ پادشاهی باشد، زمین را به او بهحق عطا کنیم.
هوش مصنوعی: اگر دنیا را بر اساس عقل و عدالت اداره کنم، وقتی که مردم را در امنیت و آرامش قرار دهم، خودم نیز از برپایی عدالت خوشحال خواهم بود.
هوش مصنوعی: اگر کسی باشد که فقیر و بیچاره است، ما از گنج و ثروت خود به او کمک میکنیم و چیزی به او میدهیم.
هوش مصنوعی: اگر کسی مرتکب خطا شود، ابتدا او را نصیحت میکنیم و اگر دوباره همان خطا را تکرار کرد، مجازاتش میکنیم.
هوش مصنوعی: به هنگام روزی، به سربازان و رزمندگان (سپه) آگاهی و تدبیر میدهیم و به افراد فرزانه و دانشمند، شادی و خوشی عطا میکنیم.
هوش مصنوعی: ما باید فکر و احساسمان را با حرفهایمان هماهنگ کنیم و از دروغ و نجزگی دوری کنیم.
هوش مصنوعی: کسی که بمیرد، دیگر خویشی برایش نمیماند و از او چیزی به جا نمیماند که بیشتر از اندازهاش باشد.
آن را به گنج اضافه نمی کنم بلکه به درویش می بخشم به این سرای گذران دل نمی بندم
هوش مصنوعی: ما همه تصیم گرفتهایم که با دانایان مشورت کنیم تا با تدبیر و اندیشه، غبار ناشناختهها را از میان برداریم و موانع را کنار بزنیم.
هوش مصنوعی: بهطور کلی، در این بیت اشاره به این است که قبل از هر اقدامی، باید با دقت و مشورت از کارشناسان و افراد با تجربه درباره موضوع صحبت کنیم، زیرا هر بار که کار تازهای آغاز میشود، باید از ریشه و اصل آن بررسی کنیم.
هوش مصنوعی: هر کسی که از من مهر و بخشش میطلبد، نمیخواهم که در جمع ما بیمورد صحبت کند و حاشیهسازی کند.
هوش مصنوعی: به کسی که درخواست عدالت کند، من پاسخ میدهم و هیچ سخنی جز حقیقت نمیگویم.
هوش مصنوعی: من مجازاتی برای او در نظر میگیرم به خاطر بدیاش، مانند مجازاتهایی که برای شهریاران شایسته است.
هوش مصنوعی: خداوند نیک و پاک برای من شاهد است و خرد و عقل من بر زبانم راهنمایی میکند.
هوش مصنوعی: موبد و موبدان (روحانیان بزرگ زرتشتی) همگی بر کار و منش خوب و قابل ستایش هستند و در کارهایشان باتجربه و هوشیارند.
هوش مصنوعی: اگر یک سال از این کار بگذرد، از نظر روح و خرد، از آنچه گفتم دور نخواهم شد و به آن پایبند میمانم.
هوش مصنوعی: من از ارث و ثروت و مقام مانند تاج و تخت بیزارم و از این پس در زندگیام بر بدبختیها تکیه میزنم.
هوش مصنوعی: وقتی آن خردمندان و بزرگان و موبدان با بیداری و هوشیاری پاسخ را شنیدند،
هوش مصنوعی: گناهکاران از گفتارشان پشیمان شدند و برای جبران اشتباهات خود به سمت درمان و اصلاح رویآوردند.
هوش مصنوعی: آنها به یکدیگر اعلام کردند که بهتری برای تصدی شاهی از این فرد (بهرام) وجود ندارد.
هوش مصنوعی: هیچکس در جهان از نظر شجاعت، سخنوری، هوش و نژاد به پاکی و برتری او نیست.
هوش مصنوعی: خدای بزرگ به خاطر داد و عدالت او را آفریده است، پس پادشاه نباید به کارهای بد و ناپسند رو آورد.
هوش مصنوعی: هر چند که در گفتار، شکیبایی و تحمل نشان دهیم، اما در دل خود، خرد و عقل را به خواب میبریم و به حقیقت نادیده میگیریم.
هوش مصنوعی: همه خوبیها را از او خواهیم یافت و با مهربانی و انصاف، چهرهاش را روشن و درخشان خواهیم کرد.
هوش مصنوعی: در اینجا اشاره به بهرام است که در دنیای هستی و در میان مردم بیهمتا و بینظیر است و هیچکس را همتراز و برابر با او نمیتوان یافت.
هوش مصنوعی: پس از او، لشکر تازیان بهمانند حامیاش در همه کارها، چه در پیروزی و چه در شکست، قرار دارد.
هوش مصنوعی: اگر بهرام خود بر تخت سلطنت بیاستد و بر دنیا پادشاهی کند، قهرمانتر از او در جهان وجود نخواهد داشت.
هوش مصنوعی: از آن پس از ایرانیان برای او هیچ ترسی نیست، چون ما برای او تنها یک توده خاک بیشتر نیستیم.
هوش مصنوعی: به بهرام گفتند: ای جوان زیبا، ما دلخوشیم که تو پادشاهی.
هوش مصنوعی: هیچکس در هنرها و فضیلتهای تو، شامل پاکی جسم و دانش و اندیشهات، چیزی نمیدانست.
هوش مصنوعی: خسرو، که از نسل پشین (پشین یکی از نژادهای باستانی ایرانیان است)، به عنوان پادشاه مورد تحسین و ستایش قرار گرفت.
هوش مصنوعی: همه ما به سوگند و عهد او (بهرام) متعهد هستیم که اگر او در خطر بیفتد، در کنار او خواهیم بود و از او دفاع خواهیم کرد.
هوش مصنوعی: پس از این، شاه ایران در اختیار بهرام بود و تمامی مرزها تحت تسلط شیران (دلاوران) قرار داشت.
هوش مصنوعی: گروهی از مردم بهرام را شاد میبینند و از خسرو (شاه قبلی) یاد میکنند و به یاد او میافتند.
هوش مصنوعی: از لطف و انصاف تو چنین باشد که پس از این، عالم زیر سلطه و حکومت تو خواهد بود.
هوش مصنوعی: بهانه برای توجه به یک جنگجوی بزرگ فقط به خاطر شجاعت و دلاوریاش است و بعد از این هیچکس به دنبال بزرگمنشی و مقام نخواهد بود.
هوش مصنوعی: بهرام به توافق و همدلی رسید و داستان را که پیشتر گفته بود، برای دیگران بازگو کرد.
هوش مصنوعی: آیین و روش شاهان این بود که وقتی پادشاهی تازه و خوشنشان به سلطنت میرسید، باید احترام و عدالت را رعایت کند.
هوش مصنوعی: موبد موبدان (رئیس روحانیان) بر او (بهرام) تسلط یافت و سه نفر از دانایان را به سوی او فرستاد.
هوش مصنوعی: شاه بر تخت نشاند و با آن تاج، او را ستایش و تحسین کرد.
هوش مصنوعی: به نام کیان، که اشاره به نام بزرگی و شکوه سلطنت است، تاجی را بر سر او گذاشتی و برای شادی او دو رخسار (صورت) را روشن و خوشحال کردی.
هوش مصنوعی: از این پس هر کسی که چیزی را به تو نزدیک کند یا هدیه بیاورد، تو به عنوان شاه باید آن را به خواسته او بدهی.
هوش مصنوعی: تاج و تخت را به موبد سپردند و بعد از آن، سرزمین بیدار و آگاه، یعنی هامون، شد.
هوش مصنوعی: گستهم، دلاوری از ایرانیان، دو شیر را که در پادشاهی یزدگرد از نژاد ژیان بودند، به زنجیر بسته و به موبد (روحانی عالیرتبه) سپرده است.
هوش مصنوعی: شیران جنگی را به عنوان نماد قدرت و شجاعت به دو طرف میکشند و به خاطر ترس از بیهشان (جنگجویی و لشکرکشی) به این کار مجبور میشوند.
هوش مصنوعی: بر روی پایهٔ تخت که از عاج ساخته شده بود، تاج را بر گوشهٔ آن قرار دادند.
هوش مصنوعی: جهان به تماشای آن تاج و تخت نشسته است تا ببیند سرنوشت آن خوشبخت (یعنی بهرام) چگونه رقم میخورد.
هوش مصنوعی: اگر شاه پیروز شود بر این کار، شهرنشینان و بزرگان او را ستایش خواهند کرد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.